Dưới chín tầng trời: Chương 11

By DƯƠNG HƯỚNG

 

CHƯƠNG 11

Cuộc gặp mặt bất ngờ

Binh chủng tăng thiết giáp lần đầu tiên tham chiến trên địa bàn mới. Trung đoàn trưởng Hoàng Kỳ Trung trực tiếp cùng tổ trinh sát xuống đồng bằng nắm bắt địa hình thăm dò lực lượng địch chuẩn bị cho chiến dịch sắp tới. Đã mấy đêm Hoàng Kỳ Trung cùng đội trinh sát luồn sâu theo đường14 xuống áp sát căn cứ đóng quân của địch. Người rã rời vì mấy đêm mất ngủ Hoàng Kỳ Trung cho anh em tập kết vào một khu vườn đồi nằm giữa cánh đồng cạnh trục đường14. Ban ngày nằm nghỉ cũng không yên bởi chiếc cán gáo liên tục lượn đi lượn lại ù ì trên bầu trời vùng ven. Có lúc nó sà sát ngọn cây nóc nhà chõ loa xuống nheo nhéo giọng con gái nhai đi nhai lại lời kêu gọi bộ đội ra chiêu hồi: "Hỡi anh em chiến binh cộng sản Bắc Kỳ chính phủ Việt Nam cộng hoà kêu gọi anh em hãy buông súng quay về với chính nghĩa quốc gia..." Tiếp theo là những bài hát nỉ non với giọng ca Chế Linh Khánh Li ngọt ngào êm dịu đánh thức nỗi nhớ nhà của những người lính ra đi không có ngày trở về. Và bất ngờ giọng một cô gái trong vắt cất lên.

- Hỡi những người anh mà em yêu quý! Em là em gái Thương Huyền đây em biết rõ các anh đang phải sống trong những tháng ngày gian khổ xa cha mẹ xa vợ xa con. Em gởi tặng các anh bài thơ em viết ra từ đáy lòng mình xin các anh dành cho em ít phút lắng nghe.

 Người ra đi con đường máu đỏ

 Để ngàn đời khóc mãi trời xanh

 Mẹ thao thức đêm dài cô quạnh

 Nhớ thương cha năm tháng mỏi mòn

Anh nằm chốn rừng xanh lá đỏ

Núi đồi mây hoa trắng vòng tang

Chị nước mắt một đời goá bụa

Biển mênh mông sâu thẳm nỗi buồn

Em nhớ thương người tình ly biệt

Mãi đợi chờ không hoá vọng phu

Hoàng Kỳ Trung nằm trong khu vườn dầy đặc những cây hồng cây bồ quân. rậm rịt. Ông nằm nhìn những quả hồng qủa bồ quân còn xanh non lấp ló sau kẽ lá. Cậu Sang thiếu úy leo lên cây bồ quân hái mấy quả còn xanh đưa cho Hoàng Kỳ Trung ông cắn một miếng thấy chát xít liền đáp xuống đất.

- Thủ trưởng cứ ngủ để em gác cho. Cậu Sang nói.

Ông lên võng nằm mơ màng. Trời oi nồng nắng xuyên qua kẽ lá chiếu vào mặt rát bỏng. Ngoài đám ruộng cạnh đường14 có tốp ngươi đang mải mê làm cỏ lúa. Lại vẫn vè vè chiếc cán gáo từ trên cao vẳng lên giọng cô gái "Người ra đi con đường máu đỏ - Để ngàn đời khóc mãi trời xanh...

Hoàng Kỳ Trung trằn trọc mãi không ngủ bởi những lời thơ vang lên từ giọng đọc của người con gái có tên Thương Huyền nghe buồn nẫu gan ruột. Ông nghĩ tới Yến Quyên nghĩ tới phút giây hạnh phúc gặp được con trai trong hoàn cảnh chiến tranh khốc liệt này quả là chuyện thần kỳ. Cứ như thể trời đã thương ông nên xếp đặt cho bố con ông được gặp nhau.  Đã nhiều lần ông mơ thấy hai bố con cùng mặc quân phục ngực đầy huân chương kiêu hãnh về làng Đoài. Và lúc này vừa thiếp đi ông lại mơ thấy gương mặt Yến Quyên rạng rỡ cười với ông. Giấc mơ không đầu không cuối đứt đoạn chắp vá lúc rõ là mình lúc lại mơ hồ như không phải mình. Lại có lúc ông thấy thằng Hoàng Kỳ Nam lõng nhõng theo ông ngồi nhong nhong trên xe ngựa chạy quanh làng Đoài. Có lúc ông lại thấy ông và nó ngồi trên xe lội nước bơi qua dòng sông Thu Bồn chảy xiết không sao vào được bờ. Hai bố con ông cứ ngồi trên chiếc xe bị trôi mãi theo dòng sông ra biển cả. Bất chợt có loạt súng nổ chát chúa Hoàng Kỳ Trung bừng tỉnh cơn mơ. Ông vùng dậy nhận ra mình đang nằm trên võng trong khu vườn đầy  những cây hồng và những cây bồ quân chiu chít những quả còn xanh. Ông thoáng thấy bóng thiếu úy Sang và trung sĩ Hà lao xuống bờ mương dẫn nước ngoài đồng. Có tiếng hét thất thanh.

- Thủ trưởng Trung chạy đi! Mình bị địch phục kích rồi.

Hai chiếc trực thăng không biết từ khi nào đã hạ cánh xuống trục đường14. Chúng đổ quân bao vây khu vườn đồi. Hoàng Kỳ Trung chỉ kịp quăng người xuống cạnh gò đất liền bị bọn lính nổ súng bắn chặn trước mặt đất cày lên tung toé vào mắt vào miệng. Bọn lính xông vào khu vườn hô hét bắn loạn lên. Ông nép mình vào mô đất bắn trả. Phía máng nước Hoàng Kỳ Trung nghe tiếng súng của thiếu uý Sang và trung sĩ Hà xa dần. Ông đâu biết bọn địch đã vây ráp mai phục khu vườn từ bao giờ. Ông đã bị thương vào cánh tay máu loang đỏ cả vạt áo mà vẫn không có cảm giác đau. Ông nhảy tới ụ đất trước mặt bắn liên hồi về phía địch. Loạt đạn cuối cùng của ông vừa dứt thì bọn lính hô hét xông lên bắt sống ông. Chúng đưa ông lên chiếc trực thăng đỗ trên trục đường14. Một thằng lính mặt hằm hằm nện cho ông một đòn bằng báng sùng làm ông ngất xỉu. Mãi tới khi chiếc trực thăng rùng rùng cất cánh đưa ông bay thẳng về hướng phi trường ông mới tỉnh và nhận ra trong khoang máy bay còn có ba người nữa cũng bị bắt. Ông nhìn những người bị bắt không nhận thấy ai quen và cũng không biết họ ở đơn vị nào. Chiếc trực thăng hạ cánh xuống sân bay giữa trưa nắng rừng rực. Bọn địch trói ông cùng vời ba người chung một sợi dây dù thành một xâu rồi đẩy ra khỏi máy bay. Hoàng Kỳ Trung cùng ba người  đồng đội đứng trơ giữa trời nắng cháy. Chiếc trực thăng lại rùng rùng cất cánh cuộn lên một luồng gió táp vào vạt cỏ ven đường băng ngả rạp như bị cơn lốc xoáy. Lát sau lại một chiếc trực thăng hạ cánh xuống đường băng gần chỗ Hoàng Kỳ Trung đứng. Từ trong trực thăng bước ra một viên phi công Mỹ và một cô gái. Dáng điệu ăn mặc của cô gái đầy vẻ kiêu sang không ăn nhập gì với không gian khốc liệt của chiến tranh. Một chiếc xe chuyên dụng từ trong nhà ga lao tới đỗ xịch trước mặt viên phi công và cô gái. Từ trong ca bin tên lái xe rạng rỡ cười.

- Xin chào người đẹp. Tên lái xe gào lên. Mời người đẹp Thương Huyền và cậu Giôn Hall lên xe !

Hoàng Kỳ Trung hai tay bị trói đứng trơ giữa trời nắng nhìn hút theo chiếc xe lao vút trên đường băng đưa cô gái và viên phi công Mỹ về khu gia binh. Lại một chiếc xe chuyên dụng rùng rùng chạy tới đưa Hoàng Kỳ Trung và những người bị bắt về trung tâm phi trường. Ngay lập tức Hoàng Kỳ Trung được đưa vào phòng hỏi cung.

Trong phòng hỏi cung Hoàng Kỳ Trung ngồi đối đáp trước mặt viên sỹ quan trẻ:

- Họ tên gì ?

- Nguyễn Văn Đang

- Bao nhiêu tuổi ?

- Bốn mươi.

- Sao già thế ?

- Lính trên rừng đói ăn nên già.

- Đơn vị nào ?

- C10 E 569

- Cấp bậc chức vụ ?

 - Lính trơn.

- Làm gì ?

- Anh nuôi.

- Có biết ai trong số bị bắt lần này ?

- Không.

- Có là đảng viên cộng sản không ?

- Có.

- Có muốn nói điều gì với đồng đội lúc này ?

- Tôi tin cách mạng nhất định thắng lợi.

- Cao cả dữ hè! viên sỹ quan rít lên- Để rồi xem cái khí tiết cách mạng của mày cao tới đâu.

Hoàng Kỳ Trung thừa biết chúng hỏi tra ông chỉ lấy lệ nên ông cũng trả lời chúng lấy lệ. Nhìn gương mặt tuổi tác và dáng vẻ Hoàng Kỳ Trung bọn địch đã đặc biệt quan tâm. Chúng nghi ngờ ông giữ chức vụ gì đó quan trọng nên chúng đưa ông vào phòng giam đặc biệt. Hoàng Kỳ Trung nhận ra chính cô gái ở sân bay lúc trước lại là người trực tiêp chăm sóc vết thương cho ông và cũng là người đã đọc bài thơ tâm lý kêu gọi các chiến binh cộng sản chiêu hồi. Bằng trực giác Hoàng Kỳ Trung nhận ra  điều gì đó thật khác thường ở cô gái có cái tên "Thương Huyền" nghe thật ấn tượng. Thương Huyền lặng lẽ âm thầm quan tâm săn sóc Hoàng Kỳ Trung một cách khó hiểu. Trước mặt viên cố vấn cô gái tỏ ra lạnh lùng với Hoàng Kỳ Trung nhưng lúc viên cố vấn đi khỏi cô gái lại ân cần chăm sóc ông.

- Ông đã bị ngài cố vấn đặc biệt quan tâm rồi đấy. Cô gái nói từ bây giờ tôi là người chăm sóc ông ông phải tuyệt đối nghe theo lời tôi dặn. Mỗi sáng ông phải để tôi rửa vết thương thay băng ông phải giữ vết thương cho sạch không được để nhiễm trùng.

Qua một đêm trong phòng giam Hoàng Kỳ Trung đã ngủ một giấc rõ dài và sâu. Tỉnh dậy ông lại nhận ra gương mặt cô gái Thương Huyền và viên cố vấn Mỹ mải mê bàn tính chuyện gì đó bằng tiếng Anh. Một lúc sau cô gái đưa cho ông một tấm ảnh. Hoàng Kỳ Trung giật mình nhận ra tấm ảnh này ông đã giấu kỹ trong ngăn ví thế mà bọn địch đã mò ra. Người trong ảnh chính là Đỗ Hiền cậu em vợ ông. Trước lúc đi B Yến Quyên đã đưa cho ông tấm ảnh này hy vọng ông tìm ra tung tích Đỗ Hiền. Mấy năm trong chiến trường ông đã phải giấu tấm ảnh trong chiếc ví da luôn mang bên mình. Ngày cưới Yến Quyên Đỗ Hiền đã di cư vào Nam nên Hoàng Kỳ Trung vẫn chưa biết mặt cậu em vợ Đỗ Hiền. Giờ sự thế đã thế này ông chẳng cần phải giấu.

-  Ngài cố vấn Ben hỏi ông có quan  hệ như thế nào với người trong tấm ảnh này? Cô gái hỏi.

- Đây là cậu em vợ tôi. Hoàng Kỳ Trung đành nói thật.

Viên cố vấn nắm lấy cổ tay Hoàng Kỳ Trung cười đắc ý.

- Ông đã gặp may ông sẽ được gặp người em vợ của ông chính là Trung tá Đỗ Hiền của chúng tôi. Cô gái thông báo.

Sự việc đến quá bất ngờ khi cô gái có tên Thương Huyền mang cho Hoàng kỳ Trung bộ đồ mới để ông gặp Đỗ Hiền: chiếc quần âu mầu ghi với chiếc áo sơ my trắng tinh.

- Ông đi tắm thay đồ mới chín giờ ông sẽ được gặp đại tá Đỗ Hiền. Cô gái căn dặn rồi bước ra khỏi cửa.

Tắm xong Hoàng Kỳ Trung hồi hộp ngồi chờ trước chiếc bàn kê sẵn trong phòng hỏi cung. Trên bàn được cô gái Thương Huyền bày sẵn một chai rượu với hai chiếc ly và một lọ hoa dơn trắng muốt. Đúng chín giờ đại tá Đỗ Hiền bước vào với gương mặt đầy xúc động đôi mắt mở to nhìn Hoàng Kỳ Trung.

- Trước tiên chúng ta nâng cốc mừng cuộc gặp gỡ bất ngờ này- Đại tá Đỗ Hiền chủ động nâng cốc rượu mời Hoàng Kỳ Trung tôi là Đỗ Hiền ở làng Đông em trai của chị Yến Quyên. Nếu đúng anh là chồng chị Yến Quyên xin phép cho tôi được nhận anh rể.

- Cậu không nhận thì trong lý lịch của tôi từ ngày lấy chị cậu đã phải mang vết nhơ có người em vợ tên là Đỗ Hiền chạy theo kẻ thù của cách mạng.- Hoàng Kỳ Trung nói- Cậu không thể tưởng tượng nhân dân căm thù cậu tới tận xương tủy. Bố mẹ ở nhà không dám ngẩng mặt nhìn dân làng. Mẹ và chị cậu khóc ròng từng đêm. Khi tôi vào đây chị đã lén đưa cho tôi tấm ảnh của cậu hy vọng có ngày gặp cậu. Lẽ ra tôi cố tình không nhận cậu nhưng tấm ảnh của cậu nằm trong ví của tôi đã nói lên tất cả. Tôi và cậu gặp nhau trong tình cảnh này không chỉ là nỗi đau thương của riêng gia đình ta mà nó là nỗi đau chung của cả dân tộc của cả thời đại này.

- Đã ngót hai mươi năm nay tôi không biết tin tức gia đình. Giờ không ngờ lại được nghe anh nói những lời không lấy gì làm hay ho cho lắm. Đại tá Đỗ Hiền ngồi rũ trước mặt Hoàng Kỳ Trung. Bất ngờ Đỗ Hiền căn vặn trong bản khai của anh bữa qua hình như anh không phải là người cùng quê?

- Lời khai của tôi lúc đầu là không đúng đâu. Giờ tôi không cần phải giấu cậu. Tôi chính là Hoàng Kỳ Trung đây tên thường gọi hồi còn ở quê là Cả Trung con ông Hoàng Kỳ Bắc làng Đoài. Cậu đã tin chưa?

- Ai chứ ông Hoàng Kỳ Bắc làng Đoài thì tôi biết! Đỗ Hiền nói cuộc gặp gỡ giữa anh và tôi trong tình cảnh này quả thật đau lòng. Nhưng anh phải nên hiểu rằng gần hai mươi năm nay tôi cũng phải chịu bao nỗi nhọc nhằn mới có được địa vị để đứng vững đôi chân trên mảnh đất này. Chẳng có gì chứng minh ai phải ai trái lúc này chẳng ai biết đâu là chính nghĩa đâu là gian tà. Anh chớ vội kết tội tôi là kẻ phản bội tổ quốc. Tôi nói để anh biết nếu cuộc hành quân Bắc tiến của chúng tôi vừa qua thành công hai miền Nam Bắc thống nhất một nhà dưới sự lãnh đạo của chính phủ Việt Nam Cộng Hoà chúng tôi cũng mang lại nền hoà bình niềm hạnh phúc cho nhân dân cho dân tộc cho đất nước này- Đó chẳng phải là niềm khát khao của cả tôi của anh và của cả dân tộc này đó sao? Giọng Đỗ Hiền bỗng xúc động anh ở ngoài đó có biết đâu gần hai mươi năm qua không ngày nào tôi không nghĩ đến giây phút được gặp lại bố mẹ gặp lại chị Yến Quyên gặp lại người làng mình. Tôi cũng nuôi một niềm tin sắt đá chính phủ Việt Nam Cộng Hoà dưới sự giúp đỡ của người bạn Mỹ chúng tôi sẽ chiến thắng. Đời tôi không làm được tới đời con tôi nó sẽ làm. Chẳng giấu gì anh thằng con trai tôi nay đã là đại úy quân lực Việt Nam Cộng Hoà.

- Thật đáng thương cho những ý nghĩ ngông cuồng của một sĩ quan quân đội nguỵ quyền phải sống nhờ vào quân đội Mỹ mà vẫn còn mơ một giấc mơ hão huyền kéo quân Bắc tiến. Hoàng Kỳ Trung mỉa mai rồi xem ngài cố vấn người Mỹ của cậu kia còn ở lại đây được đến ngày nào.

- Theo anh thì người Mỹ ở đây đến khi nào? Đỗ Hiền cũng cười kiêu ngạo.

- Tôi biết! Lúc này tôi chỉ là một tù binh đang nằm trong tay cậu Hoàng Kỳ Trung nghiêm giọng tôi có nói gì lúc này cậu cũng chẳng tin. Và tôi biết rõ cậu cũng chẳng có quyền gì quyết định số phận tôi lúc này. Tất cả quyền hành vẫn trong tay người Mỹ. Tôi dám chắc viên cố vấn Mỹ cũng chỉ coi cậu là con bài để ông ta khai thác tôi. Nhưng dù sao tôi vẫn là anh rể cậu. Tôi khuyên cậu hãy nghĩ tới ngày Mỹ rút khỏi mảnh đất này. Ngày ấy sẽ không còn xa nữa đâu! Lúc ấy chính phủ Việt Nam Cộng Hoà của cậu chẳng còn hơi sức đâu mà Bắc tiến.

- Lời đồn về sự lạc quan đến mê muội của những người lính Việt Cộng quả không sai. Đỗ Hiền nói tôi hỏi anh chủ nghĩa cộng sản giương cao ngọn cờ giải phóng dân tộc chống Mỹ cứu nước thì chính phủ Việt Nam Cộng Hoà chúng tôi cũng giương cao ngọn cờ độc lập dân tộc thống nhất đất nước. Các anh có bạn Liên Xô bạn Trung Quốc thì chúng tôi có bạn Mỹ. Người Nga người Trung Quốc người Mỹ cũng đều là người nước ngoài họ có khác gì nhau? Mỗi đất nước đều có con đường đi riêng của mình. No ấm hay đói nghèo đều phụ thuộc vào sự sáng suốt tài ba của người dẫn đường cho dân tộc ấy. Chế độ nào tươi đẹp thì nhân dân sung sướng chế độ nào u mê tăm tối thì nhân dân khổ. Người dẫn đường của các anh đang giương cao ngọn cờ đánh Mỹ. Nhưng thực chất nước Mỹ vẫn hùng cường. Tôi khẳng định với anh rằng chủ nghĩa tư bản sẽ mãi mãi phát triển còn các anh đang mê muội dẫn dắt con em các anh đi vào chỗ chết. Xương máu con em đồng bào đang đổ xuống rừng Trường Sơn không chết vì bom đạn thì cũng chết vì đói khát bệnh tật- Đó mới chính là tội ác của những người Cộng Sản các anh. Đồng bào Miền Nam đang sống yên ổn đón tết vui xuân các anh bất ngờ tràn vào bắn phá gây bao đau thương mất mát cho dân thường như Mậu Thân 68. Tôi không nói tới sự thua hay thắng kẻ thua trận chưa hẳn đã sai kẻ thắng trận chưa chắc đã đúng. Chân lý có ở những điều tốt đẹp thuộc về bất kỳ chế độ nào xã hội nào mang lại quyền lợi hạnh phúc cho nhân dân. Nền văn minh nhân loại sẽ mãi mãi chứng minh điều đó. Xin lỗi anh! chính anh đã buộc tôi phải nói đến những điều cao xa đó. Thực ra tôi chỉ muốn nói đến những gì gần gũi nhất đơn giản nhất hiển hiện nhất là anh đang phải ngồi đây. Con trai anh đang phải đói khát trên rừng. Và vợ con anh đang phải ngóng trông anh từng ngày kể cả thằng em vợ của anh đang ngồi đây cũng mong anh sớm trở về sum họp với gia đình.

Hoàng Kỳ Trung muốn chồm lên bóp cổ thằng em vợ. Rõ là cái lon đại tá với chức danh trưởng trung tâm tâm lý chiến phi trường mà quan thầy Mỹ- Thiệu gắn cho Đỗ Hiền quả là sáng suốt.

Cô gái có tên Thương Huyền mang vào hai li nước đặt xuống bàn lặng lẽ bước ra cửa. Đỗ Hiền gọi giật lại.

- Cô Thương Huyền xem chừng ông anh tôi còn nhiều điều chưa thấm thía cho lắm. Càng tranh luận càng thấy giữa hai chúng tôi còn có khoảng cách lớn không sao xích lại gần nhau được. Cô hãy chăm sóc ông anh tôi chu đáo. Hy vọng sẽ có ngày anh tôi nhận ra chân lí.

Đỗ Hiền đứng dậy bước nhanh ra cửa. Viên cố vấn lại xuất hiện với nụ cười mãn nguyện bắt tay Đỗ Hiền.

                       ***

Nền văn minh hiện đại được áp dụng cả trong công việc tra tấn con người. Nó làm cho ta hãi hùng khiếp sợ mất hết lý trí. Tên đồ tể tra tấn Hoàng Kỳ Trung không thuộc hạng vai u thịt bắp trần trụi như những tên đồ tể của trại tù thời Pháp thuộc. Hắn ăn mặc rất sang trọng gương mặt hắn thánh thiện miệng luôn cười ruồi dáng thanh mảnh đi đứng an nhàn. Hắn không nhiều lời không hung hăng trước địch thủ. Hắn làm theo lệnh của tên chỉ huy như một cái máy. Hoàng Kỳ Trung ngồi gọn trên ghế điện. Tên đồ tể có vẻ thích thú nói thủ thỉ vào tai Hoàng Kỳ Trung "cười lên nhá!"- tách cái hắn đưa tay bật công tắc điện toàn thân Hoàng Kỳ Trung run bần bật. Nhoằng một cái như có ngàn cái lưỡi con rắn độc châm vào da thịt tê buốt mắt Hoàng Kỳ Trung trợn ngược ruột gan lộn nhào như có lửa cháy rần rật. Lớp da trên người ông khô rang đầu óc quay cuồng như có ai đang đục khoét trong cơ thể xương khớp ông như đang rời ra từng khúc.

 Giây phút kinh hoàng trôi qua các mạch máu dần dần lưu thông trở lại Hoàng Kỳ Trung lại nhận ra gương mặt thánh thiện của tên đồ tể với giọng nói ngọt ngào mà nghe cứ lành lạnh sởn da gà.

- Có chịu khai không ?

- Không!

- Cộng quân mở chiến dịch tấn công hướng nào?

- Không biết!

 ...

- Không nói!

 ...

- Không không!... và cuối cùng Hoàng Kỳ Trung không còn sức lực nữa ông không còn biết gì nữa.

Một ngày nữa... một ngày nữa... và lại một ngày nữa- Mỗi ngày Hoàng Kỳ Trung bị vài lần tra tấn. Mỗi lần một kiểu khác nhau. Có kiểu kim châm mười đầu ngón tay nhoay nhoáy buốt lên tận óc. Có kiểu phải ngồi vào thùng chứa hơi cay nóng rầy phải nhẩy cẫng lên như cào cào bị rang trong chảo lửa.

Qua mỗi lần Hoàng Kỳ Trung bị tra tấn gương mặt viên cố vấn Ben lại hiện ra thánh thiện còn gương mặt cô gái có tên Thương Huyền cứ lung linh rực rỡ Hoàng Kỳ Trung không hiểu đấy là thiên thần hay quỷ dữ.

More...

Khóa luận đạt 9 điểm của Phạm Giang

By DƯƠNG HƯỚNG

Để phục vụ bạn đọc và một số sinh viên và học viên cao học làm luận văn có nhu cầu tìm hiểu về ba tác phẩm tiểu thuyết "Bến không chồng"- "Trần gian đời người"-"Dưới chín tầng trời" Dương Hướng tôi xin trích luận văn đạt 9 điểm của Pham Giang để các bạn tham khảo.

(Trích)...1.2.2. Những thành công và đóng góp của nhà văn Dương Hướng trong nền tiểu thuyết đương đại.
        
  Như là một người có duyên nợ với văn chương ở tuổi ngũ tuần Dương Hướng mới bắt đầu sự nghiệp văn chương của mình nhưng chỉ sau hai năm và qua hai tác phẩm (Gót son; Bến không chồng) cái tên Dương Hướng đã trở nên quen thuộc đối với độc giả Việt Nam. Đặc biệt cuốn tiểu thuyết Bến không chồng xuất bản năm 1990 đã đánh dấu bước thành công đầu tiên của nhà văn và đồng thời cũng ghi danh nhà văn trên văn đàn văn học Việt Nam. Đến nay sau hơn hai mươi năm trong nghề nhà văn Dương Hướng đã xuất bản được sáu tác phẩm trong đó có hai tập truyện ngắn là: Gót Son (1989) Người đàn bà trên bãi tắm (1995) Và ba truyện vừa có tên là Đàn chim két bay ngang trời Quãng đời còn lại và Người mắc bệnh tâm thần và ba cuốn tiểu thuyết: Bến không chồng (1990) Trần gian đời người(1991) và Dưới chín tầng trời (2007). Tuy thành công ở cả hai thể loại nhưng có lẽ người đọc biết đến ông nhiều hơn là ở thể loại tiểu thuyết.
           Trong ba cuốn tiểu thuyết của nhà văn thì Bến không chồng và Dưới chín tầng trời được coi là hai tác phẩm thành công hơn cả. Khi hai tác phẩm ra đời đã phần nào làm cho văn đàn trở nên sôi động náo nhiệt. Bến không chồng xuất bản năm 1990 thì năm sau (1991) nó được trao Giải thưởng của Hội Nhà văn Việt Nam và đến nay tác phẩm vẫn còn nguyên giá trị. Tác phẩm đã được tái bản 11 lần và có lẽ nó vẫn sẽ được tái bản nhiều lần nữa. Không những thế nó còn được dựng thành phim và được dịch ra tiếng Ý tiếng Pháp. Là tác phẩm có độ dầy 300 trang Bến không chồng lấy nhân vật trung tâm là những người phụ nữ ở nông thôn trong bối cảnh nông thôn Việt Nam (mà cụ thể là cái làng Đông) vừa kết thúc cuộc chiến tranh chống Pháp và đang tiếp tục cuộc kháng chiến chống Mỹ. Chiến tranh dù nó đã đi qua nhưng những dấu ấn thương tích mà nó để lại cho con người còn tiếp tục kéo dài và có thể nói người phải gánh chịu nhiều nhất là những người phụ nữ. Đọc tác phẩm có lẽ người đọc sẽ không thể quên được những người phụ nữ như Hạnh Thắm Dâu Cúc Nhài... với ước mơ giản dị là được làm vợ làm mẹ được sống yêu ổn dưới mái nhà của mình mà sao thật khó khăn. Họ đều là những người phụ nữ "không chồng" theo đúng như cái tên của tác phẩm. Với tiểu thuyết Bến không chồng nhà văn Dương Hướng đã đem đến cho bạn đọc một cái nhìn mới một cảm xúc mới về lịch sử - một lịch sử quá nghiệt ngã đối với dân tộc thông qua những số phận bi kịch. Tác phẩm tuy không "có cái sắc sảo riết róng của Mảnh đất lắm người nhiều ma; không có cái chiều sâu thâm trầm đến ám ảnh của Nỗi buồn chiến tranh..." (16) nhưng với sức nặng trong đề tài cùng phương thức thể hiện truyền thống với "cốt truyện mộc mạc và chân phương trong cách dẫn dắt và ngôn từ - một ngôn từ không lấp lánh tài hoa mà giản dị tự nhiên" (16) đã khẳng định được giá trị của nó trong lòng độc giả.
          Sau Bến không chồng mười lăm năm sau cuốn tiểu thuyết Dưới chín tầng trời lại một lần nữa làm cho chúng ta bất ngờ. Tác phẩm đã lọt vào vòng chung khảo cuộc thi tiểu thuyết lần thứ ba do Hội nhà văn Việt Nam tổ chức. Trước Dưới chín tầng trời nhà văn đã cho xuất bản hai cuốn tiểu thuyết khác (Bóng đêm mặt trời Trần gian đời người) nhưng nó đều bị Bến không chồng che khuất. Trong hai tác phẩm đó thì Trần gian đời người như là một lời nhắn gửi của tác giả về cuốn tiểu thuyết mới của mình - Dưới chín tầng trời. Dưới chín tầng trời là một tác phẩm đã được định hướng khá sớm và mang nhiều tâm huyết của nhà văn. Và qua tiểu thuyết này một lần nữa nhà văn khẳng định quan niệm sáng tác của mình: "Nhiệm vụ cao cả của nhà văn là tìm cái chân cái thiện cái mỹ và chống cái ác. Có viết về cái ác cũng để cho cái thiện trường tồn...". Ban đầu tác phẩm được nhà văn đặt tên là Bóng quỷ sau lại đổi là Cửu trùng đài rồi cuối cùng khi mang đi xuất bản nhà văn lấy cái tên nghe nhẹ nhàng hơn dản dị hơn nhưng lại bao quát được tư tưởng chủ đề của tác phẩm - Dưới chín tầng trời. Khi được hỏi về tác phẩm nhà văn tâm sự "Dưới chín tầng trời chính là nới chúng ta đang sống là hạnh phúc khổ đau là niềm vui nỗi buồn. Con người bị dồn đẩy đến cùng đường sẽ có sức mạnh bung phá ghê gớm. Nó giống như chiếc lò xo càng nén mạnh càng bật căng... Dưới chín tầng trời con người ở tầng thấp nhất nơi ấy có mọi niềm vui nỗi buồn hạnh phúc khổ đau của tôi của tất cả chúng ta. Trời trong xanh ấm áp chúng ta hưởng trời nổi cơn thịnh nộ gieo sóng gió dông bão chúng ta chịu"(22). Đọc Dưới chín tầng trời người đọc sẽ cảm nhận được những bước đi của lịch sử qua từng số phận của mỗi người dân làng Đoài: Gia đình Hoàng Kỳ tỉ phú Đào Kinh Đào Vương Đào Thanh Măng mẹ con bà Cháo... và những nhân vật có liên quan đến làng Đoài như: Trần Tăng gia đình thương gia Đức Cường Thu Cúc... Mặc dù trung thành với cái khung của tiểu thuyết truyền thống (trong thời kỳ mà các nhà tiểu hiện nay đang tìm mọi cách để cách tân kỹ thuật viết) nhưng Dưới chín tầng trời của nhà văn Dương Hướng vẫn vượt lên nhiều tiểu thuyết khác và khẳng định vị trí của mình về cả quy mô lẫn tầm vóc phản ánh.
          Bên cạnh những thành công trong tiểu thuyết nhà văn Dương Hướng còn có những thành công nhất định ở thể loại truyện ngắn. Cũng như nhiều nhà văn khác khi bắt đầu viết văn Dương Hướng chọn thể loại truyện ngắn để thử sức với tác phẩm đầu tay là tập truyện ngắn Gót son xuất bản năm 1989. Tuy không gặt hái được nhiều thành công như tiểu thuyết nhưng là bước đệm cho con đường sáng tác của nhà văn. Sau tập truyện ngắn này năm 1995 nhà văn Dương Hướng xuất bản tiếp tập truyện ngắn Người đàn bà trên bãi tắm. Ở thể loại này nhà văn Dương Hướng cũng giành được những thành quả đáng kể: năm 1990 truyện ngắn Đêm trăng được trao Giải thưởng Văn nghệ quân đội; năm 1997 ông nhận được Giải thưởng Hạ Long cho truyện ngắn Người đàn bà trên bãi tắm. Để có được những thành công trên cũng như sự yêu mến của độc giả đó là cả quá trình rèn luyện phấn đấu không ngừng nghỉ của nhà văn Dương Hướng.
         Có thể thấy bước vào nghiệp văn khi đã 40 tuổi với những bước tiến tuy "chậm mà chắc" Dương Hướng đã gặt hái được không ít thành công và có nhiều đóng góp đối với nền văn học đương đại Việt Nam đặc biệt là với thể loại tiểu thuyết. Dương Hướng không làm người đọc ngạc nhiên và hứng thú với những cách tân mới lạ trong tác phẩm của mình giống như nhiều nhà văn cùng thời. Ông vẫn trung thành với truyền thống. Mặc dù vậy tác phẩm của ông vẫn cuốn hút bạn đọc đến lạ kỳ. Tuy viết theo mô hình cốt truyện truyện truyền thống nhưng tiểu thuyết của Dương Hướng đã nhận được nhiều sự ưu ái từ phía bạn đọc có lẽ là bởi tài dẫn truyện khéo léo mà rất tự nhiên vẫn thật như đời thường vậy. Không chỉ thế người đọc luôn tìm thấy sự gần gũi thân thuộc qua lời ăn tiếng nói của các nhân vật trong truyện. Cái tính bỗ bã nói năng tâng tâng chẳng cần ý tứ lại đặc sệt nhà quê của tác giả đã tạo nên sự "quyến rũ" cho mỗi tác phẩm của ông đối với độc giả. Đọc Bến không chồng chắc hẳn chúng ta sẽ không quên chi tiết đầu tiên với hình ảnh nhân vật Nguyễn Vạn ngực đầy huân chương tấp tểnh về làng đứng trên con đê lộng gió vén quần "đái cái đã". Cái mộc mạc chân chất cái chất "quê một cục"này phải chăng là chất liệu chính tạo nên phong cách riêng cho một nhà văn luôn "Dương Hướng".
          Nói về nghiệp văn chương của mình Dương Hướng từng tâm sự: "Khi viết tôi không quan tâm đến chuyện mới hay cũ đối tượng độc giả già hay trẻ. Quan trọng là cái tâm của người cầm bút nói được tiếng nói của nhân dân nỗi lòng của người cần lao"(22). Đúng như vậy. Những đề tài Dương Hướng đề cập tới trong tác phẩm của ông không phải là những đề tài mới. Tuy nhiên với sự sắc sảo và nhạy bén cộng với sự dũng cảm và mạnh dạn Dương Hướng là một trong số ít những nhà văn lúc đó dám đi sâu vào nỗi "thâm cung bi sử". Ông đã dám len lỏi vào những vấn đề tế nhị nhạy cảm của xã hội thời hậu chiến và công cuộc đổi mới đất nước mà nhiều người đã phải giả vờ giả tảng lờ đi để đem đến cho độc giả cái nhìn đầy đủ hơn hoàn thiện hơn đúng đắn hơn về thực tế xã hội lúc bấy giờ. Sự ra đời của tiểu thuyết Bến không chồng ở thời điểm đầu những năm 90 của thế Kỷ XX quả đã "góp được một cái nhìn mới mẻ về bức tranh đất nước trong thời chiến và hậu chiến kéo dài những mấy chục năm; với gánh nặng không phải là chỉ chiến tranh về phía khách quan; mà còn là những lầm lạc của con người trong thời kỳ lịch sử có quá nhiều biến động và thử thách mà tất cả những ai "do lịch sử để lại" không đủ tầm và sức để vượt qua nó"(16). Đó còn là những thử thách của việc phát động quần chúng Cải cách ruộng đất phong trào Hợp tác xã là những nề nếp tâm lý ý thức vẫn còn nguyên sự hủ lậu chưa thể thay đổi ngay trong một xã hội nông nghiệp lạc hậu với tâm lý làng xã lưu cữu ngàn đời. Tất cả gom lại làm nên những nguyên cớ cho mọi tai họa mà con người phải nhẫn nhịn chịu đựng trong một thời gian dài như một áp đặt của định mệnh. Chỉ đến giai đoạn chuyển giao giữa hai thập niên 80 và 90 của thế kỷ XX con người mới chợt bừng tỉnh và nhận ra mình vừa là nạn nhân vừa là tội nhân của lịch sử. Người đọc không khỏi lặng đi suy nghĩ khi đọc những câu văn: "Con cắn rơm con cắn cỏ con lạy ông... Ông hãy cứu lấy thằng Tốn. Nếu không các ông nông dân con sẽ giết chết nó. Nó không có tội gì... Con xin hứa sẽ giáo dục thằng Tốn sau này nó tở thành kẻ nghèo khó..."(23). Một sự thật thật khủng khiếp! Đoạn văn này là lời của mụ Hơn cầu xin Vạn trong tiểu thuyết Bến không chồng có lẽ đã làm đảo lộn tất cả. Ta những tưởng bị một cú đập mạnh vào đầu và cú đập đó đã làm ta tỉnh ra. Như vậy Dương Hướng đã mở đường cho văn học đổi mới bứt phá. Nhà văn đã làm cho tiểu thuyết đương đại rẽ ngang đi chệch khỏi con đường mòn của văn học Việt Nam. Nó chấm dứt thời kỳ người cầm bút chỉ biết minh họa và thuyết minh. Hơn thế nữa nó gắn nối hai thời kỳ chống Pháp và chống Mĩ gắn nối hai thử thách của chiến tranh và thử thách của thời bình gắn nối số phận cá nhân gia đình dòng họ với đất nước. Qua những tác phẩm của ông đặc biệt là về tiểu thuyết người đọc khám phá thêm nhiều góc cạnh khác nhau của xã hội thời chiến cũng như thời hậu chiến qua cái nhìn đầy biện chứng.
          Trong những sáng tác của nhà văn Dương Hướng người đọc dễ nhận ra không có nhiều sự đổi mới trong sáng tạo nghệ thuật. Vẫn trung thành với lối viết truyền thống đầy mộc mạc nhưng tác phẩm của nhà văn Dương Hướng vẫn tạo nên được một lực hút rất lớn đối với độc giả. Minh chứng cho điều này là sự thành công của hai vang dội của hai cuốn tiểu thuyết Bến không chồng và Dưới chín tầng trời. Với cốt truyện cũng như những thi pháp xây dựng nhân vật và tính cách theo mô hình truyền thống hai tác phẩm này đã làm cho cả văn đàn nghiêng ngả. Hay nói cách khác dưới ngòi bút tài năng của Dương Hướng những thi pháp truyền thống vươn lên bứt phá ngoại mục trước những thi pháp hiện đại đang được ưu ái trong tiểu thuyết đương đại. Bên cạnh đó là một người cần mẫn miệt mài lao động không ngừng trên cánh đồng văn chương Dương Hướng không bảo thủ chỉ biết rập khuân theo những thi pháp truyền thống mà còn góp nhặt cho mình những tinh hoa trong thi pháp hiện đại để giúp ngòi bút của mình phản ánh được sâu hơn rộng hơn những vấn đề của thời đại.
          Trong một bài phỏng vấn nhà văn Dương Hướng tâm sự: "Hiện thực cuộc sống đầy sôi động ở mọi mặt. Nhưng điều quan trọng của nhà văn là phải trăn trở để viết thế nào chứ không phải viết cái gì. Quan trọng hơn lại vẫn là tác phẩm của anh nói được điều gì." (22). Phải chăng vì lẽ đó mà những đóng góp của nhà văn Dương Hướng cho nền văn học nước nhà không phải là sự cách tân trong cách viết tác phẩm của ông không phải là những "của lạ" mà là ở sự mộc mạc nguyên sơ cổ điển trong phong cách là ở cách nhìn đầy mới mẻ về xã hội về cuộc sống.



CHƯƠNG 2: NHÂN VẬT TRONG TIỂU THUYẾT DƯỚI CHÍN TẦNG TRỜI CỦA NHÀ VĂN DƯƠNG HƯỚNG.

Lý luận chung về nhân vật.
Trung tâm của mọi tác phẩm văn học là nhân vật. Nhân vật "là nơi duy nhất tập trung hết thảy giải quyết hết thảy trong một sáng tác"( 14 645). Chính vì thế khi bắt đầu sáng tác điều đầu tiên mà nhà văn nghĩ đến là nhân vật. Qua nhân vật nhà văn giãi bày những tư tưởng những suy nghĩ tình cảm hay cách tiếp nhận cũng như cách giải quyết các vấn đề trong cuộc sống. Đồng thời thông qua nhân vật nhà văn cũng thể nghiệm những tìm tòi sáng tạo nghệ thuật của mình. Có thể nói khi nhân vật hình thành thì coi như tác phẩm của nhà văn đã được định hình. Nhân vật là nơi thâu tóm mọi ý đồ của tác giả. Và nếu nhân vật càng chân thật và sống động thì sức sống của tác phẩm càng mạnh mẽ và bền lâu với thời gian. Đối với độc giả thì nhân vật không chỉ là phương tiện kết nối với nhà văn mà còn là người dẫn dắt họ vào một thế giới riêng trong ở những thời kỳ lịch sử nhất định. Văn học chỉ có thể là "tấm gương phản chiếu đời sống" thông qua phương tiện chủ yếu của nó chính là nhân vật.
         Trong văn học nhân vật được hiểu rất rộng. Trong cuốn 150 thuật ngữ văn học nhà nghiên cứu phê bình văn học Lại Nguyên Ân cho rằng: nhân vật là "hình tượng nghệ thuật về con người... có khi là các con vật các loài cây các sinh thể hoang đường được người ta gắn cho những đặc điểm giống với con người ... Nhân vật văn học là một đơn vị nghệ thuật nó mang tính ước lệ không bị đồng nhất với con người thực"( 6 249-250). Như vậy nhân vật không phải chỉ là con người mà còn là các loài cây là con vật sự vật mang tính cách tình cảm hình dáng của con người. Ví dụ như nhân vật Dế Mèn Bọ Ngựa cô nhà Trò con mèo lười trong truyện thiếu nhi của nhà văn Tô Hoài là chúa sơn lâm trong thơ Thế Lữ là những bông hoa hồng là vầng trăng trong thơ Bác là trăng trong thơ Hàn Mặc Tử.... Không những thế trong văn học phương tây còn xuất hiện loại nhân vật hóa thân. Ban đầu họ vẫn là con người nhưng sau do một lý do nào đó họ hóa thành con vật. Tuy nhiên chỉ hình dáng bề ngoài của họ là đội lốt con vật còn tâm tư tình cảm của họ vẫn là của con người. Loại nhân vật này ta thường thấy trong tác phẩm của Kapfka. Chính sự phong phú đa dạng về nhân vật làm cho văn học phản ánh hiện thực cuộc sống được cả bề rộng lẫn chiều sâu; đồng thời lại phù hợp với từng đối tượng độc giả. Và cũng do sự đa dạng về loại hình nhân vật nên khi phân loại nhân vật người ta thường phải dựa vào những tiêu chí khác nhau. Nếu xét đến vai trò của nhân vật trong tác phẩm ta có nhân vật chính nhân vật phụ và nhân vật trung tâm. Xét về hệ tư tưởng của nhà văn hoặc quan hệ đối với lý tưởng của nhà văn thì ta có nhân vật chính diện (còn gọi là nhân vật tích cực) nhân vật phản diện (còn gọi là nhân vật tiêu cực). Tuy nhiên khi phân loại nhân vật theo tiêu chí này ta cần phải lưu ý đến quan niệm đạo đức của từng thời đại cũng như từng nền văn hóa khác nhau. Mặt khác trong văn học hiện nay ta thường  thấy hiện tượng giao thoa giữa hai loại hình nhân vật này. Có nghĩa là trong một nhân vật có cả những mặt tiêu cực và tích cực cho nên ta không nên phân loại một cách máy móc và áp đặt. Bên cạnh đó còn có loại nhân vật tư tưởng. Những nhân vật này thường được nhà văn sáng tạo nên để minh họa cho tư tưởng của nhà văn hoặc của thời đại: Độ trong Đôi mắt (Nam Cao) Giave Giăng Van Giăng trong Những người khốn khổ (V. Huygô). Ngoài ra trong văn học cổ đại ta thường thấy sự xuất hiện loại hình nhân vật chức năng. Những nhân vật này chỉ thực hiện một số những chức năng nhất định như ban phát hành phúc: ông bụt cô tiên bà tiên.. hay chức năng cản trở hãm hại người tốt: phù thủy. Tuy nhiên sự phân loại trên cũng chỉ mang tính chất tương đối bởi khi văn học càng đào sâu áp sát đời sống thì sự xuất hiện của những con người mới trong văn học là điều không thể tránh khỏi.
         Ta cũng cần phân biệt giữa nhân vật với tính cách và tính cách điển hình. Trong văn học nhân vật được coi là khái niệm chung "mới là hình ảnh con người" tính cách là "hình tượng về con người" tính cách điển hình chính là "điển hình về con người"( 4 128). Tính cách có vai trò rất quan trọng trong văn học. Tính cách chính là "điểm trung tâm của mối quan hệ giữa nội dung và hình thức"(Hêghen). Về nội dung tính cách làm nhiệm vụ cụ thể hóa chủ đề tư tưởng của tác phẩm. Về hình thức có thể nói tính cách là yếu tố tạo nên những xung đột cũng như sắp xếp các sự kiện trong cốt truyện của tác phẩm. Hay nói như Đôtsxtôiepxki: "Đối với nhà văn toàn bộ vấn đề là ở tính cách".
Tiểu thuyết là một thể loại tự sự nên nhân vật cũng được coi là một trong những yếu tố cốt tử. Có thể nói "nhân vật trong tiểu thuyết là hạt nhân của sự sáng tạo nghệ thuật là "trọng điểm" để nhân vật lý giải mọi vấn đề của đời sống xã hội"(191 4). Nhân vật chính là trung tâm của tiểu thuyết. Từ nhân vật sẽ đưa nhà văn đến những sáng tạo nghệ thuật khác: chọn chi tiết cốt truyện tình huống... Những cuốn tiểu thuyết lớn vượt qua được lớp bụi của thời gian đều là những tác phẩm có sự sáng tạo bậc thầy trong cách xây dựng nhân vật: Đônkihôtê của Xecvantec Chiến tranh và hòa bình Annakarênina của L.Tônxtôi   AQ chính truyện của Lỗ Tấn Chí Phèo của Nam Cao... Với đặc trưng về thể loại tiểu thuyết không chỉ có khả năng miêu tả một cách tỉ mỉ và khá toàn diện về cuộc đời của nhân vật mà còn đưa vào nó một khối lượng nhân vật đồ sộ. Với số lượng nhân vật lớn khả năng phản ánh hiện thực của tiểu thuyết rộng hơn đồng thời có thể đi sâu vào khám phá những ngóc ngách của đời sống thông qua những số phận cá nhân. Còn đối với độc giả nhân vật trong tiểu thuyết chính là cái chìa khóa để giải mã những vấn đề mà tác giả đặt ra trong tác phẩm. Như vậy nhân vật là vấn đề trung tâm trong sáng tạo nghệ thuật của nhà tiểu thuyết. Nhân vật chính là sức mạnh của cuốn tiểu thuyết.
Nhân vật trong tiểu thuyết đương đại.
Giống như một dòng sông mải miết và lặng lẽ từ khi có mặt trên văn đàn Việt Nam cho đến nay tiểu thuyết đương đại đã góp phần tạo nên diện mạo cho nền văn học nước nhà. Trải qua bao thăng trầm cùng những biến cố của lịch sử tiểu thuyết vẫn tồn tại và phát triển. Nhìn khái quát vào tiểu thuyết đương đại ta thấy đang có những vận động đáng mừng. Từ những đổi mới trong "tư duy tiểu thuyết"  kéo theo sự đổi mới trong phương thức biểu hiện đã làm cho tiểu thuyết đương đại Việt Nam đa màu sắc hơn. Các nhà tiểu thuyết đang cố gắng tìm kiếm những phương thức nghệ thuật biểu hiện mới cho tiểu thuyết sao cho nó phản ánh một cách đầy đủ hơn về những vấn đề đang diễn ra trong xã hội cũng như con người của thời đại. Có thể nói mọi sự đổi mới trong tiểu thuyết cũng như các thể loại văn học khác đều phục vụ cho con người đều hướng tới con người. Để làm được điều đó bên cạnh những thay đổi trong kĩ thuật viết tiểu thuyết thì nhân vật trong tiểu thuyết cũng có sự vận động rất rõ nét. Sự vận động đó diễn ra ở cả số lượng lẫn phương diện hình tượng nhân vật.
Trong thời đại hiện nay tiểu thuyết đang có xu hướng rút ngắn về dung lượng kéo theo sự biến động về số lượng nhân vật trong tiểu thuyết. Tiểu thuyết đương đại đang có hiện tượng "giản lược về nhân vật". Nếu tiểu thuyết trước đây có khoảng hàng chục đôi khi lên đến hàng trăm nhân vật thì tiểu thuyết hiện nay chỉ có một vài nhân vật chính. Trong Thân phận tình yêu của Bảo Ninh có duy nhất một nhân vật chính là Kiên - mọi biến cố sự kiện đều xoay quanh những kí ức những ám ảnh về chiến tranh của nhân vật này; hay trong hầu hết các sáng tác của Tạ Duy Anh đều chỉ có một nhân vật: Thiên thần xám hối nhân vật chính là đứa bé trong bụng mẹ Lão Khổ là nhân vật Lão Khổ; trong Lạc rừng của Trung Trung Đỉnh là nhân vật xưng tôi (người kể chuyện)... Và mặc dù có sự giản lược về dung lượng cũng như về nhân vật nhưng không làm giảm đi giá trị soi chiếu đời sống của tiểu thuyết. Điều này cũng được nhà văn Tạ Duy Anh khẳng định: "Xu hướng ngắn thu hẹp bề ngang vừa khoan sâu chiều dọc đa thanh hóa sự đối thoại chiều vỉa ý nghĩa bi kịch thời đại dược dồn nén trong một cuộc đời bình thường không áp đặt chân lí là dễ thấy. Tiểu thuyết ít mô tả thế giới hơn là tạo ra một thế giới theo cách của nó ở đó con người có thể chiêm ngưỡng mình từ nhiều chiều hơn là chỉ thấy cái bóng của mình đổ dài xuống lịch sử"(17). Sự dồn nén về dung lượng cũng như sự giản lược nhân vật trong tiểu thuyết giống như một cái lò so càng nén thì sức bật của nó càng lớn. Bên cạnh đó tiểu thuyết viết theo mô hình truyền thống tuy không nhiều nhưng vẫn khẳng định được vị trí của nó trên văn đàn như: Dưới chín tầng trời của nhà văn Dương Hướng... Với độ dày 500 trang và gần 100 nhân vật nhưng nó cũng gây nên không ít xôn xao trên văn đàn.
Cuộc sống càng phức tạp thì bản chất con người càng khó nắm bắt cũng chính vì thế các nhà tiểu thuyết hôm nay không ngừng tìm kiếm nhân vật cho mình để cố gắng phản ánh một cách trung thực nhất con người của thời đại. Nhìn lại quá trình phát triển của tiểu thuyết từ thời kỳ đổi mới đến nay nhà nghiên cứu phê bình văn học Bùi Việt Thắng cho rằng tiểu thuyết đương đại Việt Nam có bốn kiểu nhân vật cơ bản là: nhân vật bi kịch nhân vật anh hùng nhân vật kỳ dị và nhân vật lập thân. Về nhân vật bi kịch do hoàn cảnh của lịch sử nên trước năm 1975 ít xuất hiện nhưng sau khi đất nước được giải phóng đặc biệt là từ thời kỳ đổi mới (1986) thì "cái bi kịch được vận dụng như một hình thức hữu hiệu để tái hiện đời sống"(130 2) trong toàn bộ tính chất bi tráng của lịch sử Việt Nam. Có thể kể đến các nhân vật mang tính chất bi kịch như: Giang Minh Sài trong Thời xa vắng của Lê Lựu Hạnh trong Bến Không chồng gia đình thương gia Đức Cường gia đình Hoàng Kỳ trong Dưới chín tầng trời của Dương Hướng Kiên trong Nỗi buồn chiến tranh của Bảo Ninh Hai Hùng trong Ăn mày dĩ vãng của Chu Lai... Những nhân vật này giúp cho người đọc thấu suốt được con người của lịch sử đồng thời nó giúp ta chống lại "sự lãng quên của con người" (Kundera). Như vậy có thể nói nhân vật bi kịch trong tiểu thuyết là kiểu nhân vật giúp "thanh lọc tâm hồn con người". Nhân vật anh hùng là kiểu nhân vật thường xuất hiện trong những tiểu thuyết viết về hai cuộc kháng chiến thần thánh của dân tộc ta. Tuy nhiên trong khi đất nước bước sang một bước ngoặt mới thì hình tượng về nhân vật này cũng có nhưng nét khác trước. Giờ đây đó là những con người đang hối hả dây dựng lại đất nước là những con người đấu tranh chống lại cái ác để bảo vệ trật tự và sự thanh bình trong xã hội. Nhân vật lập thân là một kiểu nhân vật khá mới trong tiểu thuyết đương đại Việt Nam. Ta có thể thấy những nhân vật này trong tác phẩm của Nguyễn Phúc Lộc Thành (Cõi nhân gian) Đặng Thiều Quang (Hoen gỉ) Nguyễn Việt Hà ( Cơ hội của chúa)... Nhân vật kì dị là kiểu nhân vật có thể nói là đã rải rác xuất hiện trong văn học Việt Nam. Thông qua những con người kì dị nhà văn đi đến khái quát phản ánh những chân lí của đời sống. Ta bắt gặp tính kì dị của nhân vật trong: Thân phận của tình yêu Bảo Ninh Đêm thánh nhân của Nguyễn Đình Chính Hai nhà của Lê Lựu Bến không chồng của Dương Hướng...
         Như vậy có thể thấy so với những thời kỳ trước nhân vật trong tiểu thuyết đương đại đã có nhiều biến đổi để phù hợp với nhu cầu của thời đại. Một mặt nhân vật có sự "co lại" về số lượng để thích ứng với thực tế cuộc sống. Nhưng mặt khác nhân vật lại trở lên "phức hợp" đa diện hơn với những nét tính cách đa dạng nhiều chiều thực hơn với con người của thời đại.
. Nhân vật trong tiểu thuyết Dưới chín tầng trời của nhà văn Dương Hướng.
   2.3.1. Hệ thống nhân vật.
Dưới chín tầng trời là cuốn tiểu thuyết quy mô nhất của nhà văn Dương Hướng cho đến nay. Tác phẩm gồm 33 chương với 500 trang sách bao quát cả một thời kỳ dài (hơn nửa thế kỷ ) của lịch sử Việt Nam và một không gian rộng lớn. Bao trùm lên toàn bộ tác phẩm là cái tình người được nhà văn khắc họa một cách khá đậm nét. Trong những biến cố dữ dội của xã hội đã cuốn theo số phận của mỗi con người làng Đoài dù có những thù hận những lầm lạc những bi kịch nhưng cuối cùng họ vẫn ngộ ra được chữ Tình. Có thể nói "Dưới chín tầng trời là trần gian với đủ sắc màu là ánh sáng và bống tối là hạnh phúc và khổ đau là vinh quang và đầy cay đắng... Và Dưới chìn tầng trời cũng có biết bao điều kỳ diệu..."(24). Điều kỳ diệu đó phải chăng chính là cái tình giữa con người với con người cái tình với làng xóm với quê hương đất nước? Và Dưới chín tầng trời có lẽ cũng là cái tâm của người cầm bút tri ân lại đối với quê hương với dân tộc.
Là một cuốn tiểu thuyết viết theo mô hình truyền thống - tiểu thuyết sử thi nên số lượng nhân vật trong tiểu thuyết Dưới chín tầng trời không giới hạn ở một vài nhân vật như những cuốn tiểu thuyết đương thời. Dưới chín tầng trời có hơn 100 nhân vật và ở đủ các tầng lớp xã hội khác nhau: từ anh nông dân như Đào Kinh cô Cam mẹ con bà Cháo cô Lùn... những người buôn bán cán bộ xã như Yến Quyên Tuyết... thương gia Đức Cường những người lính ở cả hai chiến tuyến như Hoàng Kỳ Nam Đào Vương Hall... đến cán bộ cách mạng như Hoàng Kỳ Trung Thu Cúc cán bộ cấp cao Trần Tăng. Tất cả đều hiện lên hết sức sinh động. Trong tầng tầng lớp lớp nhân vật đó thì có khoảng 20 nhân vật xuất hiện thường xuyên trong các chương của tiểu thuyết. Đặc biệt những nhân vật này chủ yếu là những người dân làng Đoài. Nhưng không như trong Bến không chồng từ cái trung tâm làng Đoài những con người này tỏa đi nhiều hướng trên khắp các nẻo đường của đất nước. Nguyên nhân ra đi của họ không phải hoàn toàn là sự tự nguyện mà phần nhiều là do sự xô đẩy của xã hội của lịch sử. Và dù bị "quăng quật" trên dòng đời đầy biến động nhưng họ vẫn cố gắng vươn lên để tồn tại rồi trở lại góp phần xây dựng quê hương. Trong Dưới chín tầng trời có hai nhân vật không phải là người làng Đoài nhưng lại có ảnh hưởng không nhỏ tới những người dân nơi đây và được nhà văn Dương Hướng chăm sóc khá kỹ là nhân vật Trần Tăng và Thu Cúc. Trong hai nhân vật này thì Trần Tăng là người có uy quyền rất lớn đối với những người dân làng Đoài. Mọi sóng gió biến động ở làng Đoài đều liên quan đến Trần Tăng. Qua Trần Tăng ta dường như thấy được những hạn chế những sai lầm của lịch sử. Đọc Dưới chín tầng trời người đọc nhận ra mỗi nhân vật trong tác phẩm đều là " một thân phận trĩu nặng một vấn đề của nhân tình thế thái" (15). Dù mỗi người một hoàn cảnh một cảnh ngộ khác nhau nhưng tựu trung lại đó là những số phận bi kịch. Và góp nhặt những bi kịch của mỗi thân phận trong Dưới chín tầng trời sẽ làm nên cái diện mạo của nhân vật lớn mà nhà văn muốn khắc họa: Lịch sử. Trong quá trình phát triển của mình lịch sử cũng có những bước đi sai lầm cũng có những tụt hậu để rồi từ đó nó vươn mình đứng lên mạnh mẽ hơn. Là một nhà văn có tâm Dương Hướng không hề né tránh điều đó và mang đến cho bạn đọc cái nhìn chân thực về cái góc khuất của lịch sử mà ai cũng biết nhưng lại có rất ít người dám nói ra thông qua những số phận bi kịch của mình. Tuy nhiên khi gấp sách lại cái đọng lại trong lòng người đọc chính là niềm tin vào con người là niềm tin vào một ngày mai sẽ khác trước - một cuộc sống tốt đẹp hơn.
Như vậy nhân vật trong Dưới chín tầng trời rất đa dạng với một số lượng lớn. Các nhân vật ở nhiều tầng lớp khác nhau chia thành nhiều tuyến đan xen cài chéo vào nhau tạo thành hệ thống nhân vật tầng tầng lớp lớp. Mặc dù thế ta vẫn dễ dàng nhận ra sự phân tách nhân vật thành: những người dân làng Đoài và những người có ảnh hưởng tới cuộc sống của những người dân làng Đoài trong Dưới chín tầng trời. Trong khóa luận này chúng tôi sẽ đi vào phân tích những nhân vật tiêu biểu trong hai tuyến nhân vật trên để làm nổi bật lên tính chất bi kịch của họ đồng thời phác họa bộ mặt của nhân vật lớn - lịch sử. Cũng thông qua đó khái quát lại cái tư tưởng chủ đề của tác phẩm cũng như những nhắn gửi đầy tâm huyết của nhà văn tới bạn đọc.
    2.3.2. Nhân vật bi kịch trong Dưới chín tầng trời.
Nhà văn Nguyễn Đình Thi khi tổng kết về nghề viết của mình đã từng nói: "Vấn đề trung tâm của nghệ thuật viết tiểu thuyết theo tôi là miêu tả những con người và tìm hiểu con đường đi của họ trong xã hội. Người viết tiểu thuyết nghĩ mọi vấn đề đều phải thông qua các nhân vật xuất phát từ nhân vật hơn là từ sự việc". (14 645) Điều này có lẽ rất đúng đối với Dưới chín tầng trời của nhà văn Dương Hướng. Có thể nói là thành công và sức mạnh của cuốn tiểu thuyết này chính là nhân vật. Mỗi nhân vật dù ở tầng lớp nào cũng hiện lên rất sinh động mang những nét cá tính riêng.
Những người dân làng Đoài.
Có thể nói đa số nhân vật trong tiểu thuyết Dưới chín tầng trời là những người dân làng Đoài. Tuy nhiên từ những số phận của những người dân nơi đây lại có sức khái quát phản ánh chung cho tất cả những biến động của đất nước. Một làng Đoài cũng như bao nhiêu làng quê khác ở miền Bắc Việt Nam đã trải qua một cuộc cách mạng và ba cuộc chiến tranh với những hậu quả của nó kéo dài của nó gắn với những khó khăn bế tắc trong thời kỳ hậu chiến rồi sau đó được giải tỏa trong thời kỳ đổi mới khi nước ta bước vào thời kỳ hội nhập và mở cửa. Những con người nơi đây trong cuộc hành trình của cuộc đời mình là sợi dây nối kết với những số phận của những kiếp người ở khắp mọi miền đất nước. Họ dù là người ra đi hay ở lại tất cả đều mang trong mình những nỗi đau của một thời đại không bao giờ có thể quên. Một thời đại với bao biến động dữ dội mà những ai sống trong thời đó không thể không có những va đập và bị hút vào vòng xoáy của nó hình thành nên những bi kịch mang tính thời đại. Có thể nói không một ai có thể thoát ra khỏi vòng kiềm tỏa của lịch sử. Và mỗi người dân làng Đoài dù ít hay nhiều đều mang trong mình những bi kịch của thời đại. Tuy nhiên họ có đững vững được trước những biến động của lịch sử hay không lại phụ thuộc vào cách ứng xử của họ với thời cuộc. Và điều này tạo nên những nét khác biệt trong mỗi số phận bi kịch của Dưới chín tầng trời.
Đọc tiểu thuyết Dưới chín tầng trời có lẽ ấn tượng đầu tiên với người đọc sẽ là gia tộc Hoàng Kỳ - là một gia tộc từ đỉnh cao danh vọng đến thẳm sâu của sự bất hạnh trong biến thiên của lịch sử. Có lẽ đây cũng là gia tộc đầu tiên phải hứng chịu những vòng xoáy của cơn lốc thời đại. Gia tộc Hoàng Kỳ giàu có nhờ vào việc buôn bán thuốc lào với các thương gia trong nước và cả những bạn hàng ở nước ngoài. Và đã có lần Bộ trưởng bộ ngoại thương Phan Anh về thăm gia đình Hoàng Kỳ. Tuy giàu có nhưng gia tộc Hoàng Kỳ lại sống rất có tình có nghĩa với bà con xóm làng. Mỗi năm đến ngày rằm tháng tám là ông Hoàng Kỳ Bắc lại trở về làng tổ chức hội đình Đoài để phục vụ bà con: "Đêm hội đình Đoài Nam và lũ trẻ được xem thắp đèn kéo quân thả đèn giời và nghe hát chầu văn"(24 45-46). Khi Hoàng Kỳ Trung lớn cũng như bao thanh niên khác theo tiếng gọi của đất nước lên đường đi kháng chiến. Thế nhưng gia đình này lại là nạn nhân của cuộc cải cách ruộng đất diễn ra ở miền Bắc. Gia đình Hoàng Kỳ Bắc bị quy oan là địa chủ cường hào việt gian phản động bị đưa ra đấu tố và phải chịu án tử hình nhà cửa của cải bị sung công và chia cho nhân dân. Mặc dù người dân làng Đoài đều mơ hồ nhận ra sự vô lí ở đây nhưng không dám kháng cự lại hoặc nếu  chống lại họ cũng sẽ bị cỗ máy lịch sử nghiền nát như gia đình Hoàng Kỳ. Một thời kỳ lịch sử đau thương đến bây giờ vẫn để lại nỗi đau đầy ám ảnh trong mỗi con người đã từng sống từng chứng kiến cơn bão tố của nó. Bà Hoàng Kỳ phải dùng cái chết để chứng minh cho sự trong sạch và bảo vệ danh dự cho gia đình. Và cái chết của ông bà Hoàng Kỳ cũng như sự phá sản của gia đình này đã để lại những vết thương khắc sâu trong lòng mỗi người dân làng Đoài. Có thể nói cái bi kịch của gia đình Hoàng Kỳ là do sai lầm của lịch sử đem lại - cái sai lầm mà các nhân vật đều cho là cái "tai nạn" của thời đại. Cái tai nạn đó ít nhiều tác động tới tất cả những người dân làng Đoài làm cho "méo mó què quặt tâm hồn con người"(24 469). Trong cơn bão táp của thời đại đó có lẽ người đọc sẽ ấn tượng với nhân vật Yến Quyên - con dâu gia tộc Hoàng Kỳ.
Là con dâu của  Hoàng Kỳ Bắc vợ của Hoàng Kỳ Trung mẹ của Hoàng Kỳ Nam Yến Quyên phải gánh chịu những tai biến của lịch sử đưa đến gia đình. Bị quy là gia đình địa chủ Hoàng Kỳ Trung lại đi kháng chiến biền biệt không về ở nhà một mình Yến Quyên phải chống chọi với những sóng gió của lịch sử mà đại diện là Trần Tăng đổ lên gia đình chồng. Khi đến làng Đoài với chức danh là cán bộ cải cách ruộng đất Trần Tăng mê đắm trước vẻ đẹp của Yến Quyên. Ông ta đã tìm mọi cách để chiếm đoạt cô từ dụ dỗ bằng những lời ngon ngọt đến những lời đe dọa: " Yến Quyên ơi! Anh đi khắp thế gian không gặp được người đàn bà đẹp như em. Em có biết tại sao anh phải liều cứu em và mẹ chồng em khỏi phải giam trong đình đêm qua không? Anh cứu em bởi em đẹp quá khiến anh không cầm lòng... Chiều anh anh sẽ tha tội cho cả bó mẹ chồng em nếu không anh bắn bỏ tuốt....."( 24 82). Nhiều lúc tưởng chừng như Yến Quyên không thể trụ vững nổi trước những sóng gió cứ dồn dập kéo đến nhưng Yến Quyên đã chiến thắng. Cô kiên quyết giữ vững lòng chung thủy đối với chồng và làm tròn nghĩa vụ của một người con dâu của gia đình Hoàng Kỳ. Không những thế Yến Quyên còn là người hăng hái tham gia các hoạt động xã hội. Là một người sống có tình nghĩa lại biết yêu thương đồng ruộng cô hiểu được con người cũng như mảnh đất nơi đây. Yến Quyên được dân làng Đoài bầu vào ban cán bộ của xã rồi làm chủ nhiệm xã bởi cô có "một tấm lòng bao dung một tình thương yêu thật sự với người dân làng Đoài nghèo khổ"( 24 341) mặc dù lí lịch của gia đình cô không được trong sạch. Là một người phụ nữ thông minh Yến Quyên đã phát hiện ra những sai trái những yếu kém cũng như những hạn chế trong cái phong trào hợp tác xã ở quê mình: "Từ ngày có hợp tác xã người nông dân dửng dưng với đồng ruộng. Làm ăn chểnh mảng ai cũng chỉ nghĩ làm thế nào để có nhiều điểm chứ không nghĩ làm thế nào để có nhiều thóc... Nông dân ta vốn  xưa coi ruộng đồng tấc đất tấc vàng thức khuya dậy sớm vì nó sống chết vì đất vậy mà bây giờ họ chẳng thiết tha gì với ruộng đồng"( 24 187). Và cô cũng hiểu nguyên nhân dẫn đến tình trạng này là "cơ chế quan liêu ưa thành tích" của những người cán bộ đã làm "hư hỏng cả một thế hệ người nông dân xưa nay vốn cần cù một nắng hai sương. Nông thôn đang bị phá vỡ dần gốc rễ nền móng tốt đẹp đã có từ ngàn đời nay."( 24 193) Như vậy Yến Quyên đã thấy được những bi kịch đang diễn ra tại làng quê của mình. Đó cũng là cái bi kịch chung của làng quê Việt Nam thời cải cách. Yến quyên đã thẳng thắn nói lên quan điểm của mình trong buổi họp ban quản trị mở rộng của hợp tác xã và cả với Trần Tăng hiện đang là cán bộ huyện. Những nhận xét của Yến Quyên đã nói lên được thực trạng nông thôn Việt Nam thời bấy giờ - cái thời mà mọi sinh hoạt ở làng xã đều thông qua tiếng kẻng.  Và đau xót trước những tích cóp của những người nông dân qua bao đời đang bị cơn lũ hợp tác xã cuốn trôi Yến Quyên cố gắng đấu tranh chống lại dòng thác lũ đó để cố gắng giành giật lại. Nhưng cơn lũ quá lớn một mình Yến Quyên không thể chống cự nổi. Có thể nói con người Yến Quyên không có gì đáng chê trách. Cả thời thanh xuân Yên Quyên kiên quyết giữ tấm lòng kiên trung để chờ chồng và làm tròn phận sự của một người con dâu đối với gia đình Hoàng Kỳ bất chấp những sóng gió của thời cuộc. Cái bi kịch mà Yến Quyên phải gánh chịu cũng là cái bi kịch do thời đại đưa đến. Nhưng nhân vật này luôn lấy chữ trung làm lẽ sống: trung trực trung kiên trung hậu trung trinh... nên Yến Quyên đã vượt qua được những thăng trầm của lịch sử. Có thể nói Yến Quyên là nhân vật duy nhất vẫn giữ được nhân cách của mình khi ra khỏi cơn giông của thời đại. Và cô đã được đền bù xứng đáng. Con trai của Yến quyên Hoàng Kỳ Nam là một nhà báo có danh tiếng Tướng Hoàng Kỳ Trung luôn coi vợ mình là một niềm tự hào là niềm kiêu hãnh lớn nhất trong cuộc đời mình. Trong tiểu thuyết Dưới chín tầng trời Yến Quyên được đánh giá là nhân vật được xây dựng một cách toàn bích. Hay nói như nhà phê bình văn học Hoàng Ngọc Hiến Yến Quyên là "một nhân vật thánh thiện" một "Bông sen thơm ngát giữa bùn đất"(24 341). Yến Quyên hoàn toàn xứng đáng với lời khen ngợi của chồng - tướng Hoàng Kỳ Trung: "em xứng đáng là người phụ nữ Việt Nam anh hùng bất khuất trung hậu đảm đang".( 24 483)
Trong Dưới chín tầng trời còn một nhân vật cũng được coi là khá thánh thiện nữa chính là Hoàng Kỳ Nam. Có thể nói đây cũng là một trong những nhân vật hầu như không có gì đáng phải chê trách. Anh cũng là nhân vật duy nhất đi xuyên suốt chiều dài của tác phẩm giống như một sợi chỉ đỏ vô hình lắp ghép các mảnh đời của những số phận bi kịch lại với nhau. Và chính Nam cũng là một nhân vật mang trong mình những vết thương của thời cuộc. Ngay từ nhỏ Hoàng Kỳ Nam đã phải chứng kiến sự lụi bại của gia đình mình khi cơn lốc cải cách ruộng đất tràn đến. Nhưng lúc đó còn quá nhỏ Nam không thể trả lời được câu hỏi: "Ông nội không ác với ai sao mọi người lại ác với ông nội?" (24 55) và tại sao một người như Đào Kinh vốn rất yêu quý gia đình Nam giờ lại trở thành người đi bắt và giết ông nội mình. Tuy nhiên nỗi đau gia đình vẫn luôn ám ảnh trong tâm thức của Hoàng Kỳ Nam. Rồi khi lớn lên cuộc đời của Hoàng Kỳ Nam cũng gặp nhiều trắc trở. Khi đến tuổi mới lớn Nam đang háo hức tò mò lắng nghe những rung động của cảm xúc trong cơ thể cường tráng của mình thì một chuyện hiểu lầm xảy ra... (Còn nữa kỳ sau đăng tiếp)

More...

Trần gian người đời Chương 10

By DƯƠNG HƯỚNG


"Lời non nước - ra đi nguyện thề non nước - đổi máu xương để giữ lấy đất này - Người ơi! Lời vàng đá - dù phải cách xa..." ánh mắt Nga long lanh. Tiếng hát trong trẻo như rót vào tai các chàng trai tân binh giữa giây phút chia tay lên đường nhập ngũ Nga thật sự cảm động hát bài hát của Đô sáng tác mà Nga đã thuộc từ lâu lắm rồi. Câu hát vừa dứt Nga thấy lòng lâng lâng khẽ cúi chào. Tiếng vỗ tay rào rào. Những cánh tay trẻ trung khoẻ mạnh vung lên. Những tiếng hô vang dậy trên sân đình Nguyệt Hạ: "Hát nữa đi! Hát nữa đi..." Nga đứng lặng trước hàng trăm ánh mắt đau đáu nhìn Nga. Trong hàng trăm ánh mắt kia có ánh mắt của Đô và Bức. Bằng trái tim nhạy cảm và lòng nhân ái Nga nhận thấy giờ phút chia tay này sao mà thiêng liêng. Câu hát này là tiếng lòng của Nga gửi cho Đô và Bức. Nga yêu cả hai người. Nga cũng không biết rằng như vậy có phải là tội lỗi không? Nhưng rõ ràng điều ấy đang xảy ra với Nga.

 Có lẽ cả Bức và Đô cũng nhận thấy rõ điều này. Chỉ vài giờ đồng hồ nữa thôi cả Đô và bức ra đi. Đi đến đâu? Đến bao giờ... Nga bối rối thấy cả Bức và Đô đều ngẩn ngơ nhìn mình. Giữa giây phút này Nga cố giữ thái độ thật ôn hòa trước cả hai. Từ mấy ngày nay Nga đã dùng mọi lời lẽ để hòa giải hai người. Nga nghĩ nếu không có cuộc ra đi này thì cái hố sâu thăm thẳm ngăn cách giữa họ sẽ không bao giờ san lấp nổi. Những gì xảy ra đã xảy ra không nên khơi lại làm gì thêm đau lòng. Hát xong Nga chạy lại với Bức. Giữa cảnh nhốn nháo của người đi người ở đang rục rịch tiễn nhau ra xe Nga chẳng biết nói gì với Bức suốt đêm qua hai đứa đã nói với nhau tất cả. Trên bờ đê đoàn xe đỗ thành một hàng dài cắm cờ chăng khẩu hiệu đỏ rực. Tiếng trống dồn dập như thúc giục lòng người. Mẹ Bức và thằng cu con anh cả Lạnh từ phía nhà vịt của ông Vòng cũng long tong chạy lại nháo nhác tìm Bức. Thằng cu con anh cả Lạnh nhìn thấy Bức nó reo toáng lên gọi bà. Mẹ Bức dúi vào tay Bức nắm tiền nước mắt ứa ra giọng xúc động.

- Bức ơi con hãy tha lỗi cho mẹ. Mẹ vẫn thương con mẹ cầu mong cho con đi được bình an. Con hãy năng biên thơ về cho vợ con. Người ở nhà khổ lắm đấy.

Mẹ Bức nói rồi vội vã dắt thằng cu con anh cả chạy về quán nước. Bức nhìn theo mẹ rồi quay sang với Nga.

- Em ở nhà nhớ năng đi lại với mẹ.

Bức cầm lấy tay Nga rồi buông vội nhảy phốc lên xe. Trên xe cánh tân binh chen chúc nhau tìm chỗ ngồi. Lúc này Nga mới nhận ra Đô đã ngồi lặng trên xe từ bao giờ. Từ sáng ánh mắt anh lúc nào cũng dõi theo Nga. Lòng Nga lại trào lên nỗi xót xa. Nga đứng ngây người nhìn hút theo đoàn xe rầm rầm chuyển bánh giữa những tiếng chào gọi reo réo bên tai Nga. Mọi người đi đưa tiễn tân binh tản ra các nẻo đường. Lúc này Nga mới nhìn thấy hai bố con Ngô Quất cũng đang đứng ngây ra nhìn Nga. Con Hà buông tay bố nhào đến nắm lấy  tay Nga. Ngô Quất cúi mặt bước đi lặng lẽ.

- Hôm nay chị hát hay ơi là hay - Con Hà níu tay Nga nói - Tối nay chị sang nhà em chơi nhé. Anh Đô bảo với em ở nhà bố em có thế nào thì nhờ chị giúp đỡ. Chị Nga ơi các anh ấy đi đánh nhau thì bao giờ về hả chị?

- Khi nào đánh đuổi hết thằng Mỹ thì các anh ấy được về.

- Có phải thằng Mỹ nó có những chiếc máy bay vẫn bay rầm rầm từ ngoài biển vào ném bom trên thị xã bữa nọ phải không chị?

Nga và cái Hà vừa đi vừa rí ráu nói chuyện. Sáng nay Nga và Bức dắt tay nhau sang chào mẹ Nga mẹ dặn trưa nay mẹ nấu cơm về ăn cơm với mẹ. Nga rủ cái Hà cùng về nhưng nó ngúng nguẩy bảo sợ bố đánh. Nga về thấy mẹ dọn cơm sẵn để trên giường ngồi ngóng Nga. Mẹ vừa mở mâm cơm Nga đã reo lên.

- Ôi! Mẹ ăn sang nhỉ. Từ nay con về ở hẳn với mẹ nhé!

- Cha bố chị - Mẹ mắng yêu - Nó vừa mới đi đã tính chuyện về với mẹ. Mày chớ có coi thường chuyện ấy. Nó đi rồi ở nhà phải ý tứ ăn nói giữ gìn mọi chuyện. Con gái đi lấy chồng mà bỏ về nhà mẹ đẻ là cấm kỵ lệ làng này xưa nay vẫn thế. Phận đàn bà "xuất giá tòng phu phu tử tòng tử".Với lại mày với gia đình bên ấy có yên ấm gì đâu. Bây giờ chỉ cần mày bỏ về đây là người ta lại ầm lên ngay. Chồng đi rồi ở nhà phải vững vàng mà sống con ạ. Cứ như mẹ đây...

Vừa khuyên nhủ con mẹ Nga vừa ân cần gắp thức ăn vào bát cho Nga. Từ lâu lắm nay Nga với mẹ mới có dịp ngồi thanh thản để nói chuyện với nhau. Mãi tới giờ phút này càng nghe mẹ nói Nga mới thật sự nhận ra rằng con người ta sống trên đời còn có bao nhiêu điều ràng buộc. Mỗi người một thân phận mỗi người một ý nghĩ khác nhau. Từ Ngô Quất vợ chồng lão Kình đến anh cả Lạnh mụ Bông Đô Bức và cả Nga nữa đều phải cuốn vào dòng xoáy cuộc đời thật sôi sục dữ dằn. Nga ngẫm thấy đời mình biến đổi thật là mau đang yêu Đô thoắt cái lại thành vợ Bức.

 

*

 

Đứng chải tóc trước ngọn đèn dầu nhìn ra cầu ao nơi bà lão Kình chết ở đó Nga bỗng thấy rờn rợn. Như mẹ Nga dặn thì phải kiêng cả chải đầu ban đêm. Quả thực ban đêm mà nhìn thấy người cứ xõa tóc ra chải nom như ma. Người ta bảo ma thường hay biến thành người đàn bà đứng xõa tóc... từ ngày Bức đi Nga cứ hay nghĩ lung tung lo sợ vẩn vơ. Đêm đêm Nga cảm như có ai đang rình rập mình. Hình ảnh hai vợ chồng lão Kình cởi trần ngồi bắt rận luôn ám ảnh Nga trong cả những giấc mơ. Đêm qua Nga lại mơ tới cái chết của bố Bức bị treo cổ trên cần gầu sòng làm Nga hoảng loạn kêu rú lên.

.... Và lúc này đứng chải tóc Nga tưởng tượng thấy bà lão Kình đang từ dưới ao đi lên. Nga quẳng lược xuống và búi gọn mớ tóc lại không dám chải  nữa. Con mèo đen ở đâu lại mò đến dũi đầu vào chân Nga. Không hiểu sao con mèo đen nhà ai từ mấy hôm nay cứ đến bữa cơm Nga dọn ra nó lại mon men ngoài cửa giương mắt lên nhìn Nga ra chiều muốn làm quen đòi ăn. Nga đã cho nó ăn. Nó biết ơn cô chủ đã quý nó nó biểu lộ tình cảm bằng cách dũi dũi đầu vào chân Nga. Đúng là nó đã muốn ở hẳn lại đây với Nga... Ngày mai là ngày giỗ bố Bức bên anh cả Lạnh đang giã giò bùm bụp tiếng giã giò vang lên. Có tiếng chó sủa gắt ngoài ngõ mụ Bông xộc vào ômg chầm lấy Nga. Con chó nhà anh Cả Lạnh nhảy xổ vào cửa gầm gừ nhìn mụ Bông.

- Đồ chó - Mụ Bông khẽ làu bàu chửi con chó - đúng là đồ chó ghẻ mày không nhớ rằng chính tay bà đã nhặt mày về nuôi cho mày ăn mà bây giờ mày không còn nhận ra bà sao? Mụ Bông vừa chửi chó vừa liếc khắp căn nhà của vợ chồng Nga. Nga mời mẹ chồng uống nước. Từ ngày bỏ nhà đi ở với ông Vòng nay mụ Bông mới lại về. Dù sao mụ vẫn còn nhớ ngày giỗ chồng. Mụ khẽ thở dài.

- Tao thương thằng Bức mà không làm sao được. Nó đã có thư về chưa?

- Dạ chưa ạ.

- Mai là ngày giỗ bố nó đấy thằng cả Lạnh có bảo mày không?

- Dạ không.

- Thế thì quá quắt quá đấy. Chúng nó phải biết rằng dù sao thằng Bức bây giờ cũng là bộ đội hơn chán vạn những thằng ở nhà chúi vào váy vợ. Đi mày đi sang với tao.

Mụ Bông tức mà hung hăng vậy thôi. Chứ sang nhà cả Lạnh mụ vẫn thấy sờ sợ. Nỗi sợ cố hữu bắt nguồn từ sự mặc cảm. Thằng cu con cả Lạnh vừa nhìn thấy bà liền reo lên.

- Bố. Bố ơi! Bà nội về.

Cả Lạnh đang loay hoay ngồi bó giò. Anh Mát đang dọn quét bàn thờ. Hai nàng dâu đang đong gạo nếp đãi vỏ đỗ ngoài hè. Cả nhà vẫn lặng lẽ không ai nói lời nào. Nga chợt thấy thương mẹ chồng. Bỗng dưng bà trở thành người xa lạ với con cháu. Dù sao đi nữa thì mọi năm vào ngày giỗ chồng mụ Bông vẫn còn được là chủ ngôi nhà này. Mụ sốt sắng lo toan chi tiêu từng mớ rau con cá. Bây giờ hai thằng con trai lại coi mụ không bằng người dưng mụ bỗng òa khóc lập cập chạy vào nhà đứng trước bàn thờ chắp tay vái lia lịa.

- Ôi ông ơi là ông vong hồn ông có linh thiêng về chứng giám cho các con ông nó đối xử với tôi thế này đây. Tôi đã có với ông ba thằng con trai. Ba lần mang nặng đẻ đau nuôi nấng chăm bẵm cho chúng nó để bây giờ chúng nó đối xử với tôi tàn nhẫn đến đau lòng thế đấy ông ơi. Đành rằng tôi đã có lỗi. Cũng bởi lòng dạ đàn bà yếu mềm nên tôi trót thương cái cảnh người ta cô độc. Tôi thương người ta nhưng lòng dạ tôi vẫn một mực thờ phụng ông suốt đời đến ngày nào tôi sẽ lại về với ông. Tôi thề với ông!...

Bà Bông kéo vạt áo lau nước mắt quay lại nhìn mọi người. Anh cả Lạnh vẫn thản nhiên gói giò. Hai bàn tay anh bóng nhẫy những đường gân nổi lên hai cánh tay săn chắc. Anh Mát quăng chiếc chổi xuống nền nhà đi ra cửa. Riêng có đứa cháu thì cứ trố mắt nhìn bà nội. Nga muốn bỏ đi nhưng không nỡ.

- Tôi đã tưởng không bao giờ bà còn dám bước về căn nhà này nữa - Cả Lạnh ném gói giò vừa gói ra cái mẹt giọng tỉnh khô - các cụ đã có câu "xuất giá tòng phu" bà đã đi lấy chồng thì bà làm gì còn có quyền hành ở nhà này nữa. Quyền hành của bà bây giờ ở ngoài lò vịt của ông Vòng bà hiểu chưa? Từ nay tôi cấm bà không được dụ dỗ con trai tôi. Anh cả Lạnh lừ mắt nhìn thằng con trai - Bây giờ nó còn trẻ con nó không biết sau này lớn lên nó hiểu được lòng dạ bà ắt nó cũng căm thù bà. Vì bà! Đúng vậy vì bà mà cái gia đình này có tiếng nề nếp từ xưa bỗng dưng tan nát. Tan nát đến thế này đây. Lẽ ra bà phải thấy rõ điều ấy mới phải.

- Đồ vô ơn - Mụ Bông cố nén giận tay run rẩy thắp ba nén hương vái vội ba vái rồi bước ra cửa - Tao nói cho chúng mày biết cả đời tao thắt lưng buộc bụng làm đổ mồ hôi sôi nước mắt nên bây giờ chúng mày mới được cái cơ ngơi này đấy các con ạ.

- Thôi đi bà. Bà đừng có kể công nghe dơ lắm nhục lắm. Chính vì những cơn rửng mỡ của bà làm cụ nội tôi phải đâm đầu xuống ao mà chết: Cụ chết vì không chịu nổi được nhục đấy bà có biết không..

- Ôi thật là khốn nạn khốn nạn.

Mụ Bông sụt sùi khóc Nga lặng lẽ bước theo sau mụ Bông ra đến cổng. Bóng mụ Bông mờ dần rồi mất hút trong ngõ xóm. Nga thấy trào lên nỗi uất nghẹn. Cô đứng sững trước mặt cả Lạnh nhìn anh ta như nhìn một con quái vật.

- Anh cả này - Nga nói - Nếu anh không sớm nghĩ lại để đối xử với mẹ cho tử tế thì tôi tin rằng sau này các con của anh nó cũng đối xử với anh như vậy đấy.

Cả Lạnh sững người nhìn Nga.

- À thì ra hồi này mày cũng đã nhiễm cái thói láo xược của thằng chồng mày rồi đấy hả - Cả Lạnh đứng phắt dậy lừ lừ bước đến trước mặt Nga như muốn ăn tươi nuốt sống cô em dâu - Mày là đứa nào mà dám chõ mồm vào việc riêng của nhà tao hả...hả? Mày có biết tao là ai không? Tao đây này tao là cả Lạnh tao nhắc lại lần nữa để mày nhớ rằng cả nhà mày vẫn chưa trả hết món nợ đời về cái chết của bố tao đâu. Mày chớ vội hý hửng thấy thằng em tao nó quay lưng lại với gia đình này. Nó nhu nhược thì còn có tạo. Tao sẽ có cách cư xử để mày thấy cái tội của bố mày đã treo cổ bố tao thì bây giờ mọi hậu quả mày phải gánh chịu. Mày! Chính mày mới phải chịu tội vời cái gia đình này suốt đời hiểu chưa.

Nga quay ngoắt bước về nhà. Căn nhà tranh tối bưng. Cô khép cửa lên giường nằm thấy trống vắng lo sợ cả Lạnh "Mày vẫn chưa trả hết món nợ đời..." Lời cả Lạnh vẫn rít lên bên tai cô" Hãy vững vàng mà sống con ạ..." Lời của mẹ vỗ về làm lòng Nga dịu lại. Trong mơ Nga thấy mình đã trở thành diễn viên chèo chuyên nghiệp. Đó là điều Nga mơ ước từ lâu - từ cái đêm Nga diễn xuất sắc vai công chúa Nguyệt Cầm trên sân đình Nguyệt Hạ được chú Tòng ca ngợi hết lời. Ngay cuối đêm diễn chú Tòng đã gặp gỡ Nga thuyết phục Nga hãy đi dư tuyển vào đoàn chèo chuyên nghiệp của tỉnh. Ai chứ Nga mà đi thi tuyển chắc chắn là được. Chú Tòng bảo với Nga rằng hãy nghe lời chú chú sẽ giúp đỡ. Tương lai của Nga phải là con đường nghệ thuật. Giá mà ngày ấy Nga nghe lời chú Tòng thì đời Nga đâu phải khổ thế này... Nga mơ màng nghe có tiếng con mèo đen kêu hình như nó đang cào soạn trên bậu cửa sổ. Nga cố mở mắt và kêu rú lên. Trong bóng tối hiện lên nhấp nhoáng con ma đang đứng sừng sững cạnh giường Nga. Con ma có cái đầu to bằng cái thúng hai tay vươn dài ngoẵng. Nga vùng dậy đẩy cửa lao ra đường. Trong tâm trạng hoảng loạn Nga chạy về với mẹ.

- Con thề là từ nay không bao giờ con thèm ở căn nhà ấy nữa - Nga ôm lấy mẹ lo sợ.

- Nhưng mà đầu đuôi làm sao - Mẹ Nga lo lắng hỏi - Tao đã bảo mày...

- Mẹ chẳng hiểu gì cả. Ngôi nhà ấy có ma chính mắt con nhìn thấy.

Nga kể lại tỷ mỷ với mẹ hết mọi chuyện. Mẹ Nga thở dài ôm ghì lấy cô con gái. Kể từ ngày Nga về nhà chồng nay Nga mới thấy mẹ biểu lộ lòng thương yêu Nga không hề giấu diếm.

- Thật là khốn khổ cho cái thân mày. Thôi con ạ đã đến nước này thì con về hẳn đây với mẹ.

Nga ôm mẹ thấy lòng mình ấm lại. Không biết thái độ mẹ thế nào khi biết Nga có ý định ra đi?

- Mẹ ơi đêm qua con lại nằm mơ thấy con được vào đoàn chèo chuyên nghiệp của tỉnh.

- Đến nước này có khi con cũng nên tìm cách mà đi thôi con ạ - Mẹ Nga tỏ thái độ đồng tình một cách quá hăng hái - Nên tìm cách mà đi khỏi cái đất này cho nó rảnh rang con ạ. Đành vậy thôi. Trước thì quả thực mẹ không muốn con đi đâu hết. Mẹ muốn con được gần gũi mẹ hòng lúc sớm tối được nhìn thấy con. Nhưng bây giờ mẹ lại thấy rằng con nên đi.

- Nhưng con đi một mình mẹ ở nhà sao đành. Hay là mẹ nên...

Nga ấp úng định nói mẹ nên thương yêu ông Quất giống như mẹ mụ Bông với ông Vòng. Cả làng này có lẽ chỉ có mỗi mình Nga hiểu và thương cảm cho hoàn cảnh ông Ngô Quất lúc này. Mẹ đã hiểu được câu nói lấp lửng của Nga mẹ vội gạt đi.

- Mày đi thì cứ việc đi. Riêng mẹ mày không phải lo - Nga cười thầm. Bao giờ mẹ cũng thế cứ nhắc tới chuyện ấy mẹ lại nổi khùng lên. Nga thấy như mình có lỗi cô rúc đầu vào ngực mẹ. Đêm tĩnh lặng Nga nằm im bên mẹ mà lòng cứ mang mang bao ý nghĩ về quyết định ra đi của mình.

 

                                                  ***

 

Cả ngày hôm nay lang thang khắp thành phố mãi tới lúc này Nga mới tìm thấy cơ quan của chú Tòng sơ tán. Bà thường trực ngồi ngủ gật giật mình đưa mắt nhìn xoi mói vào Nga.

- Ông Tòng hả kia kìa cô cứ ra cửa hàng kia ngồi đợi - Bà thường trực nhoài người ra khỏi khuông cửa vừa như nhiệt tình vừa như muốn đuổi Nga đi cho rảnh để bà ta ngủ - Sao? Không hiểu à? Cái cửa hàng ngay bên đường trước cửa có cây dừa ấy cứ ra đấy mà đứng tý nữa là ông ấy ra đấy.

Nga lững thững bước ra đường tới đứng bên gốc dừa theo lời chỉ bảo của bà thường trực. Nga cứ đứng đấy mặc dù Nga chẳng hiểu bà thường trực nói thế là thế nào. Sao chú Tòng lại đến cái cửa hàng ấy làm gì. Quả như lời nói của bà thường trực chừng mười phút sau một chiếc xe con từ đâu lao tới đỗ lại trước cửa hàng. Nga nhận ra chú Tòng từ trong xe trịnh trọng bước ra đưa mắt quan sát vào quầy hàng như một thanh tra. Mấy cô nhân viên bán hàng mặt tươi hơn hớn đon đả đó tiếp chú Tòng một cách vồ vập. Nga đứng nép vào gốc dừa. Buổi chiều oi nồng. Một cơn giông bất ngờ ập tới cuộn tung những lớp bụi quay tít trên mặt đường. Bầu trời xám xịt sấm dây lên. Chú Tòng vào trong cửa hàng chỉ trỏ gì đó và loáng cái hai cô nhân viên bán hàng đã khệ nệ khênh ra một két bia và lỉnh kỉnh những thứ gì đó Nga rụt rè bước tới gần chiếc xe đưa mắt nhìn chú Tòng từ trong quầy hàng bước ra.

- Chú Tòng - Nga thấy mặt nóng bừng. Chú Tòng đứng ngẩn ra một lúc nhìn Nga. Nga thật xấu hổ vì chú Tòng không còn nhận ra Nga là ai - Chú không nhận ra cháu sao? Cháu là Nga ở làng Nguyệt Hạ.

Ánh mắt chú Tòng chợt vụt sáng.

- Ồ tôi nhớ ra rồi - Chú Tòng đập bàn tay đánh "đét " vào trán một cái - Trí nhớ của tôi rõ là tồi thế đấy. Người như cô mà tôi còn quên. Đúng là tôi thấy ngờ ngợ nhưng lại không còn nhớ là đã gặp cô ở đâu.

Thấy chú Tòng quá vồ vập với một cô gái trẻ mấy cô nhân viên lặng lẽ bước vào quầy hàng.

- Thế nào? Đi đâu mà bỗng dưng lại xuất hiện ở đây hả ?

- Cháu... cháu muốn gặp chú. Cháu nhờ chú giúp cháu....

Ánh mắt chú Tòng lại nhìn xoáy và Nga lần nữa rồi đưa tay xem đồng hồ. Sau một cơn giông ào tới chú Tòng đưa tay mở cửa xe.

- Thôi được hãy lên xe đi đã - Chú Tòng nói như ra lệnh. Nga lật đật bước vào trong xe ngồi xuống cạnh chú Tòng. Chú Tòng đưa tay kéo sập cánh cửa xe. Anh tài xế rồ máy chiếc xe lao vút đi. Cơn giông quay cuồng ngoài lớp kính mưa bụi ràn rạt. Đất trời nhà cửa loang loáng tối sầm lại trước mắt Nga.

- Suốt từ sáng tới giờ cháu đi tìm cơ quan chú - Nga nói.

- Cũng may đấy chỉ chậm chút nữa là sáng ngày kia chú mới lại đến cơ quan có gặp được chú cũng còn khó. Cửa hàng số ba dừng nhé.

Đang nói dở câu chuyện với Nga chú Tòng quay sang nói với người lái xe. Chiếc xe lại đỗ xịch lại trước cửa hàng số ba.

- Cứ ngồi yên đấy trông hàng cho chú chú vào đây một tý đã.

Chú Tòng đẩy cánh cửa xe bước ra một luồng gió tạt mạnh vào trong xe. Mưa lắc rắc. Người lái xe cũng nhẩy xuống bước vội theo chú Tòng vào trong quầy hàng. Loáng cái mấy cô nhân viên bán hàng lại đội mưa khênh ra hai bao tải đầy những gạo miến bột mỳ đỗ lạc. Chú Tòng tươi cười cảm ơn mấy cô nhân viên bán hàng rồi lại tót lên xe. Chiếc xe lao vút đi.

- Cũng may mà có mưa dông chứ không mọi ngày vào giờ này thằng Mỹ nó quần riết lắm đấy. Ra thành phố mà lớ ngớ chỉ có ăn bom.

Mưa mỗi lúc một to. Chú Tòng xòe diêm châm thuốc hút. Mặt đường loang loáng có đoạn ngập nước mưa hai bánh xe rít lên xe xé. Chiếc xe lao vào thành phố. Thỉnh thoảng lại có những khu nhà đổ vì bom gạch ngói còn ngổn ngang chìm trong cơn mưa. Trên đường phố thưa thớt những bóng người trùm áo mưa mải miết đạp xe. Đây đó đèn điện đã bật sáng thứ ánh sáng nhòe nhoẹt trong mưa hắt lên những thân cây cổ thụ bật rễ nằm trơ ra xơ xác trên vỉa hè.

- Cô thật là liều liều thật đấy chưa biết rõ tôi ở chỗ nào mà dám lên thành phố giữa lúc bom đạn ầm ầm. Nếu không gặp tôi thì tối nay cô định chui vào đâu nào. Chiến tranh nó khổ thế đấy. Mọi cái đều lộn nhào hết cả. Cô thấy đấy tôi phải lo từng cân gạo đưa về nơi sơ tán cho bà và các cháu ở quê...

Nga cứ ngồi lặng nghe chú Tòng than thở cảnh khốn cùng của thời chiến tranh.

Chiếc xe bất chợt giảm tốc độ rẽ vào một cái ngõ nhỏ. Nga ngồi trong xe không còn nhận ra đây là nơi nào. Xe đỗ lại trước ngôi nhà có chiếc cổng xây khá kiên cố. Ánh đèn pha dọi thẳng vào giữa cánh cổng đóng kín bằng chiếc khóa đồng to như khóa đình. Chú Tòng nhảy xuống bật công tác điện. Những giọt nước mưa còn đọng lại trên bức tường được cắm mảnh chai sáng loé lên dưới ánh sáng của chiếc bóng điện "bảo vệ" trên nóc cổng. Chú mở khóa đẩy cho hai cánh cổng rộng ra. Anh lái xe nhanh nhảu cùng Nga khuân hết mọi thứ ở trên xe mang vào trong nhà.

- Ở lại ăn cơm với tớ chứ - Chú Tòng vừa nói vừa mở khóa cửa.

- Thôi để em về.

- Sáng mai có dậy sớm được không?

- Dạ được!

- Thế thì về đi cho vợ nó khỏi mong... đón tớ sớm nhé. Làm sao phải qua được phà trước giờ cao điểm không là bom nó xơi thịt.

Người lái xe khẽ gật đầu chào Nga rồi nhẩy lên xe nổ máy quay đầu lao thẳng ra đường phố chính.

- Hai chú cháu mình nấu cơm chén đã - chú Tòng nói - Đã về đây cứ tự nhiên như người nhà.

Thái độ cởi mở tự nhiên của chú Tòng khiến Nga thấy vui vui và yên tâm hơn. Chú Tòng sửa soạn đốt bếp dầu Nga nhanh nhảu vo gạo nấu cơm.

- Nước ở cái bể cạnh bếp đấy. Thời chiến nên cứ phải đơn giản thế này là hơn. Mọi thứ chú cho chở sơ tán về quê hết .

Nga mang rá gạo vào đã thấy chú Tòng đặt chiếc xoong nấu cơm trên chiếc bếp dầu lửa cháy xanh lẹt. Nga đưa mắt quan sát quanh căn nhà khá rộng chỉ còn trơ lại chiếc giường và bộ bàn ghế trống trơn. Chú Tòng móc từ trong bao ra một hộp thịt hộp và một nắm miến dong để nấu.

- Mọi ngày chú vẫn ăn nghỉ ở cơ quan thỉnh thoảng mới lại đảo về đây trông nhà. Khu này gần nhà máy điện nên nó quần dữ lắm dân phải sơ tán hết. À cái tay đóng vai nông dân ấy bây giờ thế nào rồi.

- Anh ấy vào bộ đội rồi ạ.

- Vào bộ đội à! Tay ấy diễn khá đấy. Sao nghe nói cái vở "Huyền thoại tình yêu" là do tay ấy sáng tác chứ đâu phải do Ngô Quất.

- Vâng anh ấy sáng tác đấy chú ạ.

Chú Tòng vừa thu dọn nhà cửa vừa hỏi Nga đủ mọi chuyện. Nấu xong cơm chú Tòng bổ hộp thịt ra nấu miến và bảo Nga đi tắm rửa rồi ăn cơm.

- Xà phòng trong nhà tắm đấy. Có cần nước nóng thì xách xô nước vào đấy cắm điện chỉ năm phút là sôi.

- Dạ cháu không cần nước nóng đâu ạ! Ở nhà cháu tắm nước lạnh quen rồi. Đi làm về là cháu ào ra sông cái.

- Quê chú cũng có con sông chiều nào về quê chú cũng ra sông tắm...

Nga lấy quần áo bước ra ngoài hè. Thành phố sáng bừng lên sau cơn mưa. Lần đầu tiên trong đời Nga được chứng kiến cảnh thành phố thật là đẹp. Nga vào buồng tắm cảm nhận thấy trong lòng như có gì biến động khác thường vui vui lạ lạ ngỡ ngàng với mọi thứ cứ như thể trong mơ. Suốt một ngày lang thang trong thành phố mỏi mệt lúc này xối nước lên người Nga cảm thấy khoan khoái dễ chịu. Trong căn buồng tắm không mái che Nga nhìn rõ cả khoảng trời cao lồng lộng đầy sao và những ngọn đèn xa tít cao chót vót trên những dãy nhà cao tầng của thành phố. Nga bỗng nhớ tới Bức tới Đô giờ các anh đang ở đâu? Trong khoảng không gian chật hẹp của nhà tắm Nga nhìn rõ thân thể mình như đang nở nang đầy đặn hơn. Ở tuổi hai mươi xuân sắc của Nga đang thời kỳ rực rỡ và tràn trề sức sống. Bỗng nhiên một hồi còi báo động rú lên làm Nga giật mình luống cuống mãi mới mặc xong quần áo. Điện phụt tắt cả thành phố biến mất tăm trong một khối đen đặc. Tiếng máy bay gầm rít một lọat bom nổ dậy lên đất trời như sụt lở. Nga lao ra khỏi nhà tắm.

- Xuống hầm đi mau lên. Nó đánh nhà máy điện đấy - Tiếng chú Tòng hét to.

Nga lao về phía có tiếng gọi của chú Tòng. Còn đang ngơ ngác chưa nhận ra cửa hầm ở đâu thì bàn tay chú Tòng đã tóm chặt lấy cổ tay Nga lôi tuột xuống hầm. Từ thuở cha sinh mẹ đẻ chưa bao giờ Nga lại nghe thấy tiếng nổ dữ dội như lúc này. Nga hoảng loạn lao vào lòng chú Tòng. Những lúc nguy nan bao giờ con người cũng dễ cảm thông và mong muốn được che chở. Nga thấy hai cánh tay chú Tòng cũng run rẩy ôm ghì lấy Nga. Giữa căn hầm tối tăm phảng phất mùi mốc - giây phút này hoàn toàn có thật. Nó sẽ kéo dài tới bao lâu? Nga ngỡ như mọi sự sống trên thế gian này đã mất hết chỉ còn lại mỗi mình Nga đang thoi thóp thở trong vòng tay của người đàn ông vừa quen quen vừa là lạ. Phút giây của tử thần qua đi. Không gian lặng yên. Sự yên tĩnh thật đáng sợ. Tiếng còi báo yên hú vang bầu trời thành phố chợt bừng sáng Nga chui ra khỏi hầm chú Tòng bật công tắc điện căn nhà lại ngập tràn ánh sáng. Nga vẫn còn bàng hoàng gương mặt chú Tòng cũng thẫn thờ ngơ ngác. Chú Tòng bảo Nga dọn cơm cho chú đi tắm tắm xong chú Tòng bước vào với bộ quần áo mới thay trông chú trẻ ra. Chiếc áo ka rô ngắn tay với chiếc quần màu hạt dẻ là phẳng nếp chú Tòng lấy lại vẻ tự nhiên cười rõ tươi ngồi xuống trước mâm cơm:

- Ta ăn đi. Nga ăn tự nhiên nhé. Mẹ nó tối nào nó cũng quần một chập như vậy đấy.

Nga ngồi trước mâm cơm ăn dè dặt. Chú Tòng mở bia rót ra hai cốc mời Nga uống. Nga cảm động về thái độ ân cần của chú. Nhìn cốc bia vàng tươi như nước chè chú Tòng uống rất ngon lành. Nga ngần ngại mãi không dám uống. Chú Tòng cười nụ cười đầy thiện cảm.

- Uống đi cháu ạ. Bia ấy mà uống cho nó mát.

- Cháu chưa bao giờ uống bia.

- Chưa bao giờ uống thì bây giờ uống. Bây giờ chưa quen thì sau này sẽ quen và thấy hay đáo để. Chú cứ tiếc cho cháu giá mà nghe lời chú ngay từ ngày ấy thì đến bây giờ có phải sướng rồi không. Nhưng không sao. Vẫn chưa muộn. Ngày mai chú phải mang mấy thứ này về quê tiếp tế cho gia đình. Chú sẽ lại lên ngay triệu bằng được đoàn trưởng về đây - Tay Bẩu ấy mà cũng đáo để ra phết nhưng đối với chú dĩ nhiên là hắn phải nể. Ô kìa uống đi Nga uống uống...

Chú Tòng nâng cốc bia ấn vào tay Nga. Nể lời chú Tòng Nga cố cạn cốc bia.

- Thế chứ. Uống nữa đi - Chú Tòng lại rót tiếp cho Nga cốc nữa rồi cốc nữa - làm nghệ thuật đôi khi cũng phải tỏ ra thỏai mái một chút. Với giọng hát của cháu chú tin là chú Bẩu sẽ ưng. Nhưng dù sao sáng mai cháu ở nhà cũng phải tập luyện lại cho thuộc chọn những làn điệu nào thật hay mà hát. Vấn đề quan trọng  nữa là lúc ấy cháu phải thể hiện cho thật tình cảm duyên dáng.

Nga thấy người nóng bừng da thịt râm ran. Gương mặt chú Tòng lúc này trông trẻ ánh mắt long lanh. Chú Tòng lại bật tiếp một chai nữa bọt trào ra miệng chai. Chú Tòng lại dốc vội vào cốc Nga.

- Uống nữa đi cháu cốc này là chú chúc mừng cho sự đổi mới tư duy của cháu và cháu phải uống cốc nữa để chúc mừng cho sự may mắn của hai chú cháu mình trong đợt bom vừa rồi nó không rơi trúng vào đầu mình. Chiến tranh mà cháu biết thế quái nào được. Chú bây giờ có chết đi cũng không sao nhưng còn cháu...chú là chú cứ lo cho cháu. Chú nói thực lòng đấy. Chú cứ tiếc cho cháu mãi giá mà biết nghe lời chú sớm thì bây giờ đã là diễn viên chính rồi ấy chứ. Người như cháu tương lai là phải ở trên sân khấu.

Chú Tòng nói thật đúng điều đó Nga đã mơ ước từ lâu lắm rồi. Nhưng cái số kiếp của Nga nó long đong thế đấy có ai mà hiểu thấu cho hoàn cảnh của Nga.

- Chú thật là tốt - Nga xúc động thốt lên - Chú hãy cố giúp đỡ cháu. Cháu không bao giờ quên ơn chú. Chú không thể biết được đâu. Đời cháu khổ lắm chú ơi!

Nga rơm rớm nước mắt nhìn chú Tòng như một vị cứu tinh. Nga thổ lộ hết nỗi cực khổ của mình cho chú nghe Nga nói nhiều lắm. Nga nói về mối tình của Nga và Đô với Bức. Nga cũng không nhận ra mình đã uống được mấy cốc bia. Chất bia lúc này lại có vị ngòn ngọt đọng lại trong cổ Nga. Nga thấy người rạo rực lâng lâng đầy xúc cảm. Nga nghe giọng nói của chú Tòng ấm áp lạ thường. Nga sẽ là diễn viên chèo chuyên nghiệp. Đời Nga sẽ được sung sướng. Nga sẽ được trả lại sân khấu như những ngày yêu Đô. Mới từ sáng tới giờ Nga cảm thấy cuộc đời mình đã thay đổi hẳn. Nga đang là con thuyền lênh đênh giữa biển khơi chưa biết đi đâu về đâu thì bỗng nhiên lại gặp được chú Tòng. Kể từ lúc gặp chú Tòng Nga thấy lòng mình ấm lại - chú Tòng nói đúng. Cũng tại mình ngu dại lao đầu vào gia đình Bức. Đành rằng Đô và Bức không có lỗi trong chuyện này. Cả hai người con trai đã đi vào đời Nga thành nỗi đau nhức nhối không bao giờ nguôi...

Giờ đây Nga khao khát một cuộc sống mới. Cuộc sống mới sẽ đến... đang đến với Nga từ giờ phút này. Lòng Nga đang phơi phới như cánh diều bay bổng trên không trung. Nga không nhận ra mình đã nói những gì với chú nữa. Cả cuộc đời Nga có mấy những phút thoải mái tự nhiên như lúc này. Gương mặt sáng ngời của chú Tòng ngả nghiêng trước mặt Nga.

- Eo ơi cháu thấy người nó làm sao ấy - Nga nói -Chú tốt quá. Trên đời này cháu chưa thấy ai tốt như chú. Đô cũng tốt lắm chú ạ anh ấy yêu cháu ghê lắm... từ ngày các anh ấy đi cháu thấy trơ trọi buồn đến chết đi được. Không biết bao giờ các anh ấy được về chú nhỉ...

- Cứ phải đến khi nào thằng Mĩ nó cút về nước - Chú Tòng nói.

Trước mắt chú Tòng Nga là hình bóng kỳ ảo. Gương mặt Nga hồng rực lên ánh mắt lóng lánh lúc vui lúc buồn khi cười khi khóc làm chao đảo lòng chú. Đêm thanh vắng lại có tiếng máy bay. Điện thành phố vụt tắt. Tiếng còi báo động lại réo lên. Chú Tòng bế xốc Nga chạy vào hầm. Bầu trời thành phố đỏ rực những đường đạn pháo cao xạ đan chéo nhau lao vun vút. Lần này trong căn hầm tối Nga không nhận biết nỗi sợ hãi. Nga nằm gọn trong tay chú Tòng như một lẽ đương nhiên phải được che chở được cứu vớt được bù đắp. Nga cũng không biết rõ mình đã nằm trên giường từ bao giờ. Nga cảm thấy người như bốc lửa. Nga đang đươc lột xác hóa thân vào cõi hư vô kỳ diệu. Trong đêm tối Nga thấy mình đang được vuốt ve mơn trớn. Đầu óc Nga u mê nhưng thân thể cứ rừng rực ham muốn theo bản năng đàn bà....

Nga tỉnh giấc đầu tiên thấy toàn thân ê ẩm Nga dần dần lục lại trí nhớ và hình dung ra mọi chuyện. Một thực trạng ê chề làm tan nát cõi lòng Nga. Nga sợ hãi run rẩy vùng dậy. Nga sợ hãi chính nơi Nga đang nằm. Mâm cơm đêm qua vẫn bừa bộn những vỏ chai bia lăn lóc. Căn nhà vắng lặng cửa vẫn đóng kín. Một mảnh giấy kẹp giữa hai chiếc bánh nướng đặt trên bàn Nga cầm đọc

"Chú xin lỗi nhé đừng vội tức giận bỏ đi đâu mà khổ đấy. Chú  không cố tình đâu cũng tại nhan sắc hơi ấm nồng nàn của Nga làm tôi khổ sở. Tôi phải đi làm sớm để qua phà trước giờ thằng Mỹ nó quần. Hãy ăn bánh và nghỉ ngơi cho khỏe tập luyện cho tốt để còn bước vào thi tuyển. Quan trọng đấy chào Nga. Chú Tòng"

Nga xé tan mảnh giấy. Cái tên Đặng Xuân Tòng đã bắt đầu làm Nga thấy căm giận. Nga muốn bỏ chạy khỏi nơi đây. Chẳng lẽ cánh cửa tương lai vừa mới hé mở lại đóng sâp lại ngay từ lúc này sao? Không đằng nào thì sự việc cũng đã diễn ra như thế. Nga đã trở thành kẻ hư hỏng kẻ phản bộ lại tình yêu của Bức và  Đô. Hãy cứ ở lại xem sao? Nga cứ ngỡ mình sẽ được may mắn như cô Tấm. Sự việc đêm qua diễn ra quá sức tưởng tượng của Nga. Nga không thể ngờ chú Tòng là cán bộ to đến thế mà lại thế. Đúng là lòng dạ đàn ông chẳng biết đâu mà lần. Nga cố bám víu vào sự may rủi và thấy cuộc đời này thật lắm nỗi đắng cay.

 

*

More...

Bến không chồng: Chương 12

By DƯƠNG HƯỚNG

 

12.

Nghĩa hơi ngạc nhiên không hiểu sao anh Biền cũng nhận được điện mẹ chết mà trông mặt anh cứ tươi hơn hớn. Trên đường về anh còn ghẹo gái và cười ngặt nghẽo.

Nghĩa theo anh Biền lên chuyến tàu Vinh - Thanh Hoá. Anh kéo Nghĩa lên tàu chọn ghế sát cửa sổ.

- Trông mày ngú ngớ bỏ mẹ! - Anh Biền nói - Cả đơn vị chẳng ai tin mày đã có vợ. Mày thấy gái Khu Bốn có dễ thương không? Các nàng mê trai Khu Ba mình lắm đấy - Anh Biền nháy mắt véo đùi Nghĩa một cái - Ngồi bên con gái mà không bấu véo thủ thỉ là nó bảo mình ngố! Trông con bé kia kháu không? - Anh Biền liếc cô gái áo tím ngồi hàng ghế đối diện - Tao mà cưa đứa nào đứa ấy đổ kềnh kếnh cang.

Nghĩa ngồi nghe anh Biền nói mà đầu óc cứ lung bung nghĩ về bức điện của Hạnh. Nghĩa chưa tin hẳn bố đã chết.

- Chú mày cứ vui lên điện đóm thời loạn tin thế nào được. Bố mày không chết đâu mà lo.

- Sao anh biết?

- Mày rõ ngố. Tình hình căng thẳng các cụ sợ mày chết. Hoặc có thể vợ mày nó thèm quá mới nhảy chồm chồm lên. Con gái mới lấy chồng nó thế đấy. Thà rằng chưa biết tí gì đằng này đã nếm mùi đời rồi bỗng dưng lại nhịn suông ba tháng nay cứ gọi là phải biết. Chuyến này mày về thì nó ngấu nghiến cho nhừ xương. Thôi cứ vui lên về thị xã tao dẫn vào chỗ ông già tao nghỉ xả láng đi xem phim xem kịch một đêm hôm sau tao đưa ra bến xe về huyện.

- Anh không về sao.

- Không. Tao ở chỗ ông già tao. Mày tưởng mẹ tao chết thật sao? Không đâu. Cụ vẫn khoẻ như vâm.

Miệng nói với Nghĩa mà mắt anh Biền vẫn liếc cô gái áo tím ngồi đối diện. Trời sập tối. Nghĩa ngồi thiếp đi giữa muôn vàn âm thanh của con tàu xình xịch lao vun vút trong đêm.

Khi tỉnh dậy Nghĩa thấy anh Biền đã nhảy sang ngồi cạnh cô áo tím từ bao giờ. Miệng anh Biền nói rõ duyên. Tiếng cô gái líu ríu như chim thỉnh thoảng lại cười rúc rích. Anh Biền đang giảng cho cô gái bài "Tình yêu thời chiến" mà hai ngày nay anh Biền đã giảng cho Nghĩa nghe biết bao nhiêu lần.

Về tới thị xã quê hương cũng là lúc hết giờ xe chạy tuyến huyện. Nghĩa khoác ba lô theo anh Biền về lô nhà ba tầng phố Lê Lợi cách bến xe không xa lắm. Nghĩa vừa đặt chân lên cầu thang đã nghe có tiếng còi báo động. Đường phố nhớn nhác người nhanh nhảu nhảy tụt xuống các hố cá nhân trên hè đường người thì ngửa mặt nhìn trời.

- Mẹ kiếp! Vừa về đến tỉnh đã lại báo động - Anh Biền nói Nghĩa và anh Biền phải tránh sang bên cho mấy người ở trên gác hớt hải lao xuống. Chừng ba phút sau còi báo yên. Anh Biền hối hả lao lên tầng hai bước vào căn phòng khá sang trọng. Một cô gái trẻ đang nhún nhẩy trước bàn chợt sững sờ nhìn anh Biền và Nghĩa.

- Có báo động mà mày gan lỳ không chạy hả? - Anh Biền nói và quăng ba lô xuống giường - Đây là Thuỷ em gái tớ. Giới thiệu với em Nghĩa cùng đơn vị anh người Làng Đông. Mắt cô gái chợt loé sáng liếc nhìn Nghĩa rồi vội quay sang nhìn anh Biền:

- Ôi! Các anh về bất ngờ quá. Em cứ nghĩ là phải mấy năm nữa anh Biền mới về được cơ đấy.

- Bố đâu?

- Cơ quan bố phải sơ tán về Châu Cúc rồi tối nay bố chưa chắc đã về.

Cơm tối xong anh Biền pha trà rót vội một chén uống rồi rỉ tai Nghĩa:

- Mày đi xem phim không?

- Em mệt lắm.

- Vậy ở nhà bảo cái Thuỷ nó mở băng cho mà nghe. Tao đi tình tang với cô nàng của tao đây. Nhớ lắm rồi.

Anh Biền vội đi thay quần áo. Dọn bát đĩa xong. Thủy đứng lên nhìn ngắm mình trong gương hai chân nhún nhẩy lấy giọng tập xướng âm. Thuỷ có đôi môi đỏ tươi mắt đen miệng chúm chím cười thỉnh thoảng lại liếc nhìn Nghĩa. Trút quần áo lính mặc chiếc quần mầu hạt dẻ áo xanh lơ cổ là cứng trông anh Biền còn trẻ hơn cả Nghĩa.

- Lại đi đấy. Em mách bố...

- Mày ở nhà tiếp khách hộ anh anh đi đằng này một tý anh về - Anh Biền nháy mắt với Nghĩa rồi háo hức lao ra cửa. Thuỷ đến ngồi cạnh Nghĩa vẻ thản nhiên:

- Anh Nghĩa thế mà đã có vợ rồi cơ à?

- Tôi mới tổ chức một năm nay.

- Chị ấy có đẹp không?

- Gái nông thôn ấy mà.

- Em cũng là gái nông thôn.

- Nhưng cô được ở thành phố lại sắp thành diễn viên.

- Anh tưởng diễn viên hát xướng là nhàn lắm sao? Còn cực hơn cả đi cấy đấy. Con trai mà lấy vợ sớm thì khổ nhỉ.

- Duyên số biết thế nào được với lại chúng tôi yêu nhau từ thời còn đi học.

- Ôi tình yêu thời học trò kể cũng buồn cười thật đấy. Anh Nghĩa có thích nghe em hát không? Em sẽ hát cho anh nghe bài hát của Hoàng Vân. Bài "Quảng Bình quê ta".

Thuỷ lấy chiếc máy quay băng đặt lên bàn ấn nút ghi rồi cất giọng hát. Giọng Thuỷ thật trong và ấm. Nghĩa nghe Thuỷ vừa hát vừa làm điệu bộ như thể cô đang biểu diễn trên sân khấu. Hát xong Thuỷ tua lại băng ngồi nghe lại giọng của mình.

- Anh nghe em hát có được không?

- Thuỷ hát hay lắm.

- Sao em trông anh buồn thế.

- Tôi nhận được điện buồn. Có thể bố tôi đã chết.

- Ôi! Em còn lạ gì những bức điện giữa thời bom đạn này. Lại giống như trường hợp anh Biền. Anh Biền vừa bảo em là người yêu của anh ấy phịa ra mẹ em chết để tranh thủ qua nhà khua khoắng tí chút rồi lại đi. Em mà là chỉ huy em đừng hòng giải quyết cho anh về kiểu này. Thôi ta quên chuyện ấy đi. Anh phải vui vẻ với em tối nay cho thật thoải mái. Không phải nghĩ ngợi gì hết. Đời lính các anh chả biết sống chết thế nào. Anh Nghĩa ơi - Thuỷ tủm tỉm cười đưa cặp mắt đen láy nhìn Nghĩa vẻ láu lỉnh - Anh có thích chúng mình sẽ có một kỷ niệm thật đẹp đẽ và trong sáng. Dù anh có đi cùng trời cuối đất anh vẫn mãi mãi nhớ đến buổi tối hôm nay ở bên em. Đố anh biết làm trò gì là nhớ nhau lâu nhất?

- Trò vẽ râu - Nghĩa nói.

- Ôi!  Đúng là anh chỉ nghĩ được cái trò nhà quê. Đấy là cái trò của trẻ trâu.

Nghĩa ngỡ ngàng không hiểu cô gái này định chơi trò gì? Từ thuở bé chưa bao giờ Nghĩa gặp cô gái nào như Thuỷ trông cô ta vừa đáo để lại vừa ngây ngô. Thuỷ nhìn Nghĩa như thể đã quen thân lắm. Có lẽ cô gái đoán ra tâm trạng Nghĩa. Thuỷ cười phá lên cầm chặt lấy tay Nghĩa.

- Anh chỉ giỏi giả vờ ngốc ngếch - Thuỷ nói - Anh không hiểu làm thế nào để nhớ nhau mãi à? Theo em thì chỉ có hôn nhau là nhớ lâu nhất. Anh cứ thử hôn em.

- Thuỷ không đùa chứ? Anh đã có vợ.

- Anh này rõ gian. Ai chả biết anh có vợ - Thuỷ cười nhìn vào mặt Nghĩa - Em bảo anh hôn em theo ý nghĩa tình bạn tình anh em chẳng hạn. Giống như ở bên Tây người ta thường hôn nhau ở ngoài đường í.

- Tôi hiểu ý Thuỷ. Đấy là ở bên Tây mới thế. Việt Nam mình có ai hôn nhau ở ngoài đường đâu.

- Thì chúng mình cứ giả vờ người Liên Xô hay giả vờ làm diễn viên đang đóng phim. Anh sẽ hôn em thật tự nhiên. Thế này nhé thế nhé! - Thuỷ ôm lấy cổ Nghĩa. Mùi son phấn thơm ngát. Cặp môi Thuỷ lướt nhẹ trên trán trên má Nghĩa thấy mình bay bổng như trong mơ. Và anh nhận thấy một điều kỳ lạ. Thuỷ vừa sáng trong vừa u tối.

- Anh có thấy cảm giác gì không? - Thuỷ thì thầm.

- Tôi chả hiểu Thuỷ định làm trò gì.

- Cũng có thể anh có vợ rồi nên mất hứng thú của tuổi trẻ. Bây giờ em hôn vào môi anh nhé! thế này này. Thế! thế! -Thuỷ bập ngay lấy môi Nghĩa và hai cánh tay mềm mại của Thuỷ xiết chặt Nghĩa vào lòng. Thuỷ áp cặp vú nở nang của mình lên ngực Nghĩa êm dịu. Trong giây phút anh ngỡ mình đang ôm hôn Hạnh. Thuỷ cầm tay Nghĩa đặt vào cái nơi đang phập phồng...

- Người ta bảo đây là trái tim - Thuỷ nói và buông hai tay ra nhìn Nghĩa.

- Anh chơi gian.

Thuỷ cười rũ ra và Nghĩa chợt thấy mặt nóng ran ngơ ngác nhìn Thuỷ.

- Thôi trò chơi chấm dứt - Thuỷ nói - Bây giờ anh nghe em hỏi đây. Anh là Nguyễn Minh Nghĩa đúng không?

- Đúng.

- Kìa sao anh lại nhìn em lạ thế. Nghe em hỏi tiếp. Anh là học sinh giỏi văn trường huyện đúng không?

- Thuỷ biết tôi?

- Người tài như anh đâu chỉ mình em biết. Bọn con gái lớp em đứa nào cũng thầm yêu trộm nhớ anh.

- Thuỷ học lớp mấy vậy.

- Dưới anh một lớp.

- Ôi! Thế mà tôi không biết Thuỷ.

- Bây giờ thì anh biết và còn được hôn em nữa. Từ lúc anh về với anh Biền em đã nhận ra anh và không hiểu sao anh giống Pa-ven đến thế. Bởi vậy nên em đã nghỉ ngay ra trò vừa rồi. Anh thấy em giống Tô-nhi-a hay Thai-a?

- Thuỷ em mơ mộng quá đấy.

- Con gái không mơ mộng sao gọi là con gái. Bây giờ thì em tin anh sẽ nhớ em mãi. Em đã có mơ ước đi ngành y nhưng thi trượt bố em xin cho em vào văn công. Cái nghề xướng ca em cũng chẳng thích lắm. Giá mà được học ngành y em xung phong ra trận như các anh.

Sáng ra Thuỷ còn đang ngủ anh Biền đã dẫn Nghĩa ra bến xe. Ngồi lên xe Nghĩa vẫn không sao gạt nổi hình ảnh Thuỷ ra khỏi tâm trí. Tối qua Nghĩa như lạc vào thế giới xa lạ. Xe lao qua cống Linh tới cây số ba thì đỗ lại Nghĩa nhảy xuống xe. Mới có ba tháng xa quê Nghĩa thấy như thời gian đã là mấy năm. Từ trên đê Nghĩa lao vội xuống con đường đất về làng. Trời se lạnh lũ trẻ ngoài xóm bãi đi học về líu ríu:

- Chúng cháu chào chú bộ đội. Chú về đâu đấy ạ?

- Chú về làng Đông. Các cháu có biết lâu nay làng Đông có đám ma nào không? - Bọn trẻ ngơ ngác nhìn Nghĩa. Nghĩa nhận ra mình rõ ngớ ngẩn.

Từ trên đường nhìn ra cánh đồng Rốt Nghĩa đã nhận ra có một vòng hoa liêu xiêu khô quắt cắm trên ngôi mộ cỏ đã mọc xanh. Có phải đây là mộ bố? Tất cả chỉ mới là cảm giác mơ hồ...Nghĩa cố bám vào hy vọng bố chưa thể chết. Nhưng không hiểu sao ruột gan Nghĩa cứ cồn cào. Về tới ngang kho hợp tác Nghĩa đứng sững nhìn mọi người đang đi vòng quanh...Người kéo người đẩy cái trục đá lăn trên sân lúa vòng quanh vòng quanh. Những dáng dấp những gương mặt người làng Đông quen thuộc lần lượt hiện ra trước mắt Nghĩa. Một người hai người ba bốn năm người và cả mẹ Nghĩa cũng đã nhìn thấy Nghĩa. Mặc dù chưa ai kịp nói với Nghĩa lời nào nhưng chỉ tích tắc nhìn trong ánh mắt kia. Nghĩa biết ngay bố đã chết. Nghĩa tu lên khóc và hoảng hốt bỏ chạy về nhà. Nghĩa đạp cửa căn nhà vắng lạnh đi Nghĩa quăng ba lô nằm vật ra giường. Lúc này Nghĩa mới nhận ra mình đã khóc. Nghĩa khóc nức nở như một đứa trẻ.

- Hãy cứ để cậu ấy khóc cho bớt đau khổ. Khóc cho cả họ Nguyễn này biết - Dâu nói. Mẹ và đám người trên sân lúa kéo về. Nghĩa nghe có cả tiếng Hạnh đang rót nước mời mọi người. Bóng Hạnh tất bật chạy lên chạy xuống và thoắt biến ra ngõ. Mọi người kéo nhau ra sân kho mẹ vào đứng bên Nghĩa:

- Con hãy tĩnh trí lại nghỉ ngơi giữ sức. Mẹ ào ra ruộng hái nắm rau muống.

Mẹ bước ra ngõ đàn chim sẻ lích rích trên bờ tường giậu bay xoà lên ngọn cau. Nắng cuối thu se hanh vàng cả khoảng ruộng ngoài bến sông. Nghĩa chợt giật mình thấy đôi câu đối bố viết ai đã xoá đi bằng vệt vôi nham nhở. Nghĩa lững thững bước ra sân. Mấy chậu cây cảnh đã đổi màu vàng úa. Bể cá vàng chỉ còn lại mảng rêu nổi lều bều trong mầu nước nhờ nhờ hắt lên mùi thum thủm. Trong bể không còn bóng dáng con cá nào. Nghĩa cố nhìn vào các ngóc ngách trong hang hốc hòn non bộ thấy còn sót lại duy nhất mỗi cái đầu cá đã thối rữa. Hai con hươu trên sườn núi bố Nghĩa đắp bằng xi măng đã bị ai bẻ trụi chỉ còn trơ ra mấy sợi đồng rỉ. Nghĩa lững thững bước vào căn buồng của mình thấy quần áo của Hạnh treo trên mắc. Nghĩa đau đơn nhận ra sự yên ổn của vợ chồng Nghĩa phải đánh đổi bằng cái chết của bố. Có tiếng chân bước nhẹ bóng Hạnh bước qua sân tay cầm hai quả trứng chui tọt vào bếp. "Chắc Hạnh chạy về bên nhà lấy trứng gà". Trong giây lát Hạnh đã nhào vào buồng ôm ghì lấy Nghĩa...

Có tiếng chân bước tất bật. Mẹ đã đi hái rau về. Hạnh buông Nghĩa ra và lấy thư của bố đưa cho Nghĩa đọc. Hạnh chạy xuống bếp nấu cơm. Chú Vạn thập thễnh bước vào"

- Thằng Nghĩa về đấy hả? - Tiếng chú Vạn oang oang - Chà ra dáng anh bộ đội rồi đấy. Đã vào tận Sông Lam Bến Thuỷ cơ à? Tuyệt! Quê hương Xô Viết - Nghệ tĩnh anh hùng quê hương của Bác Hồ Kính yêu đấy - Chú Vạn ngó trừng trừng Nghĩa - Thôi việc đã rồi. Không được buồn yếu người đi. Mày được vào lính pháo hả? Khá đấy! Tao ngày xưa là lính đánh bộ cứ a la xô xông lên. Đã được dự trận nào chưa?

- Chưa ạ.

- Ừ còn phải huấn luyện chứ. Chả như bọn tao ngày xưa. Vào lính là quất ngay. Nghe nói thằng Mỹ hồi này quần trong đó dữ lắm hả? Cái chính là đừng có run.

Chú Vạn cầm cốc nước từ tay Nghĩa uống một hơi hết sạch.

- Đưa giấy tao xem họ cho mày về được mấy ngày. Chà bảy ngày à? Như thế là ngày kia phải đi rồi.

- Chú để nó nghỉ ngơi đã nào - Mẹ Nghĩa nhặt rau ở cửa nói xen vào - Nó vừa mới về đã tính chuyện đi.

- Kỷ luật bộ đội là nghiêm lắm chứ lại như cái tổ cấy nhà chị muốn đi lúc nào thì đi.

Bữa cơm trưa dọn ra mẹ bảo chú Vạn ngồi ăn cơm luôn thể. Chú Vạn bảo "được". Cơm có rau muống luộc canh chua trứng rán với đĩa tép khô.

- Tao vừa ở đằng ấy mẹ con Hạnh bảo trưa mai làm cơm mời chúng mày. Tối mai tao sẽ chiêu đãi chúng mày một bữa. Cả hai đứa phải sang sớm giúp tao một tay thịt con gà. Cả đời tao chả sắp cỗ bao giờ.

Cả buổi chiều Hạnh ở nhà với Nghĩa. Ngày tháng mười thoáng chốc mặt trời đã là là ngọn cau. Hạnh chuẩn bị bữa cơm tối. Nghĩa men theo bờ rào sang thăm ông Xung. Từ ngày chú Xeng chú Xính bị xử bắn ông Xung mắc bệnh điên bỏ nghề lái lợn nên kinh tế gia đình sa sút hẳn. Cơ ngơi nhà ông Xung xưa khang trang giờ xơ xác. Ba ngăn chuồng lợn xưa lúc nào cũng nhung nhúc lợn con lợn to bây giờ trống hoác xiêu vẹo. Nghĩa nhìn mãi mới thấy mỗi chú lợn con đen chũi nằm vùi trong đống rác chìa đuôi ra như đuôi chuột. Tụi trẻ nhà chú Xeng thấy Nghĩa chúng nhảy cẫng lên reo:"Anh Nghĩa anh Nghĩa về chúng mày ơi!".

- Ông đâu? - Nghĩa hỏi tụi trẻ. Đứa bé nhìn đứa lớn lo sợ chuyện gì đó. Thằng anh nhìn Nghĩa cúi mặt xuống im lặng di di bàn chân lem luốc.

- Ông đâu hả? Mày điếc à?

- Bố...Bố nhốt ông trong bếp - Thằng anh miễn cưỡng nói.

- Cúng mày có cầm chìa khoá không?

- Có!

- Đưa đây.

- Bố...bố đánh em.

- Đưa chìa khoá đây - Nghĩa quát.

Thằng anh lấy chùm chìa khoá treo trên cổ đưa cho Nghĩa. Nghĩa vồ lấy chùm chìa khoá chạy lại mở cửa bếp. Gian bếp tối om xộc lên mùi hôi thối. Ông Xung ngồi co ro trong đống rác ở góc bếp hai đầu gối quá tai. Mắt Nghĩa tối sầm khi nhìn kỹ vào gương mặt ông Xung quắt lại xương xẩu... Ánh mắt ông dại nghệch nhìn Nghĩa ngơ ngác. Quanh bếp mọi thứ lộn tùng phèo cả. Mấy ông đầu rau cũng để lộn ngược trên nền bếp đầy tro rác lẫn lộn như gà bới. Tường bếp bị đào lỗ chỗ như chuột khoét. Bất chợt ông Xung đứng dậy chạy vụt ra sân. Nghĩa hoảng hốt chạy tới nắm chặt lấy đôi bàn tay đen nhẻm của ông Xung.

- Ông ơi! Cháu đây Nghĩa đây mà ông.

Ông Xung ngó trừng trừng Nghĩa bất chợt ông áp hai bàn tay lên mặt khóc hu hu.

- Thằng Nghĩa....Nghĩa - Ông Xung lẩm nhẩm trong miệng nhắc đi nhắc lại mãi tên Nghĩa - Nghĩa ơi! Mày còn sống sao? Thế mà tao định bầu thằng Xeng nhà này làm trưởng họ.

Vừa thấy bóng chú Xeng về ông Xung lỉnh ra ngoài ngõ.

- Chú thím đi làm về đấy ạ!

- Vâng! Không dám chào anh! - Mặt chú Xeng tối lại.

- Anh còn sang đây cơ à?

- Chú nói gì lạ. Cháu về được vài ngày tranh thủ sang thăm ông chú thím cô Thao và các em.

Chú Xeng ném đôi quang gánh xuống góc sân rồi bước vào nhà. Thím Xeng quẳng chiếc liềm vào cái thúng rồi lập cập bước vào bếp. Cô Thao lùng tùng gánh rơm vừa bước vào sân đã the thé quát mắng mấy đứa cháu không ra hót thóc đất.

Chú Xeng ngồi trước bàn kéo hơi thuốc lào mắt lờ đờ nhìn Nghĩa

- Họ nói gì ạ?

- Họ nói họ Nguyễn đến ngày mạt vận. Đã thấy nhục chưa? Mạt vận từ cái ngày thằng Vạn tý tởn với mẹ con Hạnh nên từ đường họ mới bốc cháy đùng đùng. Thằng Xeng thằng Xinh mới bị chết oan ông nhà ta mới bị điên điên dại dại thế. Tưởng cái vận hạn đã qua - Chú Xeng ngập ngừng nhìn Nghĩa - Đến đời mày bỗng dưng lại lao đầu vào cưới con Hạnh. Bởi thế bố mày mới chết đột tử hiểu chưa. Ôi! cái cảnh gia đình họ tộc nó tan nát đến thế này mày vẫn chưa tỉnh ra sao hả Nghĩa ơi.

Chú Xeng rơm rớm nước mắt đứng dậy:

- Chừng nào con Hạnh còn ở trên đất từ đường thì tai hoạ còn xảy ra.

Nghĩa buồn bã về nhà. Nghĩa ngồi trước mâm cơm có bát cá quả còn bốc hơi nóng một đĩa thịt bò kho và đĩa rau muống luộc. Nhìn ra chiếc bát ba đôi đũa sắp sẵn Nghĩa lại chạnh lòng nhớ tới bố. Hồi bố còn sống mà có được bữa cơm đoàn tụ thế này thì thật hạnh phúc.

- Mày đi những đâu về đấy hả? - Mẹ hỏi.

- Con sang chú Xeng. Chú  ấy nhốt ông vào trong bếp.

- Thảo nào mấy hôm nay tao không nhìn thấy ông. Thế cũng qua một đời - Mẹ khẽ thở dài. Ngày xưa ông Xung còn khoẻ. Cái nghề lái lợn của ông nuôi cả nhà con trai con gái con dâu đều ăn chung một bếp mọi việc cứ đâu vào đấy. Vậy mà bây giờ rõ khổ...

*

Hai đứa vừa ôm nhau chợp mắt được một chốc Hạnh đã tỉnh giấc. Chỉ vài tiếng nữa Nghĩa phải ra đi. Ngắm gương mặt anh đang ngủ dưới ánh sáng của ngọn đèn dầu vặn nhỏ để trên bậc cửa Hạnh cúi xuống hôn nhẹ lên môi Nghĩa rồi rón rén dậy nấu cơm. Ra tới cửa Hạnh đã thấy bóng mẹ chồng chập chờn trước ánh lửa lép bép trong bếp. Nghe tiếng bước chân Hạnh mẹ đã vội nói:

- Mẹ không ngủ được để mẹ nấu cơm cho. Cứ đi mà ngủ còn sớm lắm con ạ.

Hạnh trở vào buồng khẽ nằm xuống bên Nghĩa. Hạnh hiểu rõ tâm trạng của mẹ muốn vợ chồng Hạnh có con sớm. Thời gian hai đứa gần nhau quá ít nên lúc nào cũng cảm thấy khát khao. Qua lần này không biết bao giờ Nghĩa mới lại về với Hạnh. Nghĩ đến cảnh phải xa Nghĩa lâu Hạnh hoảng hốt ôm ghì lấy Nghĩa quên bẵng rằng cần phải để cho Nghĩa ngủ thêm chút nữa sáng ra anh phải đi tàu xe vất vả.

- Em không ngủ sao? - Nghĩa tỉnh giấc nắm chặt lấy bàn tay Hạnh.

- Anh cứ ngủ nữa đi - Trời chưa sáng đâu.

- Anh vừa nằm mơ thấy chúng mình có con. Con trai. Để anh nghĩ đã.  Anh đặt tên cho nó là Tình.

- Tình - Nghĩa được đấy anh ạ. Em tin rằng Tình nó sẽ giống anh - Nó sẽ là chàng trai kế thừa trưởng nam dòng họ Nguyễn mà lại.

Hai vợ chồng đánh răng rửa mặt xong mẹ đã giục ăn cơm. Hạnh ngồi ngắm mẹ nắm cơm nếp tay mẹ cứ thoăn thoắt lật đi lật lại nắm cơm tròn vo bốc hơi nóng rẫy.

- Mẹ chỉ giỏi nắm cơm - Nghĩa nói - Con vẫn còn nhớ cái đêm mẹ nắm cơm cho bộ đội đi đánh bốt Linh.

- Ừ! Tao vẫn còn nhớ đêm hôm ấy có cả mẹ con Hạnh ông Xung. Vợ chồng chú Xeng nữa. Cái anh cơm nắm phải nắm thật nóng mới nhuyễn. Nắm nhiều rát bỏng cả tay.

- Ngày ấy Hạnh còn bé tý - Nghiã nói - Anh còn leo lên cả nóc từ đường xem lửa cháy rừng rực.

Nắm cơm xong mẹ ra giếng nước rửa tay. Có tiếng chuột rinh rích ngoài sân. Mẹ lập cập bước vào cửa.

- Chúng mày nghe thấy gì không? - Mẹ nói - Tiếng chuột rúc đấy.

- Chuột rúc thì sao hả mẹ? - Hạnh hỏi.

- Thì gặp may chứ sao. Hồi bố chúng mày đi cất vó sớm tao thường dậy nấu cơm. Cứ bữa nào có tiếng chuột rúc là y rằng hôm ấy bố mày cất được nhiều cá. Đã bao giờ chúng mày nghe thấy tiếng vọng chưa? Tiếng vọng báo điềm rủi ro. Tao còn nhớ cái lần Pháp càn về làng đàn bà con trẻ phải chạy tản cư hết lên làng Hồi. Bố chúng mày phải ở lại với du kích chống càn. Đêm ấy ngủ trên làng Hồi tao cứ nghe có tiếng reo réo trên trời. Tao hỏi mấy bà tiếng gì kêu thì họ bảo chẳng nghe thấy tiếng gì cả. Tao dậy mở cửa sổ ngó ngoài trời thì nghe thấy tiếng réo u ú. Thế mới lạ. Sáng dậy đã nghe tin bố mày bị Pháp bắt cùng với chú Hinh chú Dược chú Hoà. Còn cái giống chim khách nó kêu thì rõ là điều mừng. Sáng hôm ấy tao dậy sớm để đi chợ Quài mua khoai ra tới bể nước đã nghe tiếng chuột rúc. Khi quẩy gánh ra đến ngõ tao nghe trên nóc từ đường chim khách kêu "khách khách". Đến chiều vừa quẩy gánh khoai về tới đầu ngõ tao đã nhìn thấy chị cả chạy ra reo "Bố về rồi! Mẹ ơi bố về rồi". Bố mày về cùng với chú Hinh chú Dược. Trong số mấy người bị bắt riêng có bố chúng mày là bị bọn Pháp tra tấn đánh đập nhiều nhất nên về có làm được việc gì nặng đâu. Nhúng chân xuống bùn là về ho sù sụ. Chính vì lẽ đó bố mày mới nghĩ đến chuyện sắm vó đi cất cá mòi từ ngày ấy. Chúng mày thấy đấy bố đi cất vó cũng phải chân giày chân dép nhiều người không hiểu lại bảo bố mày chơi sang.

Nghĩa và Hạnh vừa ngồi ăn cơm vừa nghe mẹ kể chuyện về bố.

Hạnh đeo ba lô tiễn Nghĩa. Hai đứa đi tắt bờ ruộng tránh cái nhà vịt để khỏi gặp chú Dĩ. Cánh đồng làng Đông nhuộm vàng trong ánh rạng đông. Đàn chim Mòng két xao xác nối nhau bay mải miết. Trên những thửa ruộng lúa sớm đã gặt nhấp nhô những mô rạ khum khum chờ đón nắng lên. Gió lao xao trên những thửa ruộng chưa gặt lúa chín vàng óng. Hương vị đồng quê thật kỳ lạ. Dù có đi xa đến đâu Nghĩa vẫn thấy làng Đông hoàn toàn khác biệt cũng giống như Hạnh không lẫn với bất cứ cô gái nào trên thế gian này. Hai đứa đến khúc quanh của dòng sông Nghĩa bấm tay Hạnh nhìn lại kỷ niệm đêm tân hôn hai đứa đã nằm với nhau trên vạt cỏ kia. Mặt trời lên những hạt sương trên cỏ loé sáng lên như ngọc.

- Có một điều anh thấy thật kỳ lạ - Nghĩa nắm chặt tay Hạnh - Không hiểu sao bao nhiêu lần nằm bên em nhưng duy chỉ có mỗi cái đêm đầu tiên ở đây là không bao giờ quên. Anh vẫn cảm nhận rõ những mầm cỏ non nó chạm vào da thịt mình khi hai đứa nằm ôm nhau. - Đấy! Nó đâm đúng vào đám này này.

Hạnh cười đấm lia lịa lên lưng Nghĩa. Nghĩa chộp lấy tay Hạnh kéo đến đứng giữa đám cỏ.

- Chúng mình lại hôn nhau lần nữa ở đúng chỗ này xem anh có nhớ lâu không - Nghĩa ôm lấy Hạnh và hôn lên môi cô. Hạnh cũng láu lỉnh véo vào sườn Nghĩa một cái rõ đau:

- Nhớ nhé! Em véo đúng chỗ cái mầm cỏ nó đâm đấy. Thôi đi nhanh lên kẻo lại lỡ xe.

- Em yên trí! Chuột đã rúc thì làm sao lại lỡ xe được.

Hai đứa vừa đi vừa rí ráu nói chuyện. Mặt trời đã lên cao cống Linh sáng rực trước mắt đôi vợ chồng trẻ.

More...

Bên dòng cửa Lục- cửa ngõ của di sản thiên nhiên thế giới Vịnh Hạ Long

By DƯƠNG HƯỚNG

 

Mời các bạn xem phóng sự ảnh

(chùm ảnh của Dương Hướng)

 Những công trình bên dòng cửa lục vinh hạ Long bái Tử long
- Tầm nhìn 2020 Quảng Ninh trở thành tỉnh công nghiệp.


 Những hình ảnh dưới đây là nhà máy xi măng Cẩm Phả
Cửa ngõ phía Đông TP Hạ Long. Cửa ngõ phía Tây là nhà máy
Xi Măng Thăng Long Xi Măng Hạ Long nhà máy nhiệt Điện Cầu Bang
Cảng Cái Lân Khu Công Nghiệp Cái Lân kho xăng dầu cảng b12
Và bãi tắm khu đô thị mới Vựng Đâng bên bờ Cửa Lục.



Cầu bãi Cháy: Cửa ngõ phía Tây Thành Phố Hạ Long: Tất cả các công trình hai bên bờ Cửa Lục
chất thải đều chảy qua cầu Bãi Cháy đổ ra Vịnh Hạ Long di sản thiên nhiên thế giới



Tắm biển bên bờ Cửa Lục cách nhà máy xi măng Thăng Long không xa



Bãi Tắm Và Nhà máy Xi Măng Thăng Long Bên Bờ Cửa Lục




Nhà máy Xi Măng Cẩm Phả- Cửa Ngõ Phía Đông thành phố Hạ Long


Bể chứa xăng dầu cảng B12 ngay đầu cầu Bãi Cháy


"Vòi bạch tuộc" của nàh máy xi măng vươn dài ra Cửa Lục


Đến cây sú cây vẹt cũng không sống nổi




Đường dẫn nhà máy xi măng tiến ra cửa Lục gàn cảng Cái Lân





Nhà máy xi măng bên dòng Cửa Lục

Từ trên cầu Bãi Cháy và khu đô thị mới Vụng Đâng Cao xanh đều nhìn
 thấy ống khói của cả ba nhà máy: 2 nhà máy Xi Măng và 1 nhà máy Điện



Nhà máy Điện với khu đô thị mới Cao Xanh T P Hạ Long

More...

Duoi chin tang troi: (Tiếp theo chuong 10)

By DƯƠNG HƯỚNG

 

(tiếp chuong 1o)
- Mẹ kiếp Vương chửi đổng đánh với đấm như bòi. Vương văng tục rồi ghé vào tai Nam tao chỉ tiếc không gặp lại được người đẹp. Mày có dám làm gì nàng không đấy? Không ớ tớ đếch tin. Nàng đúng là một thiên thần.

Toàn đơn vị hối hả rút quân. Dưới ánh đèn pin loáng lướt năm tên tù binh bị tóm sống mặt mày xanh mét sợ hãi lê lết đi dưới họng súng của Đào Vương. Nam nhìn thằng nào cũng chừng mười chín đôi mươi trẻ măng.

- Mẹ kiếp hoá ra lính tráng chúng bay cũng xoàng bọn anh mới thử đánh rắm một cái đã vãi linh hồn. Vương chửi đám tù binh không đi nhanh trời sáng lũ tầu rà lên nó gọi phản lực giội bom thì đời chúng bay cũng đi tong đấy các con ạ.

Đào Vương ra oai doạ năm tên tù binh trẻ. Vương thừa biết chiến công bắt sống năm tên tù binh này thực tình chẳng vẻ vang tài cán gì chúng bị tóm sống cũng bởi tại chúng đang nhậu nhẹt say bí tỷ khi nghe tiếng súng cứ ngỡ tiếng pháo đón giao thừa tới khi bị trói giật cánh khỉ mới ngớ ra biết mình bị cộng sản tấn công. Trong số năm tên tù binh có một thằng trông rắn mặt nhất lại tỏ ra tiều tuỵ nhất. Nó lệt dệt đi tụt lại sau cùng luôn bị Đào Vương nổi giận thúc báng súng vào đít quát tháo:

- Nốc cho lắm vào không đi mau ông đòm cho một phát bây giờ. Mẹ kiếp trời sắp sáng rồi không vượt qua được cánh đồng hoang này thì toi đời cả lũ.

 Đào Vương nổi giận nó luôn nhìn ra trước những tình thế khó khăn thuận lợi và xử lý rất thông minh chính xác. Lúc này Vương nhìn lũ tù binh như một tai hoạ. Chúng làm giảm tốc độ rút quân của bộ đội. Tiếng máy bay ù ì liên tục thả từng đợt pháo sáng xanh lét bao sinh mạng chiến sỹ đang lình sình mệt lả cứ phơi mặt ra giữa cánh đồng hoang trống trải không nơi ẩn nấp. Vươmg chạy lên rỉ tai báo cáo đại trưởng nếu cứ nhùng nhằng với lũ nguỵ công tử này mình sẽ bị chết oan vì chúng nó... Đại Trưởng gật gù đắc ý chăm chú nghe nó bàn kế sách giải thoát cho đám tú binh về chầu trời. Được sự đồng ý của đại trưởng Đào Vương tỏ ra dễ dãi với lũ tù binh:

- Nom chú mày có vẻ dày dạn đã được biết mùi đời chưa?

Lũ tù binh nghe Vương háo hức cởi mở tấm lòng:

- Báo cáo các anh chúng em bị bắt quân dịch chưa đứa nào có vợ. Tên mặt dày nói bọn em uống cũng là để giải sầu bởi thời buổi bom đạn mịt mùng chẳng biết sống chết ra sao nên lấy rượu làm vui mong các anh tha mạng.

- Hừ tao tha mạng cho chúng mày liệu chúng mày có tha mạng cho chúng tao không? Đào Vương cười ranh mãnh mẹ kiếp nhìn cái bản mặt mày nếu tao là tù binh của mày mày đã đòm tao từ lâu rồi.

Thằng mặt dày cuống quýt:

- Em là thằng có cảm tình với quân giải phóng nhất. Có chúng nó đây làm chứng em còn có người chị họ cũng đi theo quân giải phóng.

Đào Vương cười khẩy:

- Chú mày cũng biết làm ngoại giao đấy. Thôi được ta cho các chú nghỉ giải lao tý đã!

Cả tiểu đội vừa nghe Vương ra lệnh đã nằm vật ra bãi cỏ. Trong giây phút im phắc vì thấm mệt. Vẫn là tiếng đào Vương:

- Còn thằng này trông chú mày trẻ nhất có người thân nào theo quân giải phóng nữa thì khai ra mau?

Thằng trẻ nhất bị Vương hỏi bất ngờ lúng búng mãi mới nói thành lời:

- Thú thật với anh bố em dự định em học xong sẽ cho em theo quân giải phóng nhưng bất ngờ chúng em bị bắt quân dịch ngay tại trường học.

- Được thằng này cũng thông minh lắm Đào Vương nhìn ba thằng còn lại nói chắc thằng này có chị dâu làm du kích còn thằng kia có ông chú tập kết ra Bắc đúng không? Và thằng cuối cùng chắc là anh trai làm du kích.

 Ba thằng lại bị Đào Vương hỏi bất ngờ ngồi ngây ra không nói được câu nào. Thoắt cái Đào Vương cầm con dao nhọn cắt dây trói cho cả năm tên tù binh Được giải phóng bất ngờ năm tên tù binh ngớ người ngỡ mình đang mơ chúng không tin vào tình thế lại diễn ra dễ dãi đến vậy. Trời đất lặng đi.

- Mẹ Kiếp không biến đi còn ngồi đây ăn vạ ông chắc. Đào Vương quát cả năm tên tù binh bừng tỉnh quên hết cả mệt nhọc cắm đầu chạy. Đất trời như đang ngủ chợt giật mình bừng tỉnh nghe tiếng súng bắn tỉa đanh gọn đọp...đọp...đọp từng phát một. Lần lượt từng cái bóng ngã dúi dụi trong ánh bình minh sáng dần trên cánh đồng hoang.

- Mẹ kiếp năm thằng tù binh đổi lấy mạng sống cả đơn vị lại không đáng sao? Tiếng Đào Vương lại vang lên chiến tranh là thế mình không thịt nó thì nó sẽ thịt mình. Đào Vương chợt hạ giọng cú lên mà nói vậy thôi ta xử vậy cũng là nhân đạo với lũ trẻ chúng nó để chúng đỡ phải cuốc bộ thêm một quãng đường dài tội nghiệp. Mình có bắt chúng về giao cho quân địa phương trước sau gì chúng cũng bị xịt làm trò giải khuây dưới các tay súng bắn tỉa cừ khôi của đội quân du kích. Chuyện này tớ quá rõ quân du kích phát xít hơn cánh chính quy mình gấp trăm lần. Các chú mày có được lên thiên đường cũng đừng trách thằng Đào Vương này độc ác.

Chiến dịch qua đi đơn vị rút quân về căn cứ Vương được kết nạp Đảng được để bạt chức trung đội trưởng. Cả đơn vị chúc mừng Vương. Vương ôm chầm lấy Nam xúc động.

- Còn mày nữa! Cũng phải cố mà phấn đấu. Mẹ kiếp là thằng lính vào sinh ra tử về quê không có cái Đảng thì nhục lắm.

Nam xiết chặt tay Vương đón nhận tấm lòng chân thực của nó. Cuộc tổng tiến công năm ấy của quân và dân ta là một chiến thắng huy hoàng. Đơn vị Nam mất tới nửa quân số. Ngay sau đó địch lấy lại tinh thần phản công buộc quân ta phải rút quân lên rừng để bảo tồn lực lượng. Bắt đầu là những ngày tháng gian khổ thiếu ăn thiếu mặc. Trong lúc khó khăn Vương lại bộc lộ rõ thế mạnh của mình nó tuyên bố trước đơn vị: Có được chiến thắng chúng ta phải đổi bằng máu. Bây giờ để khỏi chết đói chúng ta phải đổ mồ hôi. Tất cả đơn vị phải đi làm nương trồng sắn.

Vương đề xuất với đại trưởng gom được ít đồ dùng cá nhân ăng gô quần lót mang vào bản đổi lấy ngô sắn cứu đói. Nếu không có những gùi sắn của Vương mang về thì lính tráng cũng không còn sức để mà phát nương trồng sắn. Rồi sắn cũng không có mà ăn. Sắn mới trồng chưa có củ. Cả đơn vị một tuần nay mỗi suất ăn chỉ được một khoanh sắn luộc dài hai đốt tay anh nuôi đã chia đều trước khi luộc. Ở rừng sẵn củi anh nuôi cho lá sắn vào nồi ninh nhừ vắt sạch nhựa chát trộn muối mì chính ăn cốt để dạ dầy có việc làm. Thằng nọ ngơ ngác nhìn thằng kia mặt hốc hác da xám tái. Đã có mấy thằng không trụ nổi gục quỵ nằm im trên võng mấy ngày không còn biết đến đói no nữa.

Tranh thủ buổi trưa Vương rủ Nam ra suối câu may ra kiếm con cá nấu canh chua bồi dưỡng cho mấy thằng ốm. Tình hình này kéo dài chúng nó chết mất. Vương ngồi vắt vẻo trên mỏm đá buông câu nhìn trời nói bâng quơ.

- Cứ nắng này vài bữa nữa đốt đám nương trên đồi Cóc tranh thủ gieo bắp kiếm tí chất bột chứ ăn sắn mãi nhão cả ruột lính suy sụp hết cả.

Có tiếng động cơ ngoài đường tuyến nghe nặng như tiếng xe tăng. Vương lại dỏng tai lên nghe.

- Mày có công nhận lúc tấn công nghe tiếng tăng gầm sướng cái lỗ tai! Đấy! rõ là tiếng xe tăng đấy. Có khi ở ngoài ấy viện cho mình cũng nên.

 Ngồi mãi chả câu được gì Vương rí ráu chuyện hão. Có tiếng gọi từ phía lán trại Vương lại dỏng tai nghe rồi vơ vội cần câu kéo Nam chạy về lán. Cánh lính vừa nhìn thấy Nam và Vương đã reo réo gọi:

- Nam ơi! Có bố đến thăm đây này! Nam sững sờ nhìn bố. Hoàng Kỳ Trung xúc động nhào đến ôm chầm lấy Nam.

- Bố không nhận ra Vương con chú Đào Kinh sao? Hoàng Kỳ Trung chợt sững lại nhìn Vương. Trên gương mặt ông thoáng gợn nỗi buồn sâu thẳm chỉ có Nam mới nhận ra.

- Chú Hoàng Kỳ Trung đi lâu quá không còn nhận ra cháu. Vương nói trước khi vào đây chú Trung có được về thăm nhà không? Chú được đi học bên Trung Quốc sướng nhỉ? Chú có mang được nhiều xe tăng chiến đấu về không? Vương láu táu hỏi đủ chuyện. Nó khoe nó được kết nạp Đảng giữ chức trung đội trưởng. Bố nắm chặt tay Vương.

- Cháu giỏi quá! Phải giúp đỡ Nam nhà chú nhé. Bố cười và nhìn kỹ Vương một lần nữa như thể xác định lại có phải đúng nó là con trai Đào Kinh không.

Bố Nam phát quà miền Bắc cho cả đại đội: nào thuốc lá bánh kẹo chè Thái Nguyên. Hoàng Kỳ Trung nhìn cảnh đồng đội của con trai vừa ăn bánh kẹo vừa phì phèo thuốc lá mà nước mắt ông ứa ra. Bố giục cậu cần vụ ra xe vác vào hai ruột tượng gạo căng đầy và năm hộp thịt hộp. 

- Anh nuôi đâu có gạo rồi nấu ngay cho mấy thằng nằm võng bát cháo để chúng tỉnh dậy mà ngửi mùi thuốc lá thơm miền Bắc. Vẫn là giọng thằng Vương vừa như ra lệnh vừa như tếu táo.

 Bữa liên hoan mừng bố con Hoàng Kỳ Nam gặp nhau vui như đêm hội giữa rừng. Vương chỉ đạo anh nuôi tính toán số gạo trong hai ruột tượng dùng cho bữa liên hoan một nửa cộng với số sắn tiêu chuẩn ngam ngám cả sắn cả cơm mỗi suất đơm được lùm lùm bát là đẹp. Có khách anh nuôi chia cơm cũng phải khéo và lịch sự. Sắn cho xuống dưới cơm phủ trên cho đẹp. Dặn trước mấy thằng háu ăn phải ý tứ một tí. Nồi canh chua hôm nay chơi hẳn ba hộp thịt. Hai hộp còn lại phần những thằng nằm võng bồi dưỡng.

Gần nửa đêm Hoàng Kỳ Trung phải ra đi. Cả đơn vị Nam đến sáng hôm sau mới biết rõ bố Hoàng Kỳ Nam là đại tá trung đoàn trưởng trung đoàn tăng thiết giáp vừa mới vào tăng viện cho chiến trường. Tên tuổi Hoàng Kỳ Trung lẫy lừng quân khu...

                                               ***

 Mùa mưa đến những cơn mưa dài liên miên thối đất thối rừng. Kho quân lương của quân khu cạn kiệt. Địch tăng cường đánh phá huỷ diệt tuyến đường huyết mạch từ miền Bắc chi viện vào.

Trung đội do Vương dẫn đầu phải nhao xuống vùng giáp ranh kết hợp với đơn vị của chị Thu Cúc móc hàng từ vùng địch lên cứ cung cấp cho bộ đội.

 Ở trên rừng sâu mãi được xuống vùng ven gương mặt lính chàng nào cũng rạng rỡ nhìn dòng Thu Bồn mênh mang êm đềm. Vương cho anh em nghỉ tắm giặt xả hơi một ngày cho khoẻ quân rồi xuống chợ Gốc Mít gặp đội quân của chị Thu Cúc kết hợp mua hàng vận chuyển lương thực thực phẩm. Nam biết trong tâm trạng Vương vẫn còn e ngại chuyện trước đây Vương bị chị em trong đơn vị của chị Thu Cúc bắt giam một đêm vì tội đi mò gái.

- Nam này cái bà Thu Cúc mặt sắt da chì ấy không ngờ bà ta bây giờ đã là bà tiểu đoàn trưởng rồi cơ đấy. Vương nói thế mới biết đàn bà như bà ta thật hiếm.

- Thì ông bây giờ cũng chẳng kém ai đường đường sỹ quan quân chủ lưc hơn hẳn quân tỉnh đội!

Nam an ủi Vương nhưng trong lòng vẫn cảm phục những cô gái trong đoàn quân của chị Thu Cúc. Đàn bà con gái mà cõng những bao hàng cao chất ngất trên lưng đi hết ngày này sang tháng khác vượt qua bao sông suối núi rừng vượt qua bao bom đạn dầy đặc mà vẫn hừng hực khí thế hào hùng. Nằm trong này lâu cánh lính miền Bẵc ai cũng phải học theo cách mang hàng của đội quân chị Thu Cúc. Thế mới biết sức người quả thần kỳ! Sức nặng tới một tạ đè mãi trên lưng cũng thành quen. Lúc đầu Nam cũng chỉ mang vài chục cân sau tăng dần tăng dần. Gùi nặng quen lúc đi không mang gì lại thấy chống chếnh. Ban ngày gùi nặng đêm nằm ngủ người cứ chìm xuống cảm giác bao hàng vẫn còn đè trên lưng.

Chợ Gốc Mít vùng giáp ranh sầm uất đông vui như tết vì có đội quân của chị Thu Cúc xuống chợ. Nhìn đội quân của chị Thu Cúc hồi này ai cũng nở nang duyên dáng hơn hồi chiến dịch đánh xuống thành phố. Nhìn gương mặt của các chị cười rạng rỡ áo quần đầu tóc chải chuốt rõ bóng bẩy đặc biệt chị nào cũng mặc bộ đồ bà ba đen trông rất nữ tính mà lại khoẻ. Trong đám chị em có người nhận ra Vương và Nam.

- A chàng thám tử của chúng ta đây rồi! Mấy chị xô tới la toáng lên vừa hỏi vừa cười rúc rích mấy năm nay đã tìm được người đẹp nào chưa hè? Hớ hớ... Thôi đừng kiếm chi mô cho mệt coi bộ ưng đứa mô các chị nối dây tơ hồng cho.

Cả đám xô tới cười lả lơi lôi kéo đưa đẩy Vương.

- Anh ơi lấy em đi chúng mình sẽ làm đám cưới liền trong phiên chợ ni.

- Đừng! Anh đừng lấy nó! Nó không đẻ được nữa đâu! Chính nó là đứa đã đuổi anh chạy lao đầu xuống suối nên bị ngã rách mất cả cái của quý ấy rồi.

Các chị cười ngất. Vương vừa ngượng vừa tức mà không có cách nào thoát khỏi đám nữ tặc tinh quái này. Tính Vương chỉ giỏi xông pha nơi bom đạn giỏi lần mò trong bóng tối chứ đứng giữa đám đàn bà con gái  mặt Vương cứ  thộn ra.

- Em xin các chị Nam đỡ lời- Thủ trưởng của tôi đã có vợ rồi.

- Thủ trưởng có vợ rồi thì thủ phó cũng được! hí...hí hí...

Một cô trẻ nhất trong đám nhìn Nam bằng ánh mắt tinh nghịch. Cô nàng chuyển giọng chân tình với Nam.

- Em biết anh kia là Vương còn anh tên chi hè?

- Tôi là Nam.

- Anh là Nam? Có phải Hoàng Kỳ Nam không? Cô gái bỗng reo lên.

- Đúng! Tôi là Hoàng Kỳ Nam. 

- Ơi các chị ơi! Ta tóm được rồi. Tên sở khanh Hoàng Kỳ Nam đây rồi!

Mấy ngưới vây quanh nhìn chằm chặp như sợ Nam chạy trốn.

- Anh chính là Hoàng Kỳ Nam sao? Một chị lớn tuổi nhất nghiêm giọng hỏi. Nếu đúng anh là Hoàng Kỳ Nam thì thủ trưởng chúng tôi đã đi  tìm anh mãi. Xin được mời anh về gặp thủ trưởng chúng tôi ngay bây giờ. Chuyện hệ trọng.

Hoàng Kỳ Nam buộc phải theo cô gái trẻ về đơn vị chị Thu Cúc. Lại một lần nữa Nam ngồi trước mặt chị Thu Cúc mặt sắt da chì. Vẫn nét mặt khó đăm đăm với giọng nói quan toà chị Thu Cúc chất vấn:

- Đồng chí có đúng là Hoàng Kỳ Nam?

- Chị không còn nhận ra tôi sao? Mấy năm trước chị đã bắt giam oan uổng một đồng đội của tôi kẻ mà bị chị tình nghi làm gián điệp thì bây giờ người ta đã là thủ trưởng của tôi rồi đấy.

- Vậy sao! Người ta tiến bộ thế còn cậu bây giờ cấp bậc gì rồi?

- Tôi vấn chỉ là lính quèn thôi!

-  Đã có vợ ở quê chưa?

-  Dạ tôi có vợ chưa cưới.

- Vậy sao? Chị Thu Cúc nhìn Nam chằm chặp- Trong chiến dịch đánh xuống thành phố lần trước đồng chí có gặp gỡ thân thiết với cô gái nào không?

- Dạ! tôi và đồng chí Vương có cứu giúp một cô gái bị bom vùi và băng rửa vết thương cho anh trai cô ta.

-  Và cả hãm hiếp cô ta nữa đúng không? Thế là rõ rồi! Cậu là một thằng đàn ông khốn nạn. Chị Thu Cúc ném trước mặt Nam một phong thư rồi bỏ đi. Nam ngồi ngây ra đọc.

Ngày......tháng.....năm..

Anh Hoàng Kỳ Nam thân mến!

Em là Thương Huyền đây! Kẻ được anh cứu sống về thể xác lại bị anh giết chết về tinh thần. Em đã vừa trải qua một cơn biến động kinh hoàng. Đã nhiều lúc em căm thù anh và muốn chết nhưng với bổn phận làm mẹ và tương lai của con em nên buộc em phải viết lá thư này. Trước hết em cảm ơn anh đã cứu sống em và anh trai em. Khi viết những dòng này em đã phải bao đêm mất ngủ và không biết lá thư này có đến được tay anh không. Em không rõ số mệnh mình may mắn hay bất hạnh đã gặp anh trong cái đêm kinh hoàng ấy. Em chưa muốn nói tới chuyện tại ai? Tại anh? Tại em? Hay tại chiến tranh? Điều em muốn nói để anh biết trong cái giây phút tội lỗi ấy chúng ta đã có một đứa con gái. Tên nó là Ngọc Lan. Em không yêu cầu ở anh điều gì ngoài chuyện tương lai con Ngọc Lan. Nếu anh nhận được thư xin anh gửi thư cho em qua chị Thu Cúc.

Rất mong tin anh.

Thương Huyền

Chị Thu Cúc lừ lừ vào đứng trước mặt Nam. Vẫn giọng nói quan toà:

- Cậu không định chạy làng lần nữa đấy chứ? Nói để cậu biết ở đất quân khu này cậu có chui xuống lỗ tôi cũng moi ra bằng được.

Đọc xong lá thư của Thương Huyền Nam hiểu có sự lầm lẫn nghiêm trọng trong chuyện này nhưng không có cách gì thanh minh nỏi trước chị Thu Cúc mặt sắt da chì.

- Xin lỗi chị Thu Cúc chuyện này quá bất ngờ! Tôi sẽ báo cáo cụ thể việc này với chị sau. Chuyện tế nhị. Tôi sẽ đi gặp lại cô gái và gia đình cô ta. Lý do tại sao tôi chưa thể giải thích với chị được.

- Tôi nói để cậu biết! Cậu đừng có qua mặt tôi. Má tôi chính là vú nuôi của cô ấy từ mấy chục năm nay. Cô ấy là con gái duy nhất của một  thương gia nổi tiếng đất miền Trung này đấy. Nghĩa là người ta có thể mua được tất cả mọi thứ nhưng cái mà cậu cướp đi đời con gái người ta thì không tiền của nào mua được cậu hiểu chưa! Giờ thì cậu cút về đi! Để rồi xem cậu xử sự thế nào.

Nam trút mọi uất ức lên đầu Vương. Cái thằng khốn kiếp! Chính nó! Nó chứ không phải ai khác. Trong cái đêm bom đạn mịt mù ấy nó đã làm hại đời cô gái. Nam cắm cổ chạy về kéo Vương ra bãi cỏ phía sau chợ Gốc Mít. Trong cơn tức giận Nam ném lá thư trước mặt Vương. Vương ngỡ ngàng chăm chú đọc lá thư của Thương Huyền. Nam nằm ngửa ra bãi cỏ nhìn bầu trời cao xanh lồng lộng Những tia nắng chiếu vào mắt Nam sáng loá lên những đốm lửa nhỏ li ti. Nam nhìn vào mặt Vương biến dạng trì độn như bức tượng đất.

Đọc xong thư Vương chồm lên người Nam nói tỉnh queo:

- Biết sao được nó là con thằng nào. Thời điểm hai thằng đến với cô ta chỉ cách nhau vài giờ.

- Ông là thằng khốn nạn! Nam nói giữa lúc tâm trí người ta kinh hoàng vì đạn bom mịt mù mà ông nỡ làm chuyện ấy được sao? Đồ súc sinh.

- Hoá ra cậu không làm gì cô ta thật sao? Vương ngỡ ngàng. Tớ đã cố tinh để cho cậu ở lại đấy thôi. Mà trong thư cô ta đã nói đích danh cậu. Tớ thề tớ cũng chỉ mỗi một lần ấy. Chả lẽ mỗi một lần lại có con được sao? Nếu đúng vậy cậu nghĩ cách gì giúp tớ đi! Chuyện này vỡ lở ra thì nguy mất đảng mất chức và mất hết mọi thứ. Sẽ chẳng còn chiến tích anh hùng sẽ chẳng còn tên tuổi thằng Vương dũng cảm...

Vương nằm vật ra bãi cỏ vẻ mệt mỏi. Giọng nó năn nỉ.

- Trước mắt cậu hãy im lặng giúp mình không được nói với bất kỳ ai chuyện này. Đằng nào cô ta cũng lầm lẫn là cậu rồi. Trên danh nghĩa cô ta đã biên thư cho cậu. Để cái bà mặt sắt da chì yên tâm tớ với cậu sẽ bằng mọi cách xuống thành phố gặp cô ta xem thực hư ra sao. Cậu không tưởng tượng được hậu quả đối với tớ sẽ tồi tệ đến mức nào nếu chuyện này vỡ lở. Cậu là thắng lính trơn không đảng không chức tước gì chẳng có gì để mất.

Nghe Vương nói sao mà hèn hạ. Thần tượng anh chàng Vương oai hùng đứng trên mặt công sự điểm cao Hòn Sơn ngày nào bay biến. Trước mắt Nam quay cuồng đất trời chao đảo hiện lên hình ảnh cô gái bị bom vùi lấp trong cái đêm kinh hoàng ấy. Bất chợt Nam vùng dậy túm cổ áo Vương.

- Có phải ông đã cưỡng hiếp người ta?

- Chẳng biết nữa! Vương thú nhận trong đêm tối cô ấy sợ hãi cứ bám riết lấy tớ. Thân hình cô ấy mềm mại gương mặt măng non đẹp như thiên thần là thằng đàn ông ai mà cưỡng nổi.

                   

                                ***

Qua được tất cả các căn cứ địch Nam và Vương phải cải trang mặc đồ lính Nguỵ. Kinh nghiệm cho thấy càng gần vùng giáp ranh càng nguy hiểm. Là lính trinh sát qua nhiều năm lăn lộn vùng này Nam và Vương đều thông thuộc địa hình đường đi lối lại. Nhá nhem tối Nam và Vương đã vượt qua trạm gác đầu tiên của địch bằng cách cởi hết quần áo cho vào túi ni lông thả mình xuống dòng Thu Bồn. Tới ngã ba Bồng Nam và Vương lại bò lên bờ tìm xe hon đa ôm. Đứng trước một quán cóc bên đường Vương phát hiện cạnh gốc cây trứng gà trước cửa quán có chiếc xe Hon Đa. Người chủ xe vừa ngồi uống rượu giải sầu vừa ca nhạc vàng "Nếu mai anh chết em có buồn không..." Giọng ca não nề. Dưới ánh đèn thoáng có bóng người đàn bà đi lại và tiếng trẻ con leo lẻo nói trong nhà. Vương đến gần quán hàng lên tiếng hỏi bằng giọng địa phương.

- Đại ca chở xe cho hai thằng em đi giải sầu tìm chút men tình nghen! Người chủ xe đứng dậy vịn tay vào gốc cây trứng gà anh ta xoay người quăng một chân qua yên xe mở khoá điện rồ ga rỉn...rỉn...Chiếc xe chồm lên anh ta khoái chí cười hô hố.

- Các chú là lính thì thằng anh cũng là lính chứ bộ! Nhưng thằng lính này mất toi một giò rồi. Tuy vậy hai chú yên tâm với cái giò giả này thằng anh thừa sức đưa hai chú đến nơi có rất nhiều các cô nàng xinh đẹp cho hai chú tha hồ tình tang tính tang.

 Nam và Vương nể phục tay lái siêu hạng của người lính Nguỵ. Anh ta còm nhom chỉ còn một chân mà dám chở cả Nam và Vương ngồi sau lao rầm rầm trong đêm tối. Vương tếu táo tán gẫu làm thân. Xa xa phía trước mặt cả khoảng trời đêm sáng rực. Đã gần đến khu căn cứ quân sự Đồng Hoà. Vượt qua được khu căn cứ này vào đến trung tâm thành phố còn khoảng bốn chục cây số nữa. Vương móc túi lấy ra chỉ vàng đưa cho người lính nguỵ.

- Ông anh cầm làm tin giúp thằng em cái này dô trong đó uống say các nàng tuốt mất về con vợ em nó giết.

Vương nói và xiết chặt tay người lính Nguỵ rồi kéo Nam chạy biến vào đêm tối. Nam và Vương phải đi bộ ra tới bờ sông thì trời đã hửng sáng. Vào được trong thành phố Nam và Vương tìm đến quán ăn đối diện ngôi biệt thự nhà thương gia Đức Cường. Vương gọi mỗi người một bát hủ tiếu rồi ngồi lặng nhìn sang bên kia đường. Cô chủ quán mang ra hai bát hủ tiếu bốc hơi nóng thơm phức. Vương và Nam vừa ăn vừa chăm chú quan sát ngôi biệt thự bên kia đường có đúng là nơi Nam và Vương đã đột nhập vào cái đêm định mệnh ấy. Ngôi biệt thự đã được xây dựng lại khác xưa nhưng Nam vẫn nhận ra vòm cây cao rợp cả khoảng sân trước cửa.

Trả tiền cô chủ quán Nam và Vương sang đứng trước cổng bấm chuông. Một bà già ra mở cổng. Nam đoán bà là má chị Thu Cúc.

- Các cậu hỏi ai ?

- Dạ thưa bác cho chúng cháu gặp ông bà Đức Cường.

- Ông bà chủ tôi đi vắng! Có cậu chủ ở nhà.

 Bà dẫn hai chàng trai vào phòng khách. Nam nhìn mọi đồ dùng trong phòng sáng lên vẻ sang trọng. Bộ sa lông màu tím chiếc tủ trà khảm ngọc trai sáng bóng.

 - Xin lỗi bác có phải bác là má của chị Thu Cúc. Nam hỏi.

 Mặt bà già chợt biến sắc nhìn hai chàng trai lo lắng.

- Các cậu là ai ?

- Chúng cháu ở chỗ chị Thu Cúc về.

 Nam đưa lá thư của chị Thu Cúc cho bà. Giọng bà run rẩy:

- Sao các cậu lại về vào giờ này nguy hiểm quá.

 Mẹ chị Thu Cúc chạy xuống nhà dưới gọi cậu chủ. Nam đã nhận ra người lính nguỵ năm nào giờ đã cụt một chân lộc cộc chống nạng vào phòng khách. Anh đứng nhìn khách hồi lâu rồi bước tới nắm chặt tay Nam xúc động:

- Tôi là Đức Thịnh anh trai của Thương Huyền. Gia đình chúng tôi trông chờ các anh mấy năm nay. Cám ơn anh đây đã cứu mạng hai anh em tôi. Em gái tôi đã bao lần đòi đi lên trên đó tìm anh- Vừa nói anh vừa đứng dậy mở tủ lấy ra chai rươụ rót mời khách.

Má chị Thu Cúc nói:

- Cô chủ của chúng tôi ngỡ không sống nổi ngày tháng mòn mỏi trông chờ anh trở lại. Đã mấy năm rồi đời con gái có thì. Giờ cô ấy đã đi lấy chồng rồi. Chẳng giấu gì các anh cô ấy đã phải lấy Mỹ. Mong các anh hiểu cho.

- Ba má tôi bữa nay đi vắng không tiếp các anh được. Nếu các anh ở lại đến tối ba má tôi về. Anh trai Thương Huyền rót thêm rượu vào ly. Gương mặt anh đầy lo âu. Vương uống rượu mặt đỏ lựng.

- Chúc sức khoẻ anh Đức Thịnh chúc mừng cuộc gặp măt của chúng ta hôm nay. Vương nói giờ thì chúng tôi không thể ở lại được! Mong gia đình thông cảm.

- Các anh chờ  cho chút xíu gia đình có chút quà biếu các anh- vừa nói anh Thịnh vừa ghi vào tờ giấy dòng chữ: Gửi chị Bẩy Hường!

Chị hãy xuất những mặt hàng kê khai dưới đây đóng gói trao cho người cầm giấy này:

 1- Gạo tẻ - 100 kg

2- Đậu phộng - 100 kg

3- Thịt hộp -100    hộp

4- Mỳ chính -100 gói

 Ngày....tháng... năm

           Ký tên

        Đức Thịnh

Anh Thịnh trân trọng đưa tờ giấy cho Nam.

- Các anh cầm giấy này tới cửa hàng chị Bẩy Hường ở trên chợ Gốc Mít vùng gíáp ranh trên đó nhận số hàng này. Đây là tấm lòng của gia đình tôi đối với cách mạng- Anh Thịnh xúc động tiễn khách ra cổng.

- Vậy là cô nàng đã đi lấy Mỹ rồi! Trách cứ gì được mình nữa. Ra ngoài phố Vương nói nhỏ vào tai Nam Mẹ kiếp! Cũng là loại giang hồ hồng nhan bạc phận cả trong sạch gì mà mình phải ân hận. Vương nói tưng tửng mắt nhìn xoáy vào các cô gái đi trên đường xuýt xoa khen cô này chê cô kia. Mày chưa biết đó thôi con gái non tới thì chưa qua tay đàn ông hai trái đào tiên của nó nây nẩy sờ vào gây hứng thú lạ kỳ suốt đời không bao giờ quên. Chả biết cái Muôi ở nhà hồi này đã lấy chồng chưa?

Có chút rượu hai chàng trai đi hiên ngang trước mặt kẻ thù như những người anh hùng. Thành phố người xe cuồn cuộn.

More...

Duoi chin tang troi: Chuong 10

By DƯƠNG HƯỚNG

 

CHƯƠNG 10

Ra đi

Gái thập tam nam thập lục Nam và thằng Vương lớn vồng thành chàng trai lực lưỡng. Vương có cặp lông mày rậm mắt to nhờ nhờ nước hến nó nhìn hau háu lũ con gái làng Đoài thèm thuồng. Đám cái Muôi cái Muỗng cái Tuyết cái Bưởi quấn lấy Vương. Chân tay Vương săn chắc đầy lông tơ da đen như gấu. Hoàng Kỳ Nam sớm phát hiện ra thói hư tật xấu ở Vương bắt quả tang cu cậu xé dậu dâm bụt nhìn trộm cái Muôi tắm trên sân giếng. Nó háo hức tìm cách cuốn hút tính tò mò nhút nhát của Nam vào những trò hư đốn. Tối tối Nam và nó ngẩn ngơ đứng trên cầu Đá Bạc nhìn dòng sông lượn quanh ôm lấy cánh đồng làng Đoài cảm nhận mùi thơm ngàn ngạt của rơm rạ lẫn mùi ngai ngái của bùn đất quê nhà cảm nhận rõ sức sống của dục vọng bản năng đang rạo rực trào dâng trong lòng. Vương véo vào đùi Nam chạy xuống bến sông rình bọn con gái tắm đêm. Nó hỏi Nam có thích cái Tuyết không. Nam run rẩy chạy theo nó ra bến sông. Bến vắng. Dòng sông mênh mang. Nam và Vương cởi áo quần ào xuống sông tắm. Vương đắc ý bình phẩm lũ con gái làng Đoài: Cái Sen con nhà Súng da bánh mật nhưng lại có duyên thầm nhìn kỹ mới thấy xinh. Cái Muôi con bà Cháo nom nó rừng rực toả hương quyến rũ mê hồn. Vương nhoài tới ôm lấy Nam: Mày có tin không tao đã sờ được ty con Muôi rồi nhá! Hớ hớ hớ... Vương cười toe toét gạ gẫm. Mày phải tấn công con Tuyết con bé trông cũng khá mắt sáng da lại trắng. Tắm xong tao với mày về nhà cái Tuyết chơi. Mẹ kiếp làm trai phải chịu khó xông xáo...

 Nam và Vương đứng ngấp ngó ngoài ngõ thấy nhà Tuyết còn đang ăn cơm. Vương lặng lẽ kéo Nam ra bờ ao đình. Ánh trăng quê lặng lẽ soi bóng dưới mặt nước lung linh. Nam đứng nhìn cây sung già đổ nghiêng rà sát mặt nước thân cây oằn cong lên cành lá rợp cả một khoảng ao rộng. Vương nhẩy phốc lên ngồi vắt vẻo trên cành sung. Nó bảo Nam cùng nhẩy lên với nó vặt sung chín làm quà cho cái Tuyết. Nam vươn người leo lên cây sung cùng Vương lần tìm những chùm sung chín. Thân cây sung già  trải qua bao năm tháng nhẵn bóng dấu chân lũ trẻ làng Đoài. Nam ngồi giữa chạc ba cây sung nhìn thằng Vương nhét đầy sung chín vào túi. Vương khoe đã cưa đổ được cái Muôi rồi. Còn Nam phải hạ quyết tâm tấn công bằng được cái Tuyết để khi nào có dịp bốn đứa rủ nhau lên tỉnh chơi một bữa cho biết thế nào là thành phố.

 Có tiếng hát véo von từ phía ngõ nhà Tuyết vọng ra. Đúng là giọng cái Tuyết. Nam và Vương ngồi lặng phắc trên cây sung nghe Tuyết vừa hát vừa chạy ra cầu ao đình. Tiếng hát của Tuyết bay vút lên trời cao. Dưới ánh trăng Tuyết như nàng tiên cá ào xuống ao Đình tắm. Vương bấm Nam ra hiệu im lặng. Nam nín thở nhìn Tuyết lúc ẩn lúc hiện chấp chới dưới ánh trăng. Mặt ao đình xao động sóng sánh vàng. Lòng Nam bỗng xốn xang. Tuyết nhào lộn và lột hết áo quần ném lên cầu ao rồi bất ngờ bơi gần tới gốc sung. Đầu óc Nam mụ mị chỉ lo ánh trăng lọt qua kẽ lá lốm đốm Tuyết phát hiện ra Nam và Vương. Nam nhìn rõ thân hình Tuyết sống động trắng ngần sóng sánh ánh bạc của những giọt nước bắn tung lên lấp loá. Trong khoảnh khắc Nam giật bắn người nghe tiếng Tuyết hét lên thất thanh. Có lẽ Tuyết đã kinh hoàng ngỡ Vương và Nam là những bóng ma trơi chuyên rình rập đàn bà con gái tắm đêm. Mặt ao sôi lên rồi lặng phắc. Nam run bắn thấy Tuyết lặn khỏi mặt nước như thể ba ba thuồng luồng ăn thịt họăc lôi tuột nó xuống thuỷ cung mất tăm mất tích. Vương hốt hoảng nhẩy phốc xuống cầu ao bỏ chạy. Nam chợt bừng tỉnh nhảy ùm xuống ao lặn ngụp lôi được Tuyết vào bờ. Bớ làng nước ơi có người chết đuối ở ao đình. Nam vừa chạy vừa gào lên. Mọi người đổ ra đưa Tuyết đi trạm  xá cấp cứu.

 Chuyện xảy ra quá bất ngờ giữa Nam và Tuyết lại được dân làng Đoài thêu dệt suy diễn đủ điều. Tình ngay lý gian Nam không sao thanh minh nổi. Bố mẹ Tuyết sang gặp mẹ Nam nói như thể Nam đã làm hại đời con gái Tuyết.

Sáng hôm sau Nam và Vương tới trạm xá xin lỗi Tuyết. Nam còn đang ngượng ngùng nhìn Tuyết thì Vương đã tưng tửng nói:

- Việc đã xảy ra thế! Hai đứa cứ cưới nhau là êm hết mọi chuyện. Câu nói tếu táo của Vương thành đề tài cho người làng Đoài bàn luận sôi nổi.

Chuyện ập đến quá bất ngờ khi cả Nam và Vương đều nhận được giấy gọi nhập ngũ. Mẹ Nam bảo:

- Con vào bộ đội duyên phận ông trời đã xếp đặt thế để mẹ sắm cơi trầu dạm hỏi cái Tuyết cho con.

 Lễ ăn hỏi của Nam được mẹ và bà ngoại chuẩn bị gấp gáp. Đầu óc Nam u u mê mê nhìn mẹ đội lễ cùng họ hàng đi hỏi vợ cho mình mà ngỡ như đi đền vạ! Nam bùi ngùi nhìn nắng chiều in dáng bà ngoại bước liêu xiêu lưng còng xuống bên bóng mẹ tất tả mặt buồn rượi. Cổng nhà Tuyết lấp ló bóng người qua lại. Vương hích vào sườn Nam nhắc nhở Nam phải tươi cái mặt lên. Đi hỏi vợ mà trông ai cũng buồn như đi đưa đám. Nam nhìn thoáng bóng Tuyết vận áo cánh trắng đi lại trong nhà. Lòng Nam nguội lạnh không chút bồi hồi rung động. Nam nhìn gương mặt người nhà Tuyết đang nhìn Nam như thể Nam là thủ phạm bày đặt âm mưu chiếm đoạt Tuyết. Họ làm như con cháu họ là vàng là ngọc phải nhận gả cho Nam là cái thằng mất dạy. Nam nghe mấy bà cô ông cậu nhà Tuyết bàn tán đẩy đưa bắn tin từ mấy ngày trước: Con Tuyết nhà mình rực rỡ thế lý lịch trắng trong sáng ngời. Nhà bên ấy lý lịch đen như bùn nên nó mới cố tình lừa con Tuyết nhà mình. Tai Nam nghe u u mắt hoa lên không sao bước nổi. Nam thấy nghẹt thở. Vương xốc Nam ngồi đối diện với bố mẹ Tuyết. Tiếng mẹ Yến Quyên dằn lòng nói lời dẫn lễ.

- Thằng cháu nhà tôi ngu ngơ dại dột có lớn mà không có khôn mong ông bà chú bác thứ lỗi cho cháu được làm con cái gia đình nhà ta...

 Trước hôm lên đường nhập ngũ mẹ ngồi bên Nam căn dặn điều mẹ nung nấu trong lòng. Mẹ bảo thời cuộc xoay vần con phải cố gắng phấn đấu được như bố xoá đi cái dấu đen đã đóng lên gia đình mình để bà ngoại và mẹ được ngẩng mặt nhìn dân làng. Mẹ nói nhỏ như sợ có ai nghe trộm: Mẹ dặn con điều này con hãy ghi nhớ trong lòng không được nói với bất kỳ ai. Con vào trong ấy tìm mọi cách dò la tin tức về cậu Hiền. Nghe nói cậu đã làm to trong quân đội Ngụy Sài Gòn.

 Nam và Tuyết sang làng Đông thăm bà ngoại. Ông ngoại Nam thoát chết trong tay Trần Tăng hồi cải cách nhưng lại treo cổ tự vẫn vì không chịu được nỗi nhục cậu Hiền bỏ vào nam theo địch. Bà ngoại Nam sống bơ vơ một mình. Bà ôm Nam khóc tức tưởi: Cháu đi mạnh khoẻ dù có phải chết cũng đừng bao giờ như cậu Hiền để ông bà phải sống nhục nhã với xóm làng.

Tiễn Nam lên đường nhập ngũ Tuyết lại nhắc mãi câu nói của bà ...

Nam nhìn đoàn tân binh cùng nhập ngũ với mình quân phục mới toanh. Vương đứng bên cái Muôi nó nheo mắt cười nhìn Nam. Nam nhìn sâu vào khoảng không bao la không nói được lời nào thề thốt với Tuyết. Bầu trời không một gợn mây không một ngọn gió. Nắng rừng rực. Tiếng còi rít lên báo hiệu tập hợp đoàn quân Nam xốc ba lô đi vào hàng. Vương chen vào chỗ Nam đứng mắt nó chứa chan hạnh phúc. Giọng Vương háo hức nói sau lưng Nam: Cô nàng của tao thật tuyệt vời không chê vào đâu được! Còn sống trở về nhất định tao cưới cô nàng làm vợ."

Nam mang theo chồng chất suy tư cuốn vào đoàn quân lên đường đánh Mỹ cứu nước. Tất cả cho tiền tuyến tất cả vì đồng bào miền Nam ruột thịt. Tạm biệt làng Đoài yêu dấu tạm biệt mẹ Yến Quyên tạm biệt Tuyết- người con gái đi vào đời Nam như một vết nhơ hằn sâu trong tâm trí Nam suốt chặng đường hành quân.

Cuộc hành quân bắt đầu bằng chuyến tàu hun hút hun hút lao vào ga Vinh. Từ ga Vinh Nam được "tăng bo" lên những chiếc xe tải cài đầy lá nguỵ trang chạy thẳng vào cửa rừng. Cửa rừng nơi khởi nguồn của con đường Hồ Chí Minh vĩ đại. Cuộc hành quân bắt đầu bằng đôi chân dẻo dai đã được tôi luyện qua những đêm đeo gạch đá trên lưng đi hết làng này sang làng kia trong thời kỳ huấn luyện. Vào nhập cuộc Nam mới nhận ra khí thế của lũ trẻ làng Đoài mới lớn như Nam và Vương ở nhà chỉ là giọt nước nhỏ trong biển cả của cuộc chiến tranh cách mạng giải phóng dân tộc lớn lao này. Con đường mòn dài vô tận Nam đi hết ngày này sang tháng khác xuyên rừng lội suối lên núi xuống đèo. Có lúc đoàn quân đi chênh vênh lưng chừng trời. Từ trên cao Nam nhìn mây núi thăm thẳm như trên thiên đường. Có ngày cả đoàn quân chui sâu hun hút mãi trong rừng già âm u ngút ngàn sương khói. Bom pháo địch dội xuống đầu bất cứ lúc nào mà đoàn quân vẫn hừng hực tiến vào chiến trường tiêu diệt kẻ thù. Tuổi trẻ như Nam và Vương đứng trước sứ mệnh lịch sử to lớn quá. Sức sống trẻ trung của tuổi mười bảy như Nam cũng vô tư trong sáng quá- Tất cả những cái "quá vĩ đại ấy" đều chuẩn bị cho một cuộc chiến tranh cũng quá ư gian khổ quá ư khốc liệt. Phút huy hoàng và phút kinh hoàng lẫn lộn sau những trận bom khiến gương mặt thằng Vương vốn dạn dĩ nay trông thật khác lạ: Thần sắc mặt mày nó lúc trơ trơ lúc ngẩn ngơ như thằng mất trí. Có lúc nó hùng hổ liều lĩnh coi bom đạn như những chùm pháo hoa. Ở nhà nó vẫy vùng bến sông lăn lộn ngoài đồng bắt sống những con rắn nước say nắng giết chết những con chuột đồng đã tưởng là chiến công lẫy lừng. Giờ sống giữa rừng núi bao la bạt ngàn sông suối xác đồng đội chết ngổn ngang sau những đợt bom nổ nó mới thấy con người bé nhỏ quá- Sự sống cũng mong manh quá. Và nơi hậu phương thì ngàn trùng xa cách chẳng ai còn dám tính chuyện quay về. Có quay về cũng không thoát chết. Lý tưởng sống cao đẹp được nhân lên "Chết xanh cỏ sống đỏ ngực". Buồn cười thế! Cạnh cái chết lại nẩy sinh sự sống với sức mạnh phi thường. Có lúc run sợ yếu hèn lại bỗng nhiên gan dạ đến lạ lùng không bom đạn nào hủy diệt nổi. Sau những phút hãi hùng lại trở nên lạc quan.

 Trận bom đường Chín thằng Vương bị đất vùi mặt mày sạm đen khói bom nó vùng dậy véo vào đùi Nam tếu táo.

- Mày đã làm gì cái Tuyết chưa? Cô nàng Muôi của tao thật tuyệt vời nàng đã cho tao tất cả...

Đoàn quân vào tới khu tập kết cánh lính được nghỉ xả hơi mấy ngày liền. Vương mắc võng cạnh Nam hát ngêu ngao không đầu không cuối bài nọ dọ bài kia. Bất ngờ Vương quay sang Nam hỏi: Mày có nhớ nhà không? Nam bảo có! Nó cười mỉa. Chắc là nhớ tấm thân ngọc ngà của nàng bạch Tuyết chứ gì? Ta nói cho nhà ngươi biết hãy quên đi chẳng việc gì phải nhớ nhung sầu muộn làm gì cho khổ ảnh hưởng tới tinh thần chiến đấu.

Thằng Vương lại nghêu ngao hát rống lên mấy câu rồi im bặt nhìn Nam.

- Nam này nơi đây rừng xanh núi đỏ tao không ngờ lại có các nàng tiên nữ tuyệt vời- Giọng Vương thì thầm khoe- Tao mới phát hiện ra dãy núi bên kia có cả đơn vị vận tải của tỉnh đội toàn con gái nhiều đứa trông cũng hấp dẫn lắm. Đã một lần tao tình cờ nhìn thấy các nàng tắm truồng dưới suối trông đứa nào cũng ngồn ngộn sướng đếch chịu nổi. Tao đã buông câu được một em trông đẹp mê hồn. Chuyện bí mật bữa nào tao mồi cho mày một đứa...

 Vương nói chuyện vu vơ rồi lăn ra ngủ. Đêm trong rừng rền rĩ tiếng côn trùng thi thoảng lại có tiếng nói ú ớ trong mơ của đồng đội. Nam thiếp đi sáng ra cả đơn vị ngỡ ngàng không thấy Vương đâu. Tới mười giờ sáng đơn vị nhận được điện Vương bị bắt ở đơn vị nữ của tỉnh đội. Nam được chính trị viên giao nhiệm vụ đi đón Vương về. Nam phải cuốc bộ vượt rừng qua dãy núi đá xanh mất hai tiếng mới đến được đơn vị nữ. Vừa tới nơi cơn mưa rừng ào đến nước nguồn đổ ào ào mấp mé dãy lán trại của đơn vị nữ. Một cô gái vận bà ba đen khoác súng nai nịt chỉnh tề lên giọng kẻ cả:

- Đồng chí ở "xê" hai đến phải không? Đề nghị cho xem giấy tờ.

Nam trình giấy bước theo cô gái vào gian bếp. Vừa thấy Nam Vương mừng quýnh. Hai chân hai tay Vương bị trói chặt bằng những sợi dây rừng còn tươi nguyên. Mặt Vương bơ phờ bởi cả đêm không ngủ. Nam vừa thương vừa buồn cười trước thân hình quá cỡ của Vương được nhồi trong bộ bà ba đen của đàn bà ngắn cũn cỡn chật cứng . Vương ngồi bó gối lộ ra đôi bắp chân đầy lông tơ với bộ mặt buồn bực lì lợm. Lúc này trông Vương mới thật giống con gấu rừng bị bọn thợ săn bắt sống.

- Có đúng người của đơn vị đồng chí ?- Cô gái hỏi.

 - Đúng! Đây là đồng chí Đào Hồng Vương.

 - Đề nghị đồng chí theo tôi.

Nam lặng lẽ theo cô gái lên gian nhà chỉ huy làm thủ tục giao nhận người. Trong nhà chỉ huy người phụ nữ nom tướng đàn ông mặc bộ bà ba đen da xám xịt đang ngồi đọc trước chiếc bàn bằng giát tre kê giữa nhà. 

- Báo cáo chị Thu Cúc đơn vị xê hai đã cử người đến. Cô gái nói rành rẽ từng lời.

- Mời đồng chí ngồi. Chị chỉ huy có tên là Thu Cúc nói.

 Nam ngồi đối diện với chị Thu Cúc cảm thấy như chính mình là tội phạm. Chị Thu Cúc đưa cho Nam tờ biên bản với vẻ giận dữ.

- Việc này tôi đã báo cáo lên tiểu đoàn chị đe doạ tiểu đoàn đã báo cáo lên cấp trên đề nghị đồng chí về tiếp tục theo dõi và có biện pháp quản lý chặt đối tượng này. Theo chúng tôi nhận định đối tượng có nhiều nghi vấn chúng ta không thể chủ quan. Chiến dịch sắp mở rồi... Máu xương đồng đội chứ không phải nước sông nước suối nhà các cậu. Càng thận trọng bao nhiêu thì thắng lợi càng lớn bấy nhiêu.

- Xin đảm bảo với đồng chí Thu Cúc lập trường chính trị tư tưởng của đồng chí Đào Hồng Vương hoàn toàn vững vàng. Đồng chí ấy là người cùng đơn vị lại là đồng hương cùng làng với tôi. Chắc có chuyện gì lầm lẫn trong vấn đề này. Nam thanh minh

- Đồng chí nói vậy là không nắm được tầm quan trọng của vấn đề. Chị Thu Cúc lại nói. Kể cả bố con cũng chưa hẳn đã tin tưởng tuyệt đối. Đơn vị đồng chí mới vào nên chưa hiểu khu vực này là tuyệt mật. Quân khu bộ vừa chỉ thị tăng cường công tác đề cao cảnh giác với âm mưu vô cùng tinh vi xảo quyệt của địch. Đồng chí có biết rằng cơ quan thông tấn xã Việt Nam vừa chuyển vào đây. Khu vực này có không biết bao cơ quan đơn vị quan trọng đóng quân. Đồng chí ngồi đọc kỹ biên bản sự việc xảy ra đồng chí tự đánh giá rồi cho chúng tôi biết ý kiến.

Nam ngồi lặng trước mặt chị Thu Cúc đọc tờ biên bản đã được lập sẵn.

Mặt trận dân tộc giải phóng Miền Nam Việt Nam

Biên bản bắt kẻ dan

Vào hồi một giờ...ngày...tháng...năm...Chúng tôi gồm ba người một   Trần Thị Ngọt hai Nguyễn Thị Thắm Ba Đoàn Ngọc Trâm. Tiến hành nập biên bản đối với kẻ dan. Kẻ dan tự khai tên Đào Hồng Vương ở đơn vị xê hai E năm bẩy ba.

Từ lúc không giờ tên Vương đã có hành vi nén nút rình mò khu vực đóng quân của đơn vị chúng tôi. Tên Vương còn phát tín hiệu bằng mồm giả tiếng tắc kè kêu. Khi bị phát hiện tênVương đã bỏ chạy nao đầu xuống xuối hòng chốn thoát. Nhưng do tinh thần đề cao cảnh dác ý thức kịp thời dũng cảm chuy đuổi dọc theo bờ xuối tóm xống tên Vương từ dưới xuối. Chúng tôi đã nập biên bản xong hồi hai giờ ngày...tháng...năm

Ký tên

1- Trần Thị Ngọt

2- Nguyễn Thị Thắm

3- Đoàn Ngọc Trâm

Vương được cởi trói thay áo quần ký vào biên bản. Nhìn Vương bước chập choạng vì đôi chân còn tê cứng Nam vừa buồn cười vừa thương hại Vương. Bị đám đàn bà bắt giam nhục nhã thế Vương vẫn nói tỉnh queo.

- Rõ xúi quẩy tao đã hẹn cô nàng đến đêm khi nghe tao phát tín hiệu tắc kè kêu thì nàng sẽ ra với tao. Mẹ kiếp ai ngờ sự tình lại đen đủi vậy. Có thể nàng đi công tác đột xuất hay vì xấu hổ trốn đi đâu đó không dám ra mặt bảo lãnh cho tao. Cứ ngỡ các nàng hiền lành như cái Muôi cái Muỗng làng mình ai ngờ chúng dữ như quỷ cái khi phát hiện ra tao cả lũ hô hoán ngỡ tao là biệt kích. Tao sợ quá bỏ chạy thục mạng nhảy cả xuống suối mà chúng vẫn không tha. Mẹ kiếp cái bà chỉ huy mặt sắt da chì nhăn như khỉ mà lại có tên là Thu Cúc mới ngược đời.

- Bỏ tính máu gái đi có ngày chết không ai thương.

- Tao chỉ lo bà mặt sắt da chì báo cáo lên tiểu đoàn thì nguy.

Câu chuyện chim gái của Vương được cánh lính thêu dệt thành chuyện cười vui suốt những năm tháng khó khăn gian khổ của lính. Thằng Tam còn làm cả bài thơ có nhan đề là "Tiếng Tắc Kè Trong Đêm" tả chi tiết về cái đêm Vương bỏ đơn vị mò đi tìm gái. Vương bị nhận án kỷ luật cảnh cáo trước đơn vị.

Rồi mọi chuyện cũng qua đi. Toàn quân háo hức được ăn tết trước để chuẩn bị cho chiến dịch giải phóng thành phố. Đơn vị của bà "mặt sắt da chì" lại nhận nhiệm vụ vận chuyển vũ khí đạn dược cho đơn vị bộ đội chủ lực của Nam và Vương. Ngày đầu Vương còn ngại gặp chị Thu Cúc và cả cô nàng "tắc kè". Vài hôm quen dần Vương tỏ ra khinh khỉnh với đội quân đàn bà do chị Thu Cúc chỉ huy.

Và lúc này Vương vừa nhìn thấy chị Thu cúc từ xa mặt nó đã nhăn nhó ghé vào tai Nam: Số tao rõ đen đủi vừa vào chiến trường đã dính vào chuyện đàn bà. Nhưng mày yên tâm tao sẽ chứng tỏ cho cái bà "mặt sắt da chì" này biết thế nào là lính chính quy miền Bắc. Bà ta đừng tưởng chỉ mình bà ta là có tinh thần cách mạng.

Trước đội quân của chị Thu Cúc và cô nàng "tắc kè" lúc nào Vương cũng thể hiện mình là nhân vật quan trọng. Trước giờ xuất quân Vương trịnh trọng tuyên bố trước đơn vị:

- Tôi chiến sĩ Đào Hồng Vương trong chiến dịch này tôi nguyện có lời thề danh dự  trước anh em xin sửa chữa lỗi lầm bằng tinh thần quyết tâm chiến đấu đến hơi thở cuối cùng. Lần xuất quân này chúng ta phải chiến thắng! Chỉ có chiến thắng!

 Lời tuyên bố oai hùng của Đào Vương được chứng minh bằng hành động thực tế đầy sinh động.

Mục tiêu tấn công trận đánh mở màn của đơn vị là nhổ được điểm chốt đầu cầu nơi cửa ngõ vào thành phố nằm trên trục đường số14. Cả đơn vị kinh hoàng nhìn một mình Vương ôm bộc phá xông lên dưới làn đạn dày đặc của địch. Trong chớp nhoáng Vương đánh nổ tung điểm chốt đầu cầu bằng hành động anh hùng của mình. Cả đơn vị hò reo theo Đào Hồng Vương xông lên chiếm lĩnh trận địa mở màn cho chiến dịch giải phóng thành phố. Đúng vào đêm giao thừa bầu trời thành phố như nổ tung. Tiếng pháo tiếng máy bay tiếng bom gẩm rú. Trận giao tranh quyết liệt diễn ra suốt hai giờ đồng hồ. Quân giải phóng đã chiếm lĩnh được các chốt quan trọng ở các ngả đường vào thành phố. Mũi tiến công của đơn vị Vương và Nam chiếm giữ chốt Hòn Sơn. Gần sáng địch tập trung hoả lực máy bay ném bom và pháo hạng nặng tiến công dữ dội hòng lấy lại các cứ  điểm bị bộ đội chiếm lĩnh. Tình hình chiến sự căng thẳng chỉ huy mặt trận lệnh khẩn cấp cho các chốt cho bộ đội rút quân tản ra để bảo toàn lực lượng chờ đêm đến lại tiếp tục tiến công. Lệnh rút quân vừa được đại trưởng công bố Vương nói tưng tửng trước mặt đại trưởng.

- Mẹ kiếp đánh đấm kiểu này làm sao mà chiến thắng được.

- Đồng chí Vương nói gì? Đại trưởng trừng mắt hỏi.

- Tôi thấy cấp trên lệnh cho rút quân vào giờ này rõ tối kiến.

- Theo ý đồng chí?

Vương bỗ bã nói: Cho rút quân vào giữa ban ngày như thế này bộ đội không những mất sức lại bị địch trên điểm cao A10 kia phát hiện chúng sẽ gọi pháo và máy bay ném bom tôi khẳng định chắc chắn bộ đội sẽ bị thương vong nhiều hơn. Nếu ta kiên cường bám trụ tại đây khi địch pháo kích ném bom ta xuống hầm trú ẩn. Vừa bảo tồn lực lượng vừa giữ được chốt. Có chết chết ngay trên điểm cao này còn vẻ vang hơn là bị địch bắn chết lúc mình bỏ chạy.

Lời lẽ hùng hồn của Vương được Đại trưởng chấp nhận. Đại đội trưởng xin cấp trên cho bộ đội trên cứ điểm Hòn Sơn được bám trụ. Tất cả anh em đều đồng lòng nghe theo Đào Vương bám giữ chốt đến cùng. Đúng như nhận định của Vương địch đã phát hiện ra đội hình rút quân của bộ đội chúng tập trung hoả lực ném bom bắn pháo dữ dội. Trên đường rút quân địa hình trống trải không có hầm hố che chắn bộ đội chết và thương vong quá nhiều. Trong lúc bộ đội ở các hướng rút quân đơn vị Vương trên điểm cao Hòn Sơn được xuống hầm nghỉ ngơi tránh bom pháo địch. Đến năm giờ chiều chốt Hòn Sơn vẫn bảo tồn được lực lượng không một ai bị thương. Đại trưởng và đồng đội nhìn Vương bằng ánh mắt kính nể. Được khích lệ cổ vũ Vương nhẩy lên mặt công sự ra oai giống như lần nó chỉ huy lũ trẻ làng Đoài đâm ném hình nộm Ngô tổng thống năm nào. Giọng Vương rõ oai hùng:

- Báo cáo đại trưởng! Địch đã ngưng hoạt động nếu ta tổ chức phản công ngay bây giờ sẽ gây yếu tố bất ngờ đối với địch chúng ta sẽ nắm được thế chủ động tấn công.

 Lại một lần nữa lời đề nghị của Vương được đại đội trưởng chấp thuận. Nam và đồng đội lại háo hức chuẩn bị cho đợt phản công mạo hiểm đầy bất ngờ đánh thọc sâu vào căn cứ địch trước lúc trời tối. Khi các mũi tấn công của các hướng lấy lại được điểm chốt thì mũi tấn công phía Đông của đơn vị Nam và Vương đã áp sát tới cửa ngõ thành phố. Địch hoảng loạn khi nghe tin quân giải phóng đã vào được cửa ngõ phía Đông. Trên các điểm cao ngoại ô địch tháo chạy. Hành động liều lĩnh của Vương ngỡ bình thường không ngờ lại là yếu tố vô cùng quan trọng tạo thuận lợi cho quân giải phóng ào ạt tiến vào giải phóng thành phố.

 Tổng tham mưu trưởng mặt trận điện trực tiếp xuống biểu dương kịp thời tinh thần chiến đấu dũng cảm của bộ đội mũi tấn công hướng Đông. Chính trị viên đại đội tập trung quân tuyên dương và đề bạt chức vụ tiểu đội trưởng cho đồng chí Đào Hồng Vương ngay trên chiến hào còn đặc mùi thuốc súng. Mũi tấn công của Vương và Nam lại tiếp tục truy kích địch trong thành phố. Quân địch tháo chạy tán loạn. Tin chiến thắng vang dậy khắp chiến trường. Quân ta thắng rồi. Quân ta thắng rồi! Thành phố mịt mù khói lửa nồng nặc mùi thuốc súng. Vương say sưa với chiến thắng như kẻ mộng du xách súng lùng sục khắp thành phố. Đào Vương háo hức một mình lần vào ngôi biệt thự vừa bị trúng bom sập một góc phía Tây lửa vẫn cháy ngùn ngụt. Nghe có tiếng kêu rên trong hành lang Vương lia đèn pin bàng hoàng nhận ra gương mặt thất thần của một cô gái bị sức ép bom nằm rên rỉ bên bậc thềm. Vương vác cô gái chạy vào căn phòng phía Đông của ngôi biệt thự sang trọng. Vương đặt cô gái nằm lên chiếc giường còn thơm nức mùi nước hoa. Toàn thân cô gái còn nguyên vẹn. Qua ánh đèn pin Vương nhận ra vẻ đẹp đến mê hồn của cô gái. Có tiếng máy bay gầm rú cô gái tỉnh dậy hoảng sợ ôm chầm lấy Vương.

- Hãy ở lại  đây với em! Anh đừng đi.

 Vương đặt khẩu súng cuối giường ngồi xuống bên người con gái để yên lòng cô ta đang trong cơn hoảng sợ. Tiếng máy bay vẫn gầm rú. Từng đợt bom rung chuyển đất trời thàng phố. Vương đờ đẫn nhìn người con gái trên giường.

- Em đừng sợ! Anh sẽ ở đây với em.

Mỗi lần bom nổ cô gái lại khiếp sợ nắm chặt lấy bàn tay Vương. Qua đợt bom đêm lại lặng đi thân hình mềm mại của cô gái nằm gọn trong vòng tay Vương lúc nào Vương cũng chẳng biết. Vương liều lĩnh hôn lên làn môi còn đang run rẩy của cô gái. Hơi thở gấp gáp của cô ta làm nôn nao rạo rực tâm trí Vương. Đôi bàn tay hư đốn của Vương lần tìm trái cấm lần tìm niềm đam mê mà Vương khao khát lâu nay ở lũ con gái làng Đoài. Cặp vú cô gái như nở ra căng mịn. Toàn thân nàng run rẩy quẫy đạp trong vòng tay Vương.

- Đừng anh! Không được thế!- Giọng cô gái hoảng hốt van xin. Theo bản năng của con thú trong cơn khát Vương lột phăng lớp vải mềm nuột trên tấm thân tròn lẳn của cô gái. Nàng quằn quại giẫy giụa trước niềm đam mê điên cuồng ở Vương. Cô gái vừa trải qua nỗi kinh hoàng của bom đạn đã không sao cưỡng nổi sức mạnh ma quỷ đầy dục tính của Vương. Vương đã đưa nàng lên tận thiên đàng và đẩy nàng xuống địa ngục. Trong đêm tối Vương nghe nàng khóc nấc lên từng cơn. Nàng hoảng hốt nói trong tuyệt vọng- Anh sẽ trở lại đây với em  chứ ? hãy cứu em! Hãy cứu cả anh trai em!

- Anh nào? Vương ngỡ ngàng hỏi nhưng cô gái chẳng nghe được gì. Vương bừng tỉnh trong cơn cuồng nộ nhận ra hành động nhẫn tâm của mình đã hại đời cô gái. Tiếng pháo lại rít lên từng đợt từng đợt. Có lẽ bọn địch đang phản công. Vương vội ôm súng chạy về đơn vị. Cả đơn vị vẫn còn đang hân hoan trong niềm vui chiến thắng.

 Nam nhìn gương mặt Vương bồn chồn ngây ngây khác thường. Bất chợt Vương ghé sát vào tai Nam thì thào " Mày đi với tao". Vương khoác khẩu AK trên lưng kéo Nam chạy dọc theo con phố lớn ra phía bờ sông. Vương đưa Nam tới cái nơi mà Vương đã bỏ rơi cô gái nằm trơ trọi một mình giữa đêm tối bom đạn ngút trời.

- Đi đâu?

- Đi sẽ biết thật tuyệt vời. Đây rồi chính ngôi biệt thự này đây.

Vương đẩy cổng bước vào. Qua ánh đèn pin loang loáng của Vương Nam nhận ra ngôi biệt thự bị sập một góc phía Tây trơ ra mảng tường đen nham nhở. Trên đống đổ nát của gian nhà sập nhưng lửa vẫn cháy âm ỉ xộc lên mùi khét lẹt. Thi thoảng có cơn gió từ ngoài sông thổi vào những tàn than lại cháy bùng lên thành ngọn lửa đỏ rực. Vương kéo tay Nam đẩy cửa bước vào trong ngôi nhà. Ánh sáng của chiếc đèn pin lúc này quá yếu gây cảm giác rờn rợn trong khoảng không tối mờ của căn nhà. Vương tiến lại phía gian thờ lục lọi tìm được bao diêm thắp sáng ngọn nến cầm trên tay. Khuôn mặt Vương đầy bí ẩn giọng thì thào:

- Tao sẽ cho mày xem cái này. Mẹ kiếp! Tao cầu sao lúc ấy máy bay nó cứ gầm rú mãi. Mày biết không một nàng tiên tao đã đưa nàng vào đây. Trong đêm tối nghe giọng nàng nói sao mà dễ thương. Tao không ngờ nàng lại đẹp như một thiên thần. Vương đẩy cửa vào căn phòng phía Đông. Dưới ánh sáng ngọn nến chập chờn Nam nhận ra một cô gái nằm bất động trên giường toàn thân phủ tấm ga trắng toát lộ ra gượng mặt trắng hồng lung linh trong ánh nến. Vương không chút ngần ngại luồn tay vào tấm ga nắm tay cô gái. Còn sống! Vương nói nàng mệt quá đây mà.Vương cuống quýt kéo Nam ra nói nhỏ: 

- Mày ở lại trông nàng tao về kiếm chút gì cho nàng ăn kẻo nàng đói lả rồi đấy. Nam sững sờ nhìn Vương khoác súng lao ra cửa.

 Cô gái vẫn chưa tỉnh thỉnh thoảng đôi môi mấp máy ú ớ như gọi ai đó trong mơ. Nam lấy nước đổ vào miệng nàng. Nàng uống hết cốc nước thì tỉnh lại. Đôi mắt nàng khẽ hé mở nhìn Nam trong ánh sáng chập chờn yếu ớt của ngọn nến sắp tàn. Giọng nàng thì thào:

- Em vô cùng cám ơn anh đã cứu sống em! (nàng đã lầm Nam là Vương)

 - Người cứu cô là Vương đồng đội của tôi anh ấy sẽ quay lại cô đừng ngại. Nam bối rối thanh minh.

 Nàng nở nụ cười ngây ngô ra hiệu để Nam hiểu sức ép của bom đã làm tai nàng lúc này không còn nghe được nữa. Quả là tai nàng đã điếc đặc. Nàng cứ nhìn mãi Nam theo dõi từng cử chỉ thái độ ân cần của Nam săn sóc nàng. Bất chợt nàng nhoài người níu tay Nam:

- Anh ơi hãy cứu... anh hãy cứu lấy anh trai em. Anh trai em là người tốt. Anh ấy đang bị thương nặng nếu không được cứu chữa sẽ chết mất.

Cô gái nói và cố gượng ngồi dậy run rẩy bám vào lưng Nam đứng lên. Nam cầm nến bước theo cô gái xuống căm hầm được xây kiên cố phía sau nhà có cửa thông ra bờ sông. Trong căn hầm tối nhập nhoà ánh nến Nam nhận ra người đàn ông bị thương khá nặng ở bắp chân phải nằm bất động trên chiếc sạp gỗ. Anh ta hoảng sợ khi nhìn thấy Nam.

- Anh yên tâm- Nàng nói! Anh ấy sẽ chữa vết thương cho anh.

Bằng kinh nghiệm bốn năm trong chiến trường Nam lấy hộp bông băng của mình ân cần rửa vết thương băng bó cho anh ta. Trong căn hầm tĩnh lặng sau những phút kinh hoàng của bom pháo Nam nghe rõ hơi thở của cô gái phía sau. Cô gái thổn   thức:

- Em cầu xin anh hãy giữ bí mật đừng để ai biết chuyện này anh trai em là lính ông Thiệu đấy.

Nam hứa với cô gái bằng cái gật đầu. Nam vừa bước ra khỏi căn hầm âm u trong lòng đất đã nghe tiếng pháo phía đầu cầu rộ lên tiếng máy bay rú rít chớp bom sáng loé cả góc trời. Bọn địch lại phản công. Nam lại lao vào căn hầm thấy cô gái vẫn thản nhiên nhìn Nam với ánh mắt lạ lùng. Nam chợt hiểu ra tai cô ta vẫn điếc đặc không nghe tiếng bom dội bên ngoài. Lại một loạt bom nổ sát căn hầm. Đất trời rung chuyển. Cô gái bất ngờ ôm ghì lấy Nam. Toàn thân Nam đờ đẫn run lên bởi cảm giác êm dịu và hơi ấm của người con gái phả vào mặt. Căn hầm lại rung lên lần nữa bởi một tiếng nổ dữ dội Nam ngất lịm đi vì sức ép của bom. Khi tỉnh dậy Nam không rõ mình đã bị ngất đi trong vòng tay người con gái xa lạ bao lâu. Căn hầm đã sập một góc cả Nam và cô gái bị đất vùi lấp. Nam lấy hết sức vùng dậy cào bới lôi được cô gái và anh trai cô ta ra khỏi căn hầm bị sức ép của bom đánh sập. Nam đưa cả hai anh em cô gái về căn phòng lúc trước. Cô gái vẫn nằm mơ màng thi thoảng lại nói ú ớ "Anh ơi đừng bỏ em lúc này em sợ lắm! Anh hãy cứu lấy anh trai em. Em van anh!" Giọng cô gái tha thiết cầu khẩn khiến Nam không nỡ bỏ đi lúc này. Anh trai cô vừa bị sức ép bom lai bị mất nhiều máu nên nằm bất tỉnh hẳn. Nam lại loay hoay rửa lại vết thương cho anh ta. Mãi không thấy Vương tới. Nam băn khoăn nhìn hai anh em cô gái.

- Người nhà cô không có ai ở đây sao? Nam hỏi nhưng cô gái vẫn lắc đầu không nghe rõ Nam nói gì. Tai cô gái vẫn còn bị điếc không nghe được. Nam tìm lục giấy bút để nói chuyện với cô ta bằng cách viết ra giấy đưa cho cô gái đọc. Cô gái nhìn Nam bằng ánh mắt tin tưởng.

- Ba má em vô Sài Gòn bom đạn mù trời về răng được. Anh trai em sợ em buồn nên về ăn tết với em thì bị các anh tấn công.

Cô gái tỏ ra chân tình thanh minh. Nam nói với cô gái vài ba câu viết ra giấy chào tạm biệt . Anh phải về trận địa làm nhiệm vụ chiến đấu. Cô gái hoảng loạn đưa tay nắm chặt tay Nam. Giọng cô gái run rẩy cầu xin.

- Ôi anh đừng đi. Đừng bỏ em lúc này. Anh hãy cứu anh trai em. Chính vì em nên anh ấy mới bị thương. Gia đình em sẽ đền ơn anh suốt đời. Anh trai em có mệnh hệ chi em không thể sống nổi.

Trước tình cảnh cùng quẫn của cô gái Nam đành lấy giấy bút viết vội mẫy chữ để nàng yên tâm "Tôi phải trở lại đơn vị làm nhiệm vụ chiến đấu. Lấy danh dự quân giải phóng tôi hứa sẽ quay lại chăm sóc hai anh em cô". Nam đặt tờ giấy vào tay cô gái định lao ra cửa thì bị cô gái cuống cuồng níu lại. Cô gái xin Nam cho cô ta biết tên. Nam đâu hiểu tâm trạng cô gái lúc này rất cần được biết tên người đã tình cờ cùng cô trải qua cơn cuồng phong của đêm chiến tranh kinh hoàng này. Cô gái lo sợ Nam sẽ bỏ mặc anh em cô. Nam hét vào tai cô gái: Rõ là đồ điếc! Tôi tên là Hoàng Kỳ Nam- Hoàng Kỳ Nam! Cô gái vẫn lắc đầu quầy quậy. Nam vội cầm bút viết vào mảnh giấy họ tên mình đưa cho cô gái rồi lao ra đường như kẻ mộng du.

Về tới đơn vị Nam thấyVương đang hò hét bắn trả từng đợt tấn công của địch. Nam lại lao vào trận chiến cùng đồng đội.

- Bằng mọi giá không được lùi bước. Vương gào lên và bất chợt tóm cổ tay Nam hỏi cô nàng ra sao rồi? Nàng thật tuyệt vời đúng không?

- Tuyệt vời! Nam nói.

- Lát nữa ngớt bom pháo mày thay tao trực chiến tao sẽ đến với nàng kẻo tội nghiệp.

Lời Vương vừa dứt đã nghe tiếng đại đội trưởng hô vang: Toàn quân hãy nghe đây lệnh khẩn cấp của mặt trận tất cả phải khẩn trương rút quân  khỏi thành phố trước khi trời sáng. Năm tên tù binh tôi giao cho tiểu đội đồng chí Vương áp giải không được để chúng trốn thoát...

More...

Trần gian người đời: chương 9

By DƯƠNG HƯỚNG

  
Đêm làng quê tĩnh lặng. Trăng hạ tuần lửng lơ trên rặng cau hắt ánh sáng qua khuôn cửa sổ. Nga nằm lặng im nhìn gương mặt chồng chập chờn nhấp nhoáng bóng trăng. Nga phấp phỏng lo sợ không hiểu Bức đang có mưu đồ làm chuyện gì đó. Đã ba đêm nay đêm nào Bức cũng ngồi chong chong cạnh cửa sổ rình rập gì đó. Lại có chuyện gì sắp xảy ra trong ngôi nhà này nữa sao? Từ ngày lão Kình chết anh cả Lạnh nắm trọn quyền điều hành công việc duy trì mọi đường lối quan điểm của lão Kình. Mọi nề nếp làm ăn vẫn diễn ra như nó vẫn  diễn ra từ mấy đời nay. Cả Lạnh muốn chứng tỏ uy thế cầm quyền nên đôi lúc anh còn nghiêm khắc và mạnh mẽ hơn cả lão Kình. Nhất là đối với Bức anh luôn theo dõi kèm cặp dạy dỗ và răn đe bằng nắm đấm. Bây giờ Nga đã phần nào hiểu được tâm tính của chồng. Anh không phải là kẻ đần độn như Nga tưởng. Sức mạnh của Bức được dồn nén vào bên trong giống như liều thuốc nổ cực mạnh dồn nén trong trái bom. Nga cứ nghĩ sẽ có ngày trái bom sẽ bất thình lình nổ tung. Mấy đêm nay Nga mất ngủ vì hình bóng Bức cứ ngồi chong chong bên cửa sổ. Bức ngồi chán lại nằm xuống quấy rầy Nga. Nga nhận ra chính cuộc hôn nhân đầy tội lỗi này đã thức tỉnh đầu óc mê muội của Bức. Chính Nga đã dắt Bức bước qua thời khắc nghiệt ngã của đời sống gia đình này từ bao năm nay chồng chất mối hận thù về cái chết oan uổng của người bố. Và lúc này Bức biểu lộ tình cảm với Nga bằng những cuộc ân ái cuồng nhiệt. Bức ôm xiết lấy Nga vật lộn điên cuồng Bức vừa có vẻ thèm khát đam mê ân hận vừa hoang mang lo sợ lại vừa như ghen tuông giận dữ. Cơn bão táp sôi sục nguôi đi Bức nằm ngủ lặng một lúc lại giật mình choàng dậy ngấp ngó bên cửa sổ ngóng chờ điều gì đó trong ánh trăng vàng nhạt. Bức ngồi một lúc thì gà đã cất tiếng gáy vang. Bức lại nằm xuống ôm xiết lấy Nga.

- Ai bắt tội anh phải khổ thế?

- Xuỵt! Mình cũng không ngủ à?

- Anh lục sục suốt đêm thế ai mà ngủ được.

Bức chợt thở dài dụi đầu vào ngực Nga. Sự ham muốn của Bức dường như không bao giờ cạn.

- Nga! Mình vẫn yêu thằng Đô sao? Tôi biết là mình vẫn yêu thằng Đô - Giọng Bức buồn rầu lẫn ghen tức.

- Anh biết thừa giữa em và Đô yêu nhau. Em không có tội lỗi gì trong việc này - Nga thản nhiên trả lời.

- Cô tàn nhẫn vậy sao - Bức khẽ rít lên - Cô nên hiểu bây giờ cô đã là vợ tôi.

-Anh đừng ghen vô lý thế. Từ ngày về làm vợ anh em vẫn làm tròn bổn phận một người vợ. Em cố nhịn nhục. Trong khi gia đình anh tìm đủ mọi thủ đoạn hành hạ em. Lẽ ra anh phải hiểu rõ điều đó.

- Anh biết thế - Giọng Bức dịu lại - Chính vì lẽ đó anh mới thương và yêu em. Anh đau khổ và thấy nhục nhã khi em ngủ với anh mà cứ nghĩ đến thằng Đô.

- Chắc là anh nghĩ rằng anh Đô anh ấy sẽ mò mẫm sang đây gặp em hay sao mà anh cứ phải rình rập một cách lén lút thế.

- Không phải thế - Bức gắt lên - rồi em sẽ thấy - Bức nói rồi bật dậy ngồi lặng bên cửa sổ. Đêm vẫn lặng yên. Bất chợt có tiếng la hét tiếng đẩy cửa rầm rầm. Nga choàng dậy. Dưới ánh trăng Nga nhận ra thoáng có bóng người vụt chạy ra ngõ. Bức cầm chiếc đòn càn lao theo. Cả nhà đổ ra sân chị dâu cả và chị dâu thứ vẫn bồng con trên tay đứng ngấp ngó ở cửa .

- Em lao theo nó chiếc đòn càn mà nó biến nhanh quá - Giọng Bức đầy căm tức.

- Thật nhục nhã nhục nhã cho cái nhà này - Tiếng bà lão Kình từ trong nhà vọng ra - Ông chúng mày mới đi xong con mẹ chúng mày đã lại tấp tểnh rước trai về. Tao biết ngay mà. Tuy tao già không nhìn thấy nhưng tao nghe rõ bước chân nó lẻn vào. Và tao nghe bên buồng con mẹ chúng mày có những tiếng động. Tao biết rõ chính con mẹ chúng mày đã mở cửa cho nó vào. Tao đã báo trước cho chúng mày mà chả đứa nào chịu thức mà tóm sống lấy nó. Ối giời ơi là giời tao kêu vậy mà chúng mày vẫn không tóm được nó. Ôi tao còn sống sờ sờ ra đây.

- Bà ơi! Con xin bà! - Mụ Bông từ trong buồng ngượng ngập bước ra giọng nghẹn lại - Con xin bà đừng làm ầm lên thế mẹ xin các con.

- Ối giờ ơi là giời - Bà lão lại gào lên - Chị không thấy xấu hổ với các con các cháu chị sao. Cái nhà này chưa đủ nhục nhã hay sao mà chị còn rửng mỡ. Chị đã bôi tro trát trấu vào mặt tôi chị hãy để tôi chết rồi tha hồ mà đú đởn.

- Thôi cụ không việc gì phải gào lên thế - cả Lạnh lên tiếng y vặn to ngọn đèn trên bàn quay sang nhìn mẹ với ánh mắt sắc lạnh - Bà nên nhớ rằng kể từ giờ phút này bà không còn là mẹ của chúng tôi nữa. Bà không xứng đáng là người mẹ. Bà đã làm một việc ô nhục cho gia đình này. Ngay từ ngày hôm nay bà phải đi khỏi nhà và đừng bao giờ quay lại đây nữa.

- Sao mày dám đuổi mẹ mày thật sao?

Mụ Bông run rẩy co dúm người lại trước thái độ tàn nhẫn dữ tợn của người con trai cả. Nước mắt mụ trào ra mụ khóc. Mụ khóc sụt sùi đau đớn.

- Chính mày là đứa con bất hiếu. Tao thấy cả gầm trời này không có cái gia đình nào như cái gia đình này. Từ ngày bố chúng mày chết tao đã cố chịu đựng nhẫn nhục. Mày tưởng tao sung sướng lắm sao. Ở cái nhà này tao cũng chẳng khác gì con ở. Chúng mày chẳng cần đuổi tao cũng sẽ đi. Tao sẽ đi.

Mụ Bông vừa khóc vừa bước vào buồng khép sập cửa lại. Ngôi nhà lặng  đi trong đêm. Về buồng mình Nga không sao ngủ được. Bức vừa đặt mình xuống giường là ngáy khò khò. Gà đã gáy canh ba. Trời sắp sáng Nga dậy nấu cơm. Đằng đông đã rực lên một mầu hồng hồng. Nga bê rá gạo ra ao bèo. Nga vừa chạm nhẹ tay xuống nước vầng trăng hạ tuần lấp ló dưới ao bỗng tan ra sóng sánh. Trái tim Nga cũng vỡ tan ra khi có tiếng gọi rất khẽ bên khóm chuối. Nga không thể chạy trốn không thể... Từ ngày Đô về Nga chưa một lần dám giáp mặt anh. Đã ba lần Đô nhờ cái Hà mật báo cho Nga điểm hẹn nhưng cả ba lần Nga đều không tới. Nga không muốn Đô dây dưa vào anh em nhà này. Nga muốn Đô được thanh thản. Nga không thể ngờ Đô lại liều lĩnh đến đây. Nga thực sự hoảng sợ nhưng chân vẫn bước về phía có tiếng gọi. Đô lao tới kéo tay Nga Nga thấy lòng đau nhói xót thương Đô. Trời đất quay cuồng Nga không nói được lời nào trước sức mạnh và tình cảm của Đô đang bùng lên. Sự việc mới xảy ra với gia đình này khiến Nga thực sự hoảng loạn. Nga cố vùng khỏi tay Đô.

- Nga! Hãy đi với anh anh sẽ đưa em đi thật xa.

- Không! Không thể đi đâu được anh ơi! Anh hãy về đi về đi...

Nga vùng chạy khỏi vòng tay Đô. Nga ngồi sụp xuống cầu ao vồ lấy ra gạo vo soàn soạt. Bê rá gạo vào trong bếp. Nga vẫn thấy run bần bật lập cập mãi mới nhóm được ngọn lửa cháy lên trong bếp. Nga ngồi đờ đẫn trước bếp lửa một lúc mới sực nhớ nồi cơm trên bếp chưa đổ nước. Nga chạy vội ra bể nước thì nhìn thấy bà cụ Kình ngồi thu lu ở giữa cửa nhìn trời. Từ ngày về làm dâu chưa bao giờ Nga thấy bà cụ lại dậy sớm như hôm nay chưa bao giờ thấy cụ lại ngồi nhìn trời như lúc này...

Bữa cơm sáng dọn ra vẫn như mọi ngày vẫn cái mâm tre cao lênh khênh. Thằng cu con anh cả vẫn như mọi sáng nó vào buồng nhau nhảu mời bà nội ra ăn cơm.

- Bẩm bà! Cháu mời bà ra ăn cơm.

- Xéo ra kia! Bà bà cháu cháu gì cái hạng mày. Mụ Bông quát

Thằng cu sững sờ chạy ra thông báo cái sự bất thường của bà nội nó.

- Ai mượn mày mà mày mời - Cả Lạnh hét lên.

- Thì mọi hôm...

- Im đi.

Cả nhà ngồi vào mâm cơm nhưng vẫn chưa ai dám cầm đũa. Ai cũng có ý chờ cụ nội đi ngoài về. Quái Lạ sao hôm nay cụ đi đái lâu vậy.

- Thằng cụ đi ra dắt bà - cả Lạnh nói.

Thằng cu chạy ra cửa nhoáng một cái nó về bảo chẳng thấy cụ đâu. Cả nhà nhao nhao bổ đi tìm cụ nội. Bỗng dưng hôm nay cụ nội lại đi đâu sớm vậy. Hơn một năm nay bà lão không đi đâu chơi. Có lẽ bà lão chỉ còn nhớ mỗi chặng đường từ chiếc giường ra tới nhà vệ sinh. Bắt đầu  từ động tác đầu tiên là bà lão đặt hai chân xuống đất từ từ đứng dậy đưa tay bám vào vách liếp giáp buồng mụ Bông. Mắt bà lão vẫn còn nhìn rõ con đường đất nhưng cứ phải vịn một tay vào đâu đó để bước cho vững. Khi tới ngưỡng cửa cụ phải ngồi lên co chân xoài người ra ngoài hè rồi đứng dậy bước ra sân. Chặng đường từ nhà ra nhà vệ sinh như thằng cu con anh cả Lạnh chỉ chạy chừng hai phút mà bà lão phải dò từng bước khó nhọc mới ra được đến trái nhà rồi mới rẽ tay trái có một lối nhỏ đi thẳng ra nhà vệ sinh. Mọi người sục khắp mọi nơi từ nhà vệ sinh chuồng lợn chuồng trâu trong bếp ngoài ngõ vẫn không tìm thấy bà lão. Và cuối cùng thì buộc mọi người nghĩ tới phải tìm cụ dưới ao. Anh cả Lạnh quát thằng cu cởi trần ra nhưng nó hoảng hốt bỏ chạy. Ba anh em nhà Bức đều cùng nhau nhảy ào xuống ao lặn ngụp một hồi mà vẫn không thấy bà lão. Vạt bèo cái lẫn dừa nước lật tung lên nước ao đục ngầu... Nhìn cảnh ba anh em Bức lục tìm cụ bà Nga lại cữ nghĩ tới phút giây cụ ngồi chong chong trước cửa nhìn trời lúc dậy nấu cơm sớm.

Cuối cùng mọi người cũng tìm thấy cụ. Cụ không bay lên trời cũng chẳng đi đâu xa mà cụ đã cố tình tìm tới cái chết êm đềm mát mẻ nhất. Cụ đã tự mò ra cái ao sau nhà lăn sâu dưới gầm cầu ao để giải thoát cuộc đời này nơi trần gian.

 

*

 

Không ai ngờ trong vòng nửa tháng cả Lạnh phải lo hai cái tang lớn. Và một điều làng Nguyệt Hạ không thể ngờ sau cái chết của cụ bà mụ Bông lại bỏ nhà đi theo trai. Mụ trơ tráo về ở hẳn với ông Vòng chăn vịt ở bờ sông cái. Ông Vòng vợ chết có hai người con gái đi lấy chồng nên mấy năm nay ông Vòng sống trơ trọi một mình chăn đàn vịt của hợp tác xã. Ông Vòng chim được mụ Bông bằng vớ được vàng liền bỏ luôn ba gian nhà lợp ngói trong làng đưa mụ Bông ra ở luôn nhà vịt. Thế mới ngông chứ. Ở đời cốt cái tình nhà cao cửa rộng chả là gì. Nhà vịt nằm trơ trọi ngoài bờ đê cạnh bến đá bốn bề gió lộng. Đúng là cảnh "một túp lều tranh hai trái tim già và thêm một đàn "bồ câu". Đấy là cánh thợ cày vào hút thuốc lào tán thế. Từ ngày có vợ mới trông ông Vòng lúc nào cũng tưng tửng như người đánh đàn tơ rưng. Sáng sáng ông Vòng giương cây roi tre có chùm lá vờn trên ngọn khấp khởi lùa đàn "bồ câu" ra đồng bãi mụ Bông diện áo cánh trắng môi nhai trầu đỏ thắm ngồi trước sạp bán hàng nước chè xanh thuốc lào kẹo lạc.

Ở đồng đất này mụ Bông nghĩ ra được cách mở quán gió bán nước thì thật tài. Cái nhà vịt quạnh hưu bỗng trở thành nơi tụ hội của cánh thợ cày thợ cấy thợ gặt cánh lò vôi lò gạch dưới đồng bãi tới giờ giải lao kéo lên hút thuốc lào ăn khoai luộc uống bát nước chè xanh nóng do mụ nấu bưng mời tận tay thì thật là hởi lòng hởi dạ.Từ ngày có quán gió mụ Bông đồng đất làng Nguyệt Hạ như tươi tốt hẳn lên. Sau cái trò ma bùn bán vòng cầu hôn của Ngô Quất và lão Kình dân làng Nguyệt Hạ không còn duy trì tục lệ trao vòng nữa. Cái tục lệ thiêng liêng cao quý đã nhuốm màu tội lỗi. Trai gái lấy nhau chẳng đám nào còn góp mười viên đá xanh lát đường nữa. Bởi thế nên cái bến Đá bây giờ vắng hoe không còn thuyền buôn đá dập dìu. Bởi thế nên đồ sành đồ đá bây giờ mới hiếm hoi. Mẹ kiếp cũng là bởi tại thằng Ngô Quất.

 Mặc dù bị bố cấm nhưng thằng cu con cả Lạnh vẫn lẻn ra quán gió của bà nội thả diều. Làm sao mà cả Lạnh cấm được nó. Trẻ con đứa nào chả thích kẹo. Thế mà mụ Bông quyến rũ được đứa cháu nội làm nội gián bắt được hết thảy mọi chuyện to nhỏ ở nhà. Chỉ cần vài cái kẹo lạc là thằng cu tường thuật tỷ mỷ chuyện bố nó và chú Bức đánh nhau. Nó bảo: Chú Bức hồi này bênh thím Nga ra mặt chống lại bố nó đòi ăn riêng. Những lúc vắng khách mụ Bông ngồi ngẩn ngơ vừa nghe tiếng thằng cháu kể chuyện nhà vừa nhìn dòng sông cái mênh mông gợn sóng. Trên đồng cỏ bóng ông Vòng chập chờn giương cây roi có cờ lùa đàn vịt loi choi tràn lên bờ đê. Làng Nguyệt Hạ  xanh ngắt bóng tre lòng mụ Bông vừa xôn xao vừa lạnh giá.

***

 

- Thằng phản phúc - Anh cả Lạnh hùng hổ nổi máu Trương Phi quát - Cả nhà phải ăn đói mặc rách ăn nhịn để dành mới có tiền mua vòng cầu hôn cho mày. Bây giờ có được vợ mày đòi chia bôi ăn riêng à? Đã thế thì tao tính cho mày ăn riêng. Mở lỗ tai ra mà nghe đây.

Anh cả bỏ tờ giấy ra bàn miệng đọc tay ghi danh mục tài sản gia đình gồm có: Bảy gian nhà 2 gian bếp một chuồng trâu một chuồng lợn một bể nước một ang nước mưa một nồi mười hai một nồi mười ba nồi năm... tất tần tật những thứ này chia làm ba thì vợ chồng Bức phải nộp lại số tiền mua vòng tiền cưới. Nếu không thì coi như trừ vào số tài sản trên là hoà. Đấy là hai ông anh còn hữu nghị lắm. Còn những thứ của cha ông để lại được quyền chia làm ba phần Bức được một phần đó là một sân gạch một chiếc cối giã gạo và một chiếc cối đá thủng giã bèo.

- Đấy! Mày muốn tính thì tao tính cho mà biết - Anh cả cười kẻ cả - thích ăn riêng thì những thứ để chia ba đó đem ra chia rồi cuốn xéo đi đâu thì đi. Nếu chúng tao tính chi ly ra thì của mày may ra thì chỉ được cái cối đá thủng. Lời cả  Lạnh vừa dứt Bức đứng vụt dậy mặt tái đi hồng hộc chạy sang nhà hàng xóm mượn chiếc búa tạ rồi hì hục vần bằng được chiếc cối đá đã thủng ra giữa sân quai rõ mạnh một nhát búa chiếc cối đã vỡ đôi. Bức lại giơ búa quai tiếp một nhát nữa thế là chiếc cối đá được chia thành ba phần không đều nhau.

- Tôi là út - Bức cao giọng gườm gườm nhìn các anh chị - Tôi nhận phần nhỏ nhất nhường hai anh phần lớn.

Bức bế xốc một phần chiếc cối đá của mình đặt riêng ra một chỗ. Các anh chị ngỡ ngàng trước thái độ bất cần ở Bức im thít không ai dám nói lời với Bức.

- Từ nay chúng ta được tự do - Bức nói với vợ - Em về nhà mượn quang gánh gánh ít thóc về bên nhà gửi tạm. Có gì của mình mang về hết. Từ giờ phút này không thèm nhờ vả dính dáng gì đến ai trong cái nhà này nữa.. Chỉ trong một tháng trời anh sẽ làm cho em một gian nhà mới trên mảnh đất của cha ông để lại cho chúng mình. Vừa nói Bức vừa lấy đòn gánh đo sân gạch chia làm ba phần đều nhau. Bức nhận phần giữa. Bức cho lật hết gạch ở phần sân của mình lên để lập nền nhà. Có lẽ ý chí và sức mạnh của Bức bắt đầu từ đây. Cái sức công phá của thuốc nổ trong trái bom bắt đầu tư đây. Suốt một tháng trời ròng rã ngày đêm Bức gánh đất đắp tường và đi xin từng cây tre cây mây. Rồi cuối cùng ngôi nhà hạnh phúc được dựng lên ngay giữa khoảng sân gạch nom  chướng mắt mọi người giống y như cuộc đời Bức quyết không chịu khuất phục sự o ép nào của ông anh cả. Còn chiếc cần cối giã gạo Bức cũng cưa làm ba lấy một phần chẻ làm củi. Một mảnh cối đá thủng phần mình Bức đặt giữa cửa làm  bậc lên xuống. Bức bảo phải đặt vào chỗ ấy để ngày nào cũng phải bước lên đấy để mà nhớ đời. Bức an ủi vợ: Dù chỉ có một gian nhà nhỏ nhưng do chính tay mình làm mình ở vẫn sướng. Chiến tranh rồi thằng Mỹ đã leo thang ra Bắc rồi cần gì nhà to. Rồi đây anh sẽ tình nguyện đi bộ đội. Biết đâu sau này lại được lên tá lên tướng...Lúc đó anh sẽ xây một ngôi nhà rõ to cho Nga ha ha ha...

Vợ chồng Bức làm lễ khánh thành gian nhà mới bằng một con gà luộc dọn ra cửa cho nó oai. Bức ngồi xếp bằng rót rượu uống và liên tục gắp thịt gà cho vợ cố tình trêu tức các anh các chị.

- Đấy em xem - Bức nhìn vợ cười rõ tươi - giang san của chúng ta đây - hãy vì nó mà sống. Chúng ta được như hôm nay là do tình yêu của anh đối với em. Nếu anh được vào bộ đội anh sẽ mang vinh quang về cho em ...

Cứ mỗi lần nhấp thêm ngụm rượu Bức lại háo hức nói về tương lai đầy sáng lạn của mình. Ngày mới về làm dâu nhà này Nga trông mặt Bức đờ đẫn ngây dại giờ cứ hồng rực lên. Có lẽ lúc này Bức mới được sống đúng với bản tính của mình. Bức ngang nhiên bá vai hôn Nga khi nhìn thấy hai người chị dâu đi ngang qua cửa:

- Tôi đảm bảo với hai chị rằng vợ chồng tôi sẽ hạnh phúc hơn hai chị. Các chị có biết tại sao không? Bức cao giọng vẻ khiêu khích - Tại vì tôi... Tôi đây này - Tôi yêu vợ tôi hơn hai ông anh nhà các chị. Nga này em có công nhận rằng anh yêu em hơn cả thằng Đô nó yêu em.

- Anh Bức anh say rồi. Anh đừng có uống nữa.

- Không! Anh không say đâu. Cứ để cho anh nói. Mẹ kiếp từ bé đến giờ hôm nay anh mới thực sự được làm thằng người anh thật sự biết yêu một người yêu thật sự bằng trái tim mình. Người đó là em. Mẹ kiếp bọn thanh niên ở làng này nó nhận xét thế mà đúng. Chúng nó bảo em là đứa đẹp nhất làng Nguyệt Hạ  này. Đúng là em đẹp em đẹp....

Bức cười mà nước mắt lại trào ra. Nga dìu Bức vào trong nhà. Đêm đầu tiên nằm ôm Bức trong gian nhà mới cũng là đêm đầu tiên kể từ ngày về làm vợ Bức Nga mới cảm nhận có được chút hạnh phúc nho nhỏ. Niềm hạnh phúc có từ trong thương đau trong nỗi khốn cùng của đời sống vợ chồng. Gian nhà mới còn ẩm hơi đất và mùi tre tươi ô cửa sổ chưa có cánh Bức phải che tạm bằng cái nia. Bao biến động dữ dội diễn ra liên tiếp trong cái gia đình này làm tâm trí Nga vẫn bàng hoàng chưa hiểu rõ cả bản thân mình. Có phải Nga đã yêu Bức thật sự rồi sao? Hình ảnh Đô trong cái đêm vụng trộm ôm ghì lấy Nga ở ngoài bờ ao vẫn còn lởn vởn trong tâm trí Nga....

 

 

More...

Bến không chồng: Chương 11

By DƯƠNG HƯỚNG


                                                                                                                  11

Bữa sáng dọn ra Hạnh vừa ngồi xuống trước mâm mẹ đã nói:

- Bây giờ thằng Nghĩa nó đi vắng mày đi đường cũng phải ý tứ con ạ. Con gái có chồng mà để xảy ra chuyện là phiền đấy.

Có lẽ tối qua Hạnh hý hoáy đơm lại cúc áo mẹ đã để ý và đoán có chuyện gì xảy ra.

- Con đã làm điều gì xấu đâu mẹ?

- Ấy là tao nhắc trước vậy. Làm thân con gái phải biết giữ mình.

- Đợt sau anh Hiệp quyết định đi bộ đội đấy à? - Hạnh trống lảng hỏi sang chuyện anh Hiệp.

- Làm thân con trai phải xông pha nơi trận mạc - Anh Hiệp nói Hạnh bật cười thấy anh Hiệp lại trích dẫn lời chú Vạn. Có lẽ cả làng Đông hồi này ai cũng mượn lời chú Vạn ra nói.

Ba mẹ con đang ăn cơm thì bà Khiên lập cập bước vào cửa Hạnh chợt giật mình. Chắc có chuyện gì xảy ra? Hạnh buông bát đũa đứng dậy mời bà Khiên vào trong nhà. Đã lâu lắm nay bà Khiên mới sang nhà Hạnh Hạnh rót nước mời mẹ chồng.

- Mẹ hỏi thật con - Bà Khiên nói nhanh - có thật là thằng Nghĩa đã lên xe đi tỉnh rồi phải không?

- Mẹ không tin con sao? Anh Nghĩa đi ngay từ trưa hôm qua.

- Tao cũng tin như thế. Mọi người cũng đều nói thế. Nhưng khổ nỗi là bố thằng Nghĩa...chung quy là tại phải gió cái nhà ông Dĩ đang đêm hôm qua đùng đùng sang mồm năm miệng mười lu loa trách tại sao thằng Nghĩa đi bộ đội lại không làm bữa liên hoan. Bố thằng Nghĩa đang nằm chết dí trên giường bỗng bật dậy ngỡ ngàng ngồi ngây ra một lúc. Thế là bao tội vạ lại đổ lên đầu tôi. Cuối cùng tôi phải nói thật hết cả. Mặt ông tái đi. Ông ấy hỏi: "Nó còn ở dưới huyện không?". Tôi bảo: "Nó lên tỉnh rồi". Ông ấy không tin và định đùng đùng đi xuống huyện. Tôi hốt hoảng hét vào tai ông ấy: "Ông điên hay sao! Đang đêm đi làm sao được". Thế là ông ấy quẳng chiếc áo xuống giường nằm vật ra. Từ lúc ấy ông ấy chẳng nói chẳng rằng trằn trọc không ngủ. Sáng nay ông ấy dậy sớm bảo tôi đi nấu cơm. Ăn xong ông ấy bảo mỗi câu: "Đi cất vó kiếm mấy con cá". Tôi hoảng hồn nghĩ là ông ấy điên thật. Bao nhiêu ngày nằm lỳ ở nhà nay bỗng dưng lại đòi đi cất vó. Đúng là ông ấy đi cất vó thật. Ông ấy chuẩn bị vó sào cẩn thận vác ra bờ sông. Lúc đầu tôi nghĩ là ông ấy giả vờ vác vó ra bờ rông rồi bỏ đấy đi xuống huyện. Tôi phải theo dõi thấy rõ là ông ấy không xuống huyện mà đi dọc bờ sông xuống cống Linh. Khi tôi quay về tới nhà thì chợt nghĩ là ông ấy xuống cống Linh đón đường thằng Nghĩa hôm nay sẽ hành quân từ huyện qua cống Linh lên tỉnh. Khổ thế đấy.

Mẹ Nghĩa nói một hồi rồi ngước mặt nhìn Hạnh.

- Mẹ cứ yên tâm về đi. Để con xuống đó với bố.

Hạnh chạy xuống bếp lấy chiếc nón của mẹ rồi vội vàng ra bờ sông. Lại một lần nữa Hạnh đi trên bờ sông quen thuộc xuống cống Linh. Lần này không có Nghĩa Hạnh thấy trống trải. Dòng sông vẫn lặng lẽ trôi. Gió buổi sáng mát rượi. Những giọt sương còn đọng trên cỏ sáng loé dưới nắng sớm. Đúng như lời bà Khiên dự đoán tới cống Linh Hạnh thấy bộ gọng vó của bố Nghĩa vứt chỏng chơ bên cống. Ông Khiên đang ngồi thu lu trên bờ đê mắt đau đáu nhìn theo con đường về phố huyện. Tim Hạnh nhói đau. Từ ngày Hạnh lấy Nghĩa tính nết ông Khiên thay đổi hẳn. Ông lầm lỳ đau ốm liên miên. Mới ngày nào Hạnh còn được nghe ông Khiên đàn hát hò vè đọc thơ trong các đám cưới làng Đông. Giờ thì dáng ông gầy còm ngồi trên nóc cống như kẻ hành khất. Trên con đường về phố huyện chợt bụi cuốn lên mịt mù. Một đoàn xe ầm ầm lao về phía cống Linh. Bố Nghĩa đứng vụt dậy ngóng trông khi hai ba chiếc xe tải chở thuốc lào giảm tốc độ sang số vù ga xả ra luồng khói đen thốc vào mặt bố Nghĩa. Ông bần thần đứng nhìn theo ba chiếc xe ì ạch leo lên dốc cống. Chiếc xe cuối cùng là xe hành khách lao đến phanh kít ngay dưới dốc đón khách. Bố Nghĩa run rẩy bám lên thành xe ngó nghiêng. Hạnh ngỡ ông theo xe lên tỉnh.

- Các ông các bà có thấy thằng Nghĩa nhà tôi?

- Thằng Nghĩa nào? Ai đó trong xe hỏi như quát lên.

- Thằng Nghĩa nó mới đi bộ đội.

- Ông ơi đây không phải xe quân đội.

- Bố tìm Nghĩa hay tìm tiền hả?

- Ông này rõ ỡm ờ. Mời ông xuống!

Người phụ xe gạt ông xuống. Ông chới với nhìn chiếc xe nổ máy lao lên dốc cầu. Hạnh ngồi thụp xuống vệ cỏ lấy lại bình tĩnh. Ông Khiên lại ngồi xuống vạ cống thẫn thờ nhìn xuống dòng sông. Hạnh bước vội qua đường đứng sững bên ông Khiên:

- Bố! Sao bố lại ngồi đây?

Bố Nghĩa nhìn Hạnh trân trân. Ông ngớ người ra một lúc rồi "à" lên một tiếng vẻ bối rối:

- Tao..Tao đi cất vó. Nằm mãi cũng chán - Ông Khiên lóng ngóng móc túi lấy ra gói thuốc lào và một cái tẩu.

- Bố về nghỉ đi bố ạ. Con trông bố còn yếu lắm.

- Thế mày đi đâu lại xuống đây hả? - Ông Khiên ngước mắt nhìn Hạnh - Có phải mày cũng xuống đây đón thằng Nghĩa? Tao biết thế nào thằng Nghĩa cũng qua đây.

- Bố! Anh Nghĩa đi từ trưa hôm qua.

Ông Khiên lại ngồi thừ ra mắt tối sầm lại. Miệng ông lẩm bẩm:

- Thật là bất nhân...bất nhân..

- Bố!

- Cút đi - Ông Khiên giận dữ quát - Để mặc xác tao. Bây giờ tao là kẻ tồi tệ kẻ bẩn thỉu. Trời ơi trên đời này không có ai hiểu tao.

Ông Khiên lập cập bước xuống bãi sông. Ông căng vó mắc cho vuông bốn góc rồi từ từ thả xuống nước tay cầm chiếc sào vó đứng sững bất động như pho tượng. Dòng sông Linh nhẹ chảy chiếc sào vó khẽ rung rung trên tay ông. Hạnh buồn bã bước lên dốc ra cửa ngoài cống Linh nhìn xuống. Nước biển xuống thấp lòng cống sâu hun hút. Nước từ sông trong tràn qua hoành cống ào ào sủi lên những lớp bọt trắng xoá. Nhìn xuống lòng cống Hạnh thấy chóng mặt đầu óc quay cuồng.

- Ơ này cô em xinh đẹp! Anh trông cô em chắc có điều chi mà sầu muộn. Cô em có định trẫm mình thì hẫy lên đây với anh là thấy cuộc đời này cực kỳ sung sướng. Tiếng một chàng trai cứ ngân lên như thể hát tuồng. Hạnh ngơ ngác ngửa cổ nhìn lên thấy một thanh nhiên đang cười hơ hớ nhe bộ răng trắng bóng ngồi vắt vẻo trên tầng thượng cao chót vót đang nhìn Hạnh.

Sực nhớ tới tai hoạ trưa hôm qua trên cánh đồng Diêm Hạnh hoảng hốt bỏ chạy.

*

Bà Khiên tính thằng Nghĩa đi đến nay đã năm ngày ba ngày liền ông Khiên vác vó đi đều về không. Bà Khiên không lạ việc ông Khiên đi cất cá mòi. Giống cá mòi hay đi ăn đàn. Có thời kỳ ông Khiên đi hàng tuần không được con nào. Nhưng đã trúng đàn có khi phải thả vó cho cá ra bớt rồi mới kéo lên không thì đứt cả giềng vó. Ông Khiên thường kể cho bà nghe chuyện đi cất cá mòi. Đã theo đuổi giống mòi phải kiên nhẫn. Suốt ngày suốt tuần ròng rã nhấc vó lên để vó xuống mà không được gì dễ nản. Đến khi phát bẳn thôi đấm vào nữa nhấc vó lên về ngủ cho khoẻ thì bỗng nhiên cá lại nhảy xua xúa trắng xoá cả vó.

Sáng dậy bà Khiên đứng nhìn mẻ cá mòi ông Khiên mang về hồi đêm. Bà băn khoăn mãi không hiểu sao ông Khiên lại dặn bà không được bán chác gì cả. Ông nói với bà rồi đi tắm. Tắm xong ông lên giường buông màn ngủ...

- Ông Khiên ơi! Ông định tính mẻ cá này như thế nào đây? - Bà Khiên đứng ngoài cửa gọi - Chừng này ông không để tôi bán chắc để khao cả làng đấy phỏng?

Không thấy ông Khiên nói gì bà chạy vào giường lay ông dậy. Bữa nay ông Khiên đi ngủ lại mặc bộ quần áo lụa tơ tắm tím thẫm. Ông nằm ngửa hai chân duỗi thẳng dơ hai tay đặt chéo lên bụng. Bà Khiên vừa động vào tay ông Khiên bà bỗng kêu lên thất thanh mấy tiếng rồi ngất xỉu. Chỉ loáng sau trong nhà ngoài sân người ra vào rầm rập. Tin ông Khiên chết đột ngột loang khắp làng Đông. Người bảo ông bị phải gió. Người bảo ông tự vẫn. Ông Khiên chết thiêng thật đi cất vó về làm ma cho chính mình. Người lại bảo ông Khiên để thằng Nghĩa lấy vợ họ Vũ nên cụ tổ phạt. Người lại khen chết sạch sẽ thanh thản như ông Khiên là sướng một đời. Chú Vạn doạ bỏ tù những ai bảo ông Khiên tự vẫn về chuyện thằng Nghĩa đi bộ đội. Chú Vạn cho người xoá ngay hai câu đối trên trụ tường cửa. Cả họ Nguyễn lo tất bật đám ma vị trưởng tộc. Chú Xeng con ông Xung lo quét dọn bàn thờ tổ. Ông Kình họp bàn mời mấy ông già mổ lợn. Cũng may bà Khiên cũng nuôi sẵn con lợn gần tạ béo núc ních trong chuồng. Đàn gà cả mái lẫn trống tới gần hai chục con là của vợ chồng Nghĩa góp vốn xây dựng ngay từ hồi hai đưa định làm nhà riêng. Lúc phát tang chú Xeng bảo không được phát cho cái Hạnh. Hạnh và Nghĩa mới chỉ đăng ký ngoài uỷ ban chứ chưa qua thủ tục gia đình thì chưa thể là dâu họ Nguyễn được. Giữa lúc tiếng kèn tiếng khóc vang lên ông Xung khua gậy vào tới ngõ đã oang oang:

- Phải tiến hành bầu trưởng họ. Phải bầu thằng nào uống được rượu.

- Đúng là bố Xung! Trưởng họ là do bề bậc dòng dõi mà lên bố làm như như bầu chủ tịch bí thư xã?

- Chúng mày ngu bỏ mẹ - Ông Xung cãi - Dòng mới chả dõi - Thời buổi này họ tộc nó cứ lộn phèo lên. Tôi hỏi các người thằng Nghĩa bây giờ không có ở nhà biết đâu nó nghẻo ở chiến trường thì cái nhà này còn ai nữa mà dòng với chả dõi - Chú Vạn tóm cổ tay ông Xung lôi ra ngõ. Đám tang ông Khiên đông nhất so với các đám làng Đông xưa nay. Người đến vì cái chết của ông quá là linh thiêng. Người đến vì lòng yêu mến ông. Người thương bà Khiên giờ lại đơn độc.

Đưa ông Khiên ra đồng về cả họ Nguyễn lao vào dọn cỗ. Bà Khiên không gượng nổi phải vào giường nằm. Lát sau Hạnh vào mang cho bà bát cháo.

 - Mẹ phải ăn chút ít cho đỡ mệt. Từ sáng đến giờ mẹ đã ăn uống gì đâu.

Bà Khiên kéo tay Hạnh ngồi xuống giường. Bà vẫn chưa qua khỏi cơn kinh hoàng. Gương mặt bà nhợt nhạt như cái xác không hồn. Bà run rẩy móc trong túi áo ra lá thư đưa cho Hạnh.

- Ông ấy viết cho thằng Nghĩa đấy. Tao tìm thấy trong túi áo ông ấy. Mày đọc xem ông ấy nói gì trong đó.

Hạnh run rẩy cầm lá thư đọc cho mẹ chồng nghe.

Làng Đông ngày....tháng....năm....

Nghĩa con yêu quý.

Thầy không thể yên lòng nếu không viết được thư này cho con. Thầy buồn vì con mẹ con tất cả mọi người không ai hiểu thầy. Chả lẽ con lại không hiểu ý thầy xưa nay đã dẫn dắt dậy dỗ con ở đời phải sống thế nào cho ý nghĩa. Thầy giận con giận mẹ con đã coi thường thầy. Thầy không muốn con đi bộ đội vì thầy muốn con ở nhà gánh vác lo toan việc họ tộc. Bởi thầy nghĩ nhà ta chỉ có mỗi mình con là trai...

Nhưng ý con quyết ra thì thầy cũng không cản. Lẽ ra mẹ con và con không nên giấu thầy thầy sẽ làm bữa liên hoan rõ to tiễn con lên đường. Thầy thấy nhục nhã về việc con phải lẻn đi làm mọi người đã coi thầy là kẻ hèn nhát ích kỷ lạc hậu. Bây giờ thầy mới nói để con biết: Xưa nay thầy đã góp được ít tiền thầy vẫn giấu kín dưới cây đèn thờ tổ. Thầy có ý định dành dụm số tiền ấy để lo việc trăm năm cho con. Nhưng cái ngày đó đã không thực hiện được thầy buồn lắm. Giờ nghĩ đến món tiền ấy thầy lại đau đớn. Con đi rồi thầy thấy con Hạnh bơ vơ rõ khổ. Thầy tính sẽ đưa số tiền ấy cho con Hạnh. Thầy coi như số tiền đó là của các con. Thầy cầu mong cong sống sao cho xứng đáng với thanh danh họ Nguyễn nhà ta đúng theo lời cụ tổ đã răn dạy.

Thầy có lời chúc con mạnh khỏe.

Thầy của con

Nguyễn Khiên

Hạnh ôm lấy bà Khiên khóc. Bà Khiên muốn an ủi Hạnh câu gì đó nhưng không sao nói thành lời. Chị cả Nghĩa xộc vào kéo Hạnh ra ngồi trước mâm cỗ đầy ắp.

- Mày phải ngồi ăn cho đàng hoàng không phải e lệ gì cả - Dâu nói và gắp vào bát cho Hạnh miếng thịt gà ép Hạnh phải ăn bằng được. Các cụ ngồi mâm trên lúc này rượu mới ngấm mặt cụ nào cũng đỏ nói oang oang.

- Ông Khoái này! - Ông Kình gắp miếng thịt gà vào bát mình rồi buông đũa nhìn ông Khoái cười hề hề - Ông "Khoái kèn" hôm nay thổi đếch hay bằng cha con thằng Lý toét trên Hồi.

- Ông chỉ chuyên nói xấu đội kèn hợp tác ca ngợi cha con thằng Lý toét! - Chú Vạn nói.

- Tao nói đúng thế đấy - Ông Kình đặt cái cốc rượu đánh "cách" xuống bàn nhìn Nguyễn Vạn - Tao nghe đội kèn hợp tác thổi ngang phè. Ông Khoái có giận tao cũng nói. Sau này tao có chết tao dặn thằng cu nhà tao đấm thèm mời đội kèn hợp tác.

- Ông Kình rõ già rồi mà nông nổi - Ông Khoái đội trưởng đội kèn nói - Ông chẳng hiểu đầu trê đuôi nheo sao mà cũng khen chê. Bố con thằng Lý toét trên Hồi nó thổi kèn đánh trống kiếm tiền trăm một đám. Đằng này đội kèn của tôi hợp tác trả mỗi thằng mười điểm. Mười điểm ăn hai hào. Vậy tôi hỏi ông thằng ăn hai hào lại bắt nó làm bằng thằng ăn một trăm sao được. Ông coi rẻ cái nghệ thuật thổi kèn đám ma nó như trẻ con thổi kèn lá chuối. Ông cứ thử trả tôi một trăm xem tôi thổi còn hay hơn cha con thằng Lý toét.

- Thôi dẹp chuyện kèn trống đi các cụ ơi - Chú Xeng trịnh trọng buông bát đũa đứng lên đưa mắt điểm từng gương mặt các bậc cha chú trong họ - Từ nãy tới giờ các cụ toàn tính những chuyện đâu đâu. Bây giờ tôi đề nghị các cụ hãy tính ngay công việc họ tộc. Vị trưởng tộc chúng ta đã qua đời đấy là cái tang lớn cho họ Nguyễn ta. Thằng Nghĩa bây giờ chả biết nó tung hoành ở phương nào. Thời buổi loạn lạc bom đạn chả biết đâu mà ngừa. Việc hương khói ngày mồng một chả lẽ họ ta lại để cho đàn bà con gái...

Cả họ ngớ ra về lời đề nghị bất ngờ của chú Xeng.

- Đúng cái giọng lão Xung - Bà Nhị nói nhỏ vào tai Dâu.

- Trứng khôn hơn vịt - Ông Kình rỉ tai ông Phỏng - Cái thằng Xeng rõ độc miệng. Nó cầu cho thằng Nghĩa chết nó được ăn tự cơ ngơi này đây.

- Tôi có ý kiến thế này - Ông Phỏng tay vẫn còn cầm cả nắm xôi giơ lên xin phát biểu - Chú Vạn cứ bỏ quách cái nhà của lão Hào cho mẹ thằng Tốn nó ở. Nó là con cháu địa chủ thật nhưng bây giờ thằng Tốn nó cũng đã đi bộ đội gánh vác việc dân việc nước mình nên trả nhà cho mẹ con nó. Chú Vạn thân một mình cứ về đây ở trông nom hương khói cho tổ tiên là nhất. Bà Khiên bây giờ yếu rồi chú Vạn về chị em đùm bọc sớm tối phòng khi trái gió trở trời. Tôi nói thế có khí phải không các cụ?

- Xin lỗi cả họ - Chú Xeng lại đứng bật dậy - Ông Phỏng cao tuổi mà dại. Đất từ đường này đâu phải bạ ai cũng đến ở được. Đã gọi là tổ tiên họ hàng phải có tôn ty trật tự ngôi thứ gia bậc. Ông tôi còn đang sờ sờ ra đấy chứ đã chết đâu.

- Ôi dào - ông Phỏng nói - Bố anh còn sống ai chả biết. Nhưng ông ấy điên điên khùng khùng vậy để lo việc họ có ngày bố anh cho cả họ xơi cứt.

- Ông già rồi mà ăn nói bậy bạ - Chú Xeng tím mặt hầm hầm nhìn ông Phỏng - Tôi nói cho nhà ông biết! Bố tôi dại thì còn có tôi. Tôi chết còn có ba thằng con trai tôi. Ba thằng con trai tôi thì ít nhất sau này cũng đẻ cho tôi chín thằng cháu trai nữa để nối dõi tông đường. Còn anh Vạn - Chú Xeng nhìn chú Vạn đang cúi gầm xuống mâm suy nghĩ gì đó - Tôi khuyên anh Vạn cứ việc ở ngôi nhà mà anh được quyền đến ở trọn đời. Đừng có nghe ông Phòng xúi dại cái kiểu chơi ngông quân tử sau này thằng Nghĩa nó về thì đứng đường.

  - Thôi đủ lắm rồi - Chú Vạn gắt - Lúc này chưa phải lúc bàn tính chuyện thừa kế ngôi thứ. Tôi cũng chẳng bao giờ về đây đâu. Thời buổi bây giờ mà các cụ còn lạc hậu. Ngôi nhà này là mồ hôi nước mắt của gia đình ông    Khiên xây dựng lên ông Khiên mất còn bà Khiên còn thằng Nghĩa và vợ con nó sau này. Còn việc hương khói tổ tiên cửa hậu cung kia luôn rộng mở. Ai có lòng thành kính tổ tiên xin cứ đội xôi thịt vào mà cúng. Một mẫu ruộng họ cũng chả còn ngày chạp tổ xin mời các cụ cứ việc rút hầu bao ra mà góp. tôi e có người không có tiền để góp và có khi phải xin ra khỏi cái họ này.

- Chú Vạn nói chí phải đấy!- Dâu bỗng đứng vụt dậy nhìn các cụ trong họ - Cháu xin phép các cụ có ý kiến.

- Dâu! - Bố Dâu quát - Đây là việc của các cụ con không được hỗn.

- Cái ông này rõ lạc hậu - Ông Phỏng cầm đũa chọc vào sườn bố cô Dâu - Việc họ bây giờ cũng phải để con trẻ nó tham gia.

- Dâu! Tao van mày đừng có động vào các cụ - Hạnh nói kéo áo Dâu thì thầm.

- Để mặc tao! - Dâu vùng vằng - Xin phép các cụ. Cháu cứ nói thế này. Việc họ tộc cháu nghĩ không ngoài mục đích là quây quần những người trong họ ta thương yêu đùm bọc lấy nhau. Vậy cái việc tình nghĩa nó bày ngay trước mắt các cụ mà sao các cụ chẳng bàn đến. Ông Khiên mất bà Khiên đau đớn nằm xỉu đi trong buồng kia. Cậu Nghĩa đi bộ đội ngày bố mất cũng không biết mà về. Vợ chồng ông bà Khiên và cậu Nghĩa cả đời gò lưng làm lụng kéo vó mòi mới làm nổi gian nhà trên nền từ đường này cốt cho cậu Nghĩa được hạnh phúc. Vậy mà cậu Nghĩa lấy vợ về phải sống mỗi người một nơi. Cháu thấy thật phi lý. Xin đất làm riêng xã không cho về ở chung với bố mẹ họ tộc bảo không được. Vậy cháu hỏi các cụ vợ chồng cậu Nghĩa ở lửng lơ giữa trời à?

Dâu ngập ngừng đưa mắt nhìn các cụ. Có cụ thì gật gật đầu có cụ trợn trừng mắt nhìn Dâu ngỡ ngàng. Chú Xeng hậm hực Hạnh liên tục cấu vào chân Dâu.

- Bây giờ cháu đề nghị thế này - Dâu nói tiếp - Cậu Nghĩa đi vì việc nước ông Khiên mất còn lại mỗi mình bà Khiên các cụ nên đồng ý để cô Hạnh về đây chăm lo mẹ chồng sớm tối. Cháu nghĩ vợ chồng Nghĩa chẳng có tội tình gì mà phải chịu khổ.

- Thằng Nghĩa đã có tội !- Chú Xeng nói - Tội phản lời nguyền cụ tổ. Cả mày nữa Dâu ạ. Mày hãy bỏ thói ngông cuồng đi. Tao biết tỏng cái bụng mày đang định tý tởn với thằng Hiệp anh con Hạnh. Cái động cơ cho con Hạnh về đây của mày chẳng tốt đẹp gì. Chúng mày bây giờ bảo nhau làm loạn không còn coi lời tổ tiên ra gì.

Bố Dâu đứng dậy loạng choạng bước đến nắm cổ tay Dâu kéo ra ngõ.

- Ối! Các ông các bà ơi! - Bà Khiên từ trong buồng bước ra ôm mặt khóc - Tôi xin các người hãy khoan tính đến chuyện ấy. Ông nhà tôi vừa mới mất.

Các  cụ ngồi trước mâm mỗi cụ véo một nắm xôi chim trên tay lần lượt đứng dậy dắt díu ra về.

- Mẹ kiếp! Đang ăn lại đi bới chuyện làm mất ngon. Rõ xúi quẩy. Hôm nay tao ra ngõ gặp con mẹ Mực. Đúng là vía con mẹ Mực độc thật.

Ông Khoái kèn chập choạng đứng dậy xéo cả vào mâm đũa bát xô loảng xoảng. Chị cả Nghĩa cái Thắm con ông Kình cái Thư con ông Phỏng ở lại thu dọn bát đĩa với cái Hạnh.

Đêm làng Đông lạnh đi Hạnh nghe văng vẳng tiếng kèn trống và những lời các cụ trong họ bàn tính trong bữa rượu lúc chiều. Đã một năm kể từ ngày cưới nay Hạnh mới được nằm trong gian buồng của chồng. Cây đàn tranh đàn bầu và cây sáo từ hôm Nghĩa đi vẫn nằm lặng trên tường. Bức ảnh Nghĩa phóng to Hạnh thấy anh đang cười nhìn Hạnh trìu mến. Hạnh vặn nhỏ ngọn đèn dầu ngả lưng xuống giường nghe rõ tiếng bước chân bà Khiên bước vào hậu cung thắp hương cúng chồng. Hình ảnh ông Khiên hôm nào ngồi thu lu bên vạ cống Linh cứ lởn vởn trong tâm trí Hạnh.

Mẹ Nghĩa thắp hương xong bước vào đứng bên giường Hạnh.

- Mẹ không ngủ sao?

- Mày vẫn thức đấy à? Tao muốn bàn với con thế này. Bức thư ấy con cứ giữ lấy đừng nói cho ai biết số tiền bố thằng Nghĩa để ở chân cây đèn bị mất. Cả họ ra vào rầm rập biết nghi cho ai. Khi nào thằng Nghĩa gửi thư về có địa chỉ con cứ điện cho nó xem đơn vị họ có giải quyết cho về qua nhà mấy hôm. Còn những chuyện mấy ông trong họ nói con đừng để bụng. Sáng mai mẹ sẽ gặp mẹ con bên nhà xin cho con về ở với mẹ. Chừng nào mẹ còn sống mẹ sẽ bảo vệ con đến cùng. Bố mẹ đã có lỗi cả họ này có lỗi với vợ chồng con. Nhìn các con khổ sở bố mẹ cũng chẳng sung sướng gì.

- Mẹ! - Hạnh nắm chặt bàn tay khô gầy của mẹ chồng. Giọng lạc đi - Bố mẹ chẳng có lỗi. Con biết bố mẹ vẫn thương yêu chúng con.

Lần đầu tiên về nhà chồng Hạnh không ngủ được. Tiếng bước chân bà Khiên ra vào thắp hương trong hậu cung cứ vang lên trong đêm.

More...

Duoi chin tang troi: Chuong 9

By DƯƠNG HƯỚNG

CHƯƠNG 9

Cái sân gạch

Bố Hoàng Kỳ Trung ra đi Nam và Vương lại tỏ ra thân thiện như trước.

 Nhưng mâu thuẫn lại bắt đầu nảy sinh ở những việc cỏn con từ con chó con gà. Loài vật chúng không phân biệt được ranh giới trên cái sân gạch thênh thang của gia tộc Hoàng Kỳ. Cái sân gạch giờ được chia làm năm phần cho năm gia đình. Khốn nạn gà nhà nọ lại ăn thóc rồi ỉa ra phần sân của nhà kia. Lũ gà chúng không biết phân biệt đâu là ranh giới phân chia của con người chúng bới thóc nhà nọ lẫn lộn với khoai nhà kia. Thằng Đào Vương tức khí hung hăng vác đòn gánh phang chết tươi con gà nhà cô Lùn đang ăn thóc nhà nó. Cô Lùn đứng giữa cửa chửi: Tiên sư cái đồ ác nghiệp thằng bố thì giết người không run tay thằng con thì hung hăng đập chết gà người ta (Cô Lùn chửi cạnh khoé bố Vương đã bắn chết ông nội Nam) giọng cô Lùn rít lên- từ nay con chó mực kia mà mò xuống đây bà đánh bả cho chết. Đồ chó đen phản chủ.                                   

 Cô Cam xông ra giữa sân dạng chân hai tay chắp nách phưỡn cái bụng to kềnh càng chõ về phía nhà cô Lùn rủa:

- Cái con Lùn ế chồng kia! Mày nói mà không ngượng lỗ mồm chẳng  đuoc thằng đàn ông nào nó rước nên ganh gét chửi càn. Loại không chồng không con chết không có người thắp hương.

 Mẹ  Hoàng Kỳ Nam đóng sập cửa kéo Nam vào trong nhà lo lắng: Con chơi với thằng Vương phải thận trọng giữ gìn lấy thân.

Mọi mâu thuẫn vụn vặt rồi cũng qua. Làng Đoài lại được khơi dậy phong trào hợp tác xã. Lòng người phơi phới hát vang lời ca "Dân có ruộng dập dìu hợp tác- Lúa mượt đồng ấm áp làng quê- Chiêm mùa cờ đỏ ven đê..." Trước kia kinh tế nhà ai nấy lo giờ người dân làng Đoài vô tư sáng vác cuốc ra đồng tối về ngủ khoèo mọi chuyện đã có ban quản trị lo tuốt. Tất cả tập thể hoá. Lên án hộ làm ăn cá thể. Đào Kinh trở thành cán bộ văn hoá tuyên truyền suốt ngày cặp kè sà cột bên hông. Tuy là nông dân nhưng Đào Kinh thông thuộc mọi chủ trương chính sách của Đảng nhà nước. Đình Đoài bị phá bằng địa giờ đã mọc lên mười gian nhà kho mái ngói đỏ chót. Sân đình Đoài được mở rộng làm sân phơi của hợp tác xã. Tới mùa vụ nhìn những đống thóc lớn vàng óng mà sướng mắt. Những buổi họp xã viên đứng trước bà con làng Đoài chú Đào Kinh giảng giải về tương lai sẽ tiến lên hợp tác xã cấp cao mọi công việc có máy móc làm hết. Đào Kinh đưa ra quyết sách cứng rắn trừng trị những hộ cá thể có tư tưởng bảo thủ tư hữu: Cấm hộ cá thể đi lại trên bờ vùng bờ thửa của hợp tác; Cấm hộ cá thể be bờ tháo nước qua ruộng hợp tác xã. Thực hiện đúng được lời Đào Kinh những mảnh ruộng nào của cá thể nằm giữa cánh đồng hợp tác xã chỉ có mà bỏ hoang.

Quyết sách cứng rắn của Đào Kinh thật hữu hiệu tới mùa sau các gia đình cá thể tự nguyện nộp đơn vào hợp tác hết. Làng Đoài dẫn đầu phong trào vào hợp tác xã bằng khen giấy khen treo đầy văn phòng chủ nhiệm. Đào Kinh đưa ra chủ trương tập thể hoá triệt để mọi ngành nghề. Trại lợn tập thể trại gà tập thể trâu bò kho giống tập thể tuốt. Rồi đây kinh tế phát triển thóc lúa nhiều tha hồ ăn uống no nê. Lúc đó sẽ thực hiện chế độ làm theo năng lực hưởng theo nhu cầu. Lũ trẻ con không còn phải chăn trâu cắt cỏ tát nước gàu sòng nhát một nhát hai nữa. Ruộng đã có máy cày máy bừa nước tưới có máy bơm. Huyện đang chủ trương thành lập đội máy kéo máy gặt máy xay xát như ở nước Liên Xô ấy. Tối đến thanh thiếu niên tập trung trên sân kho tập hát tập múa. Hoàng Kỳ Nam cùng thằng Vương cái Muôi cái Muỗng cái Thìa nhà bà Cháo quên hết mọi hiềm khích của bố mẹ vô tư hát bài "Kết đoàn chúng ta là sức mạnh- Kết đoàn chúng ta là sắt gang" Hát kết đoàn xong chuyển sang điệu nhẩy tìm bạn. Hoàng Kỳ Nam cầm tay cái Muỗng nhảy dăng dăng thành vòng tròn hát "Một hai ba bốn năm sáu bẩy- Bạn của ta nay đang ở đâu- ở Liên Xô- ở Trung Hoa- Bạn của ta nay đang ở nơi này." Tất cả đều hát vang con trai con gái cầm tay nhau từng đôi một chạy vòng quanh sân kho đình Đoài. 

Hoàng Kỳ Nam và Đào Vương đã đến tuổi lao động xung phong làm ngày không đủ tranh thủ làm đêm. Mùa vụ nhà nhà công việc ngập đầu từ sáng sớm đến nửa đêm. Thóc tốt đem đóng thuế cho nhà nước còn lại cân đối công điểm chia cho từng nhà. Điểm thì nhiều nhưng thóc lại ít dân bắt đầu hoang mang tháng ba ngày tám nhà nào cũng hết thóc đói vàng mắt. Các cụ bảo cấm sai "Đói ăn vụng túng làm liều" ghen ghét đố kỵ ganh tỵ lẫn nhau. Trại chăn nuôi gà lợn ngày một xuống cấp lèo tèo vài chục chú lợn đói gầy teo tóp reo réo suốt ngày đêm đòi ăn. Trâu bò đem giết thịt hết. Đồng ruộng hợp tác đã có máy cày về thay thế. Hiện đại hoá xã viên chả thấy sướng mà còn khổ hơn bởi công chi cho máy cày quá lớn. Vụ trước dắt trâu ra đồng còn được bát cơm vụ này có máy cày về xã viên lại phải ăn cháo. Lão Khi ngao ngán hát "Trâu đen ăn cỏ trâu đỏ ăn gà. Làm thật ăn cháo làm láo nháo ăn cơm". Tổ cào cỏ của thằng Vương đi làm muộn về sớm công lại cao. Mỗi khoảnh ruộng nó chỉ cào quanh bờ cho đục nước để tính công. Thật ngược đời đi làm hợp tác ngày công chỉ được lạng thóc cô Lùn bỏ đi mót ngày lại được năm cân. Cái Muôi con bà Cháo bỏ việc hợp tác theo cô Lùn đi mót. Rồi cả làng nhà nào cũng có người đi mót. Đào Kinh ra lệnh cấm mót. Cấm mót thì thóc thối ra ruộng thành phân. Cả làng đi mót không có người làm ruộng thì vụ sau lấy lúa đâu ra mà mót. Khổ thế! Cấm đi mót thì chạy chợ. Chợ cũng cấm. Cấm chợ nhà thì dậy sớm đi chợ huyện. Ban quản trị cử đội cờ đỏ xuống chợ huyện ghi tên những ai bỏ việc hợp tác đi chợ sẽ bị phạt. Bà Cháo nuôi được con lợn phải dậy từ nửa đêm lẻn xuống chợ huyện bán chẳng may bị cờ đỏ bắt phạt ba công lao động. Bà Cháo đứng dạng chân giữa giời chửi đổng: Cha bố nhà chúng mày lợn tao tao mất công nuôi tao bán đâu là quyền tao. Tao nghe chúng mày xui dại bán cho cửa hàng nhà nước không đủ tiền rau cám hoá ra tao nuôi công khống cho nhà chúng nó xơi à?

Xã viên đói nhưng hợp tác xã Chiến Thắng vẫn dẫn đầu toàn huyện về mọi mặt vẫn trống rong cờ mở đón đoàn cán bộ huyện về tham quan học tập mô hình tiên tiến. Để có thành tích chăn nuôi giỏi Đào Kinh nghĩ ra sáng kiến vận động tất cả các gia đình xã viên có lợn tự giác dong đến thả vào trại lợn cho hợp tác mượn một ngày để chào mừng đón đoàn cán bộ huyện về tham quan. Đào Kinh tuyên bố: Làm như vậy xã viên được lợi hợp tác vẻ vang vừa ích nước lợi nhà. Những ai tự nguyện mang lợn đến cho hợp tác mượn lợn sẽ được ăn no hai bữa trong ngày và đến mùa sẽ được thưởng bảy cân thóc cho một con đối với lợn năm chục cân trở lên năm cân thóc cho một con đối với lợn từ ba chục cân và ba cân thóc đối với lợn từ dưới ba chục cân. Sáng kiến vừa được phát động buổi tối sáng sớm hôm sau nhà nhà lợn kêu váng làng. Từng đoàn người lũ lượt rồng rắn dong dắt lợn đến trại chăn nuôi hợp tác để chuẩn bị đón đoàn khách từ Huyện về tham quan học tập phong trào chăn nuôi giỏi của hợp tác xã Chiến Thắng. Nhìn từng đàn lợn trong các ô chuồng với đủ loại từ lít nhít như đàn chuột đến loại sề nái vú dài chấm đất đoàn khách tham quan ai cũng nghiêng mình bái phục hợp tác xã Chiến Thắng có trại chăn nuôi lợn to nhất tỉnh nhà. Đoàn cán bộ huyện còn yêu cầu cô Mít trại trưởng chăn nuôi của hợp tác xã Chiến Thắng dành thời gian sáu tháng đi báo cáo điển hình về kinh nghiệm chăn nuôi giỏi toàn tỉnh.

Trong cuộc họp ban quản trị mở rộng bàn giải pháp đưa năng suất lúa vụ tới lên cao. Có nhiều ý kiến phát biểu nêu cao tinh thần làm chủ tập thể tất cả vì quyền lợi tập thể. Kiên quyết tiêu diệt tư tưởng cá nhân chủ nghĩa.

Hoàng Kỳ Nam theo mẹ đi họp hồi hộp khi mẹ đứng lên phát biểu. Mẹ xách chiếc đèn treo ở móc cửa đặt lên bàn. Ánh sáng hắt lên khuôn mặt mẹ rạng ngời đầy tự tin nhìn mọi người.

- Kính thưa toàn thể các đồng chí giọng Yến Quyên dõng dạc tôi nói hôm nay cũng vì ý thức trách nhiệm của một xã viên. Nếu chúng ta cứ giữ mãi cung cách làm ăn như hiện nay thì năng suất lúa không những không tăng mà còn giảm. Dân mình sẽ còn đói to. Tất cả những biện pháp cứng rắn ta áp đặt vào từng nhà từng người dân là phản tác dụng. Bà con đi làm hợp tác ngày công được một lạng thóc thì sống sao nổi. Ngày xưa chúng ta chẳng cần có phong trào phân xanh phân đỏ chẳng cần có đội cờ đỏ cờ xanh nào mà cánh đồng làng Đoài ta lúa vẫn tốt ngập đầu. Người dân tha hồ đi chợ tự do buôn bán. Ông bà tôi ngày xưa cày cấy trên đồng đất làng Đoài anh Đào Kinh tính thử xem chính anh chứ không phải ai khác ngày ấy anh làm thuê cho ông bà tôi ngày công còn cao gấp mười lần bây giờ.

- Vậy là cô Yến Quyên cho rằng chủ trương của Đảng và nhà nước vận động toàn dân vào hợp tác xã là sai lầm sao? Đào Kinh vừa nghiêm giọng vừa mỉa mai cô Yến Quyên nên nhớ thời buổi này khác xa rồi cô đừng cố tình gieo rắc tư tưởng cá nhân chủ nghĩa.

- Khác gì thì khác Yến Quyên gay gắt cây lúa vẫn phải cần sự chăm bón ân cần của chúng ta con trâu con bò con lợn vẫn cần có ăn mới lớn được. Không cần lý lẽ xa xôi chúng ta thấy lợn trong trại chăn nuôi của hợp tác so với lợn của các gia đình chúng ta nuôi thì rõ. Tôi kịch lịệt phê bình vụ việc đồng chí Đào Kinh mượn lợn của các gia đình xã viên thả vào trại lợn hợp tác để lấy thành tích. Hậu quả lợn nhà bà Chương cắn què lợn nhà ông Hào hợp tác phải bồi thường thiệt hại. Ông Hinh và bà Bang đánh cãi nhau chỉ vì nhận lầm lợn của nhau. Ông Hinh bảo lợn nhà tôi có đánh dấu nhân bằng vôi trắng vào mông bên phải. Bà Bang cũng bảo mông bên phải con lợn nhà tôi cũng có dấu nhân bằng vôi trắng. Cuối cùng cả hai cái dấu nhân bằng vôi trắng ở mông bên phải của cả hai con lợn đều bị mất bởi trước giờ khách đến tham quan cô Mít trại trưởng lệnh cho trại viên phải tắm mát cho lợn bằng nước xà phòng thơm. Thế đấy!

Yến Quyên nói hùng hồn cả phòng họp im phắc.

 Đào Kinh đứng bật dậy như phải bỏng cầm cây đèn chai trên bàn giơ cao lên tận đỉnh đầu nói:

- Kính thưa các đồng chí trước ánh sáng cây đèn này đêm nay có đầy đủ các đồng chí cán bộ đại diện cho dân làng Đoài đã nghe rõ lời của đồng chí Yến Quyên phát biểu. Một cán bộ như đồng chí Quyên mà phát biểu thiểu tinh thần xây dựng. Đồng chí Quyên đã cố tình bôi nhọ thanh danh cán bộ chống lại đường lối chủ trương chính sách của Đảng Nhà nước. Đồng chí Yến Quyên tới bây giờ còn ca ngợi nuối tiếc chế độ phong kiến áp bức bóc lột. Kính thưa các đồng chí sở dĩ tôi có vận động bà con cho mượn lợn cũng là vì tinh thần xây dựng tập thể mong muốn cho hợp tác xã Chiến Thắng ta giật lá cờ đầu toàn huyện. Chúng ta hãy nghĩ đến cái lớn các đồng chí ạ. Đồng chí Yến Quyên chỉ vì quyền lợi cá nhân thù gét tôi mà có thái độ phá đám gây hoang mang trong quần chúng nhân dân. Đề nghị đồng chí thư ký phải ghi cụ thể ghi chi tiết lời phát biểu của đồng chí Yến Quyên vào biên bản nghị quyết cuộc họp hôm nay. Đặc biệt câu nói mang tính phản động của đồng chí Yến Quyên dám ví von so sánh "phân xanh phân đỏ với cờ đỏ cờ xanh" thì quá thể lắm. Tôi sẽ phải báo cáo vấn đề hệ trọng này lên huyện...

Buổi họp tan Hoàng Kỳ Nam đi bên mẹ ngọn đèn chai trên tay Yến Quyên nhập nhoà soi rõ từng bước chân của hai mẹ con trên đường làng Đoài. Hoàng Kỳ Nam lo lắng cho mẹ Yến Quyên bị Đào Kinh kết tội ăn phải bả của bọn nhân văn giai phẩm dám ví phân xanh phân đỏ với cờ đỏ cờ xanh.

                                    ***

Đào Kinh không ngờ Yến Quyên lại dám bôi nhọ thanh danh của mình.

 Sáng sớm Đào Kinh khoác xà cột lên huyện. Huyện đường uy nghiêm. Kinh bước chầm chậm ngước nhìn lá cờ đỏ sao vàng bay phấp phới trên ngọn cột cờ thẳng tắp cao vời vợi trước cổng huyện đường. Kinh xúc động biết ơn Đảng Bác Hồ ơn chính quyền cách mạng. Có Đảng Bác Hồ Đào Kinh mới có ngày nay. Kinh bước vào phòng làm việc của Trần Tăng. Trần Tăng cười thân thiện:

- Có việc gì lên huyện sớm vậy?

- Báo cáo đồng chí chuyện hệ trọng.

- Lại bị cô Cam bắt nạt phải không?

- Chuyện này đồng chí không thể đùa được phải có biện pháp trừng trị ngay.

Kinh ngồi xuống trước mặt Trần Tăng trình bày lại toàn bộ chuyện xảy ra trong cuộc họp cán bộ mở rộng tối qua. Trần Tăng chăm chú nghe gật đầu nói lời an ủi Kinh:

 - Tất nhiên là phải có biện pháp rồi!- Trần Tăng đập tay xuống bàn đi lại suy tính- Cậu nên nhớ thời bây giờ không thể xử sự nông nổi như hồi cải cách muốn bắt ai thì bắt bắn ai thì bắn. Cậu đừng để tôi bẽ mặt với dân làng Đoài. Yến Quyên là người thế nào cậu rõ hơn tôi. Chồng cô ta bây giờ là ai cậu cũng biết rồi. Nếu không chắc chắn cậu đừng có mà...

- Chắc chứ sao không. Kinh trình trước mặt Trần Tăng quyển Nghị quyết ghi nội dung cuộc họp. Lời phát biểu của Yến Quyên được ghi lại bằng giấy trắng mực đen có đầy đủ chữ ký của ban chủ nhiệm.

 Kinh cao giọng đọc to đoạn ghi lời phát biểu của Yến Quyên.

- Anh nghe đây...Ngày xưa chúng ta chẳng cần phong trào "phân xanh phân đỏ" chẳng cần đội "cờ đỏ cờ xanh"... Anh hãy phân tích cho kỹ những từ tôi đã gạch chân dưới đây cô ta dám ví von "phân xanh phân đỏ" với "cở đỏ cờ xanh". Ta phải nghĩ kỹ mới thấy rõ ý tứ sâu xa đểu cáng phản động của nó. Nó dám ví cờ đỏ cờ xanh với phân xanh phân đỏ thì thật quá quắt. Đem bỏ tù đem bắn cũng không oan.

Đào Kinh khoái chí ngồi nhìn Trần Tăng đọc đi đọc lại đoạn Kinh đã gạch chân lời phát biểu của Yến Quyên. Trần Tăng lặng lẽ giữ lại quyển nghị quyết cho vào ngăn bàn.

- Cậu yên tâm việc này để huyện giải quyết. Trần Tăng mở tủ lấy cân đường hộp sữa ấn vào tay Kinh- cậu mang về cho cô Cam bồi dưỡng. Nghe nói hồi này cậu không quan tâm gì đến vợ con. Nói để cậu biết người cán bộ tốt trước hết phải có một gia đình tốt. Con Măng và cô Cam hồi này có khoẻ không ?

- Cảm ơn đồng chí đã quan tâm! Mẹ con cháu khoẻ- Kinh bắt tay Trần Tăng rõ chặt- Anh phải xử rõ nghiêm vụ này. Cô ta đã làm thằng Kinh này bẽ mặt với dân làng Đoài.

Bước ra khỏi cổng huyện đường Đào Kinh thấy lòng phơi phới. Phen này Yến Quyên sẽ không còn đường sống.    

                                   ***

Nam nghe người làng Đoài xì xào có mấy công an huyện về điều tra chuyện gì đó hệ trọng có liên quan đến mẹ Yến Quyên.

Đúng như lời đồn đại hai mẹ con Nam vừa ăn cơm trưa xong công an bước vào nhà dẫn mẹ Yến Quyên lên huyện. Mẹ vẫn tỏ thái độ bình tĩnh khẽ gật đầu chào tạm biệt Nam. Từ bé Nam đã học những bài luân lý của ông nội và cả những bài học lịch sử ca ngợi những người anh hùng dân tộc- Nam nhìn thái độ thản nhiên của mẹ lúc này cũng giống như một người anh hùng. Mẹ đã trải qua những tháng ngày cay đằng với bao biến cố kinh hoàng giờ chuyện bị công an gọi lên huyện đối với mẹ chảng ngại gì.

Mẹ bị dẫn lên huyện nhưng Nam vẫn đến trường bạn bè cùng lớp đã biết hết chuyện mẹ Nam bị bắt. Thằng Vương cái Muôi lo ngại bảo Nam vào huyện xem mẹ thế nào. Nam không nói gì lặng lẽ vào lớp ngồi.

Đầu giờ văn thầy Nho kiểm tra bài cũ về tác phẩm "Tắt đèn". Cả lớp ngồi im phắc ánh mắt thầy Nho lướt một lượt qua các gương mặt trò rồi cất giọng:

- Đề nghị em Muôi đứng dậy trả lời câu hỏi: "Em có nhận xét gì về hai nhân vật chị Dậu và Nghị Quế trong tác phẩm Tắt đèn của nhà văn Ngô Tất Tố?.

Cái Muôi đứng dậy khẽ đưa mắt nhìn Nam rồi bất ngờ liên hệ ngay tới hoàn cảnh khốn khó nhà mình nó nói tưng tửng:

- Thưa thầy! hoàn cảnh nhà chị Dậu trong tác phẩm Tắt Đèn cũng giống i hoàn cảnh nhà em. Nhà chị Dậu nghèo phải bán con bán chó còn nhà em cũng nghèo phải đi cày thuê cuốc mướn cho ông bà bố mẹ bạn Hoàng Kỳ Nam kia. Thưa thầy đến bây giờ nhà em vẫn còn phải ở nhờ gian nhà dưới của gia đình bạn Nam.

Cả lớp lặng phắc trước câu trả lời bất ngờ của cái Muôi Nam sững sờ trước ánh mắt các bạn nhìn mình. Hoàng Kỳ Nam đứng bật dậy chạy vụt ra khỏi lớp. Nam cắm đầu chạy theo con đường mòn qua rừng phi lao trước   biển đang cuồn cuộn sóng. Những cồn cát trắng trập trùng nằm phơi dưới nắng chiều. Trong tâm trạng buồn chán Nam thấy mình nhỏ nhoi cô đơn như triệu triệu hạt cát vô tri kia từ bao đời cứ chôn vùi chồng lấp mãi lên nhau. Chúng có thấu hiểu nỗi cồn cào của những con sóng đang dâng trào từ biển xa. Nam đi dọc theo mép nước những con còng còng đỏ vô tư phơi mình dưới nắng. Thấy Nam chúng sợ hãi tụt lút xuống những cái lỗ sâu thun thút. Nam lội ào vào rừng sú vẹt um tùm. Những gốc sú già sấn sùi hà bám tầng tầng lớp lớp từ gốc lên cành mà vòm lá vẫn xanh ngăn ngắt đầy sức sống. Những hàng sú dầy chi chít những chùm quả béo múp míp đầu nhọn hoắt như mũi chông sẵn sàng bâm xuống đất bất cứ lúc nào để rồi lại nẩy mầm thành những cây sú con. Rừng sú đời đời bền vững trước những cơn sóng cuồng phong dữ dội. Ý nghĩ về loài sú làm Nam bừng tỉnh bước nhanh ra khỏi rừng sú lầy lội. Bầy loi choi bống nác giật mình chạy tán loạn tìm lỗ chui rúc sủi lên lớp bong bóng lầy nhầy bùn đất. Về đến nhà Nam chạy ra cầu ao rửa chân. Có tiếng thằng Vương và cái Muôi đi học về đang cãi nhau. Cái Muôi khóc nức nở. Nam từ cầu ao về đứng sững trước mặt thằng Vương và cái Muôi. Vương đưa lại cho Nam tập vở.

 Cái Muôi lúng búng:

- Không phải Muôi cố tình nói xấu Nam đâu. Chú Kinh bảo Muôi phải thể hiện rõ quan điểm lập trường giai cấp trước các bạn thì mới được kết nạp đoàn.

- Đồ ngu! Vương giận dữ nắm tay cái Muôi lôi về nhà đứng sững trước mặt bố Đào Kinh:

- Bố là người tồi.         

- Mày là thằng con trai vô tích sự! Đào Kinh mắng mày có lớn mà chẳng có khôn không chịu phấn đấu rõ ngu rõ ngu!...

                                             ***

Trong huyện đường Trần Tăng khoái chí nhìn Yến Quyên ngồi viết kiểm điểm. Bao lâu nay Trần Tăng vẫn đau đáu nỗi thèm khát Yến Quyên- người đàn bà đẹp hơn cả nàng Kiều. Yến Quyên vừa trắng hồng vừa đằm thắm thướt tha và kiêu sa đến lạ lùng. Trần Tăng hiểu hơn ai hết số kiếp oan khuất của gia tộc Hoàng Kỳ là do chính Trần Tăng gây nên. Suy cho cùng cũng tại giời đất này đã sinh ra thằng đàn ông nhiều đam mê nhiều tham vọng như ta lại còn sinh ra loại đàn bà đầy ma lực như Yến Quyên- tại hương sắc của nàng quyến rũ ta đến mê mẩn tâm thần. Ta phải dùng mọi thủ đoạn để chiếm đoạt trái tim kiêu hãnh của nàng. Đã có lúc Trần Tăng này thề dù phải đánh đổi cả sự nghiệp công danh để có nàng. Trần Tăng cay đắng nhận ra quyền uy to lớn cuả mình đã bị Yến Quyên coi rẻ. Trần Tăng như con sói bị tổn thương lồng lộn lên nếu không có nàng Cam Quýt vợ Kinh bù đắp làm dịu vết thương lòng của Trần Tăng thì không biết điều gì sẽ xảy ra. Cám ơn nàng Cam nàng đã đến với ta đúng lúc ta cô đơn nàng là liều thuốc an thần hiệu nghiệm nhất mà ta có.

Từ chiều Trần Tăng đã đọc đi đọc lại bản kiểm điểm của Yến Quyên và hiểu ra một điều có bắt nàng viết kiểm điểm cả trăm lần cũng chỉ có thế. Vẫn là lời lẽ lên án phê phán lối làm ăn trì trệ của ban quản trị hợp tác xã. Trần Tăng cầm bản kiểm điểm của Yến Quyên đặt trước bàn rót nước mời nàng uống giọng vỗ về:

-  Nhận thức của cậu Kình còn hạn chế nhưng lòng nhiệt tình của cậu ta thì không thể chê được. Phong trào hợp tác xã là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước ta không ai được gây cản trở làm mất lòng tin của quần chúng nhân dân. Cô cũng là thành viên ban quản trị lẽ ra cô phải chung sức chung lòng gây dựng phong trào.

- Tôi làm điều gì không phải đề nghị đồng chí nói thẳng tôi sẵn sàng chịu kỷ luật.

- Tôi biết cậu Kinh có những sai trái nhưng đã hao giờ cô chân tình góp ý cho người ta. Đành rằng trong quá khứ cậu Kinh và cả tôi cũng có những sai lầm với cô với gia đình cô. Đó là do hạn chế của lịch sử. Cái gì đã qua ta cho qua. Giờ đây chúng ta cùng nhau xây dựng lại cuộc sống mới ấm no hạnh phúc. Tôi nghe những lời phê phán của cô chứa đựng sự hằn học cay cú cố tình bêu riếu chế độ. May cho cô là tôi xử lý vụ này. Nếu để người khác họ sẽ bỏ tù cô. Cô cố tình hay vô ý dám ví von bóng gió cờ đỏ cờ xanh với phân xanh phân đỏ. Tù đấy cô rõ chưa! Trần Tăng nói và đứng dậy đi ra khỏi bàn. Yến Quyên sững sờ trước lời kết tội của Trần Tăng.

 - Yến Quyên ơi là Yến Quyên Trần Tăng dịu giọng anh hiểu em thậm chí anh si mê em Yến Quyên ạ! Chính anh si mê em nên mới dẫn đến sai lầm nghiêm trọng trong quá khứ. Anh ân hận lắm. Từ lâu anh vẫn lặng lẽ theo dõi hình bóng em anh muốn làm gì đó để chuộc lại lỗi lầm. Em là người đàn bà đẹp đẹp lắm Yến Quyên ạ! Cho dù em coi anh là thằng cán bộ hư hỏng mất nết anh cũng chịu. Anh chỉ nói điều này với riêng em. Kể cả bây giờ và mãi mãi sau này anh vẫn ngưỡng mộ và đam mê em. Với em anh có thể nói thật hết mọi điều. Kể cả những ý nghĩ xấu xa tội lỗi của mình. Với quyền của anh lúc này có thể bỏ tù em với tội danh em là phản động cấu kết với bọn nhân văn giai phẩm chống phá cách mạng bằng những lời lẽ cố tình nói xấu Đảng nhà nước. Em dám động đến cả biểu tượng thiêng liêng của dân tộc. Cờ đỏ sao vàng tượng trưng cho ý chí đấu tranh bất khuất quật cường của nhân dân. Màu đỏ là máu của đồng bào đã đổ trong cuộc kháng chiến giành lại hoà bình độc lập cho ngày hôm nay. Yến Quyên ơi là Yến Quyên! Sở dĩ anh nói với em những lời tâm huyết này chỉ mong em được tiến bộ. Vì em anh sẵn sàng kỷ luật cậu Kinh để lấy lại uy tín cho em trước bà con làng Đoài. Em nghe anh em sẽ có tất cả. Anh sẽ kỷ luật cậu Kinh cơ cấu em vào ban chủ nhiệm.

- Anh làm những chuyện đó mà không sợ quỷ thần trừng phạt sao?

- Em rõ là người đàn bà ngoan đạo và ngây thơ chẳng có quỷ thần cũng chẳng có ma mãnh nào hết. Trên đời này chỉ có anh có Trần Tăng này đang yêu em đang mê em thôi.

Trần Tăng nói với Yến Quyên những lời ngọt ngào mà chính bản thân Trần Tăng cũng không ngờ. Yến Quyên ngồi lặng im vừa khiêm nhường vừa kiêu sa sống động. Nếu đây không phải huyện đường Trần Tăng đã lao vào Yến Quyên để cướp lấy nàng để thoả mãn nỗi khát thèm. Trần Tăng bất ngờ khẽ đặt bàn tay run run lên đôi vai Yến Quyên cố nén xúc động.

- Thôi em về đi! Nếu cứ để em ngồi đây anh sẽ gây tội lỗi mất. Hôm nay anh chỉ nói với em rằng anh yêu em và che chở cho em suốt đời.

 Bất giác Trần Tăng cúi xuống khẽ hôn lên mái tóc đen dày của Yến Quyên rồi vội vã bước nhanh ra khỏi cửa.

Làng Đoài một lần nữa hả hê nhìn Đào Kinh trở thành kẻ ngẩn ngơ để mọi người mỉa mai.

Bị kỷ luật Đào Kinh bất mãn cay cú chửi Trần Tăng là "thằng sâu róm". Thất thế Kinh lại quay về với sở trường mò cua bắt cá sống phớt đời như thời cày thuê cuốc mướn cho ông bà bố mẹ Hoàng Kỳ Nam xưa.

Buồn đời Đào Kinh ra quán mụ Ruốc tu cả chai cuốc lủi. Nghe bọn trẻ con đặt vè nói xấu mình. Đào Kình tức giận chửi đổng:

- Tiên sư bố nhà chúng mày! Ông sẽ kiện cái thằng nào dám bêu diếu ông. Lũ trẻ trâu từ dưới bến sông lên thích thú bảo nhau hát rống lên bài vè nói ngược chúng gọi cả cái tên cúng cơm của bố con Đào Kinh ra để diễu:

"Ve vẻ vè ve

Đặt vè nói ngược

Bố con Kình Vược

Tỉnh dậy mà nghe

Cái vè thằng Vọt

Bồ hòn thì ngọt

Bồ kết thì chua

Thằng dốt làm vua

Thông minh làm tớ

Tay Kình lớ ngớ

Được ông Trần tin

Qua mão tới thìn

Kiện người  bị vạ

Lại về bắt cá

Nấn ná qua ngày

Ớt ngọt đường cay

Uống vào say khướt

Nhìn gà hoá cuốc

Nhìn muôi thành thìa

Đong đếm ăn chia

Nong nia thành mẹt

Bốc phét thành thần

Không ai còn cần

Bố con Kình Vược"

Con Măng trốn nhà ra nghịch nước ngoài sông nghe đám trẻ trâu hát vè về bố Kinh và anh Vương nó đứng nghe thấy hay hay. Miệng lẩm bẩm hát theo những vần điệu dễ thuộc.

Có lúc nó cao hứng gào lên:

Kiện người bị vạ

Lại về bắt cá

Nấn ná qua ngày

Ớt ngọt đường cay

Uống vào say khướt

Cái Măng vừa đi vừa hát. Về tới  nhà thấy Nam và Vương đang loay hoay bện bù nhìn rơm hình Ngô tổng thống.

- Hai anh tài thật. Bện rơm thành thằng người trông đến là ngộ- Con Măng còn bé chưa biết mặt Ngô Tổng Thống nhưng được theo các anh đi hô khẩu hiệu nó cũng gân cổ lên gào "Đả đảo Ngô Tổng Thống"- "Đả đảo đế quốc Mỹ cút khỏi Miền Nam Việt Nam". Ngô Tổng thống là tên phản dân hại nước. Bù nhìn Ngô Tổng Thống được Nam lấy nhọ nồi bôi lên mặt đen sì đầu to sụ. Cái Măng thấy Nam và Vương không để ý tới nó nó giận dỗi hát toáng lên bài vè:

Ve vẻ vè ve

Đặt vè nói ngược

Bố Kình con Vược

Tỉnh dậy mà nghe

Vượn ca chim hót

Bồ hòn thì ngọt

Bồ kết thì chua...

- Đồ ngu! Thằng Vương đứng dậy tóm cổ cái Măng chúng chửi bố mà mày không hiểu sao. Đứa nào sai mày hát hả để tao đấm vỡ mặt nó ra.         

 Con Măng lắc đầu mếu máo .

- Nó trẻ con biết gì! Cả lũ trẻ trâu trong xóm chúng đâu biết gì- Nam bênh cái Măng. Để thằng Vương hả giận Nam bàn với Vương vác bù nhìn Ngô tổng thống ra sân kho gọi bọn trẻ trâu bày trò tử hình tổng thống Ngô và tổng thổng Mỹ. Thằng Vương khoái chí leo lên cây ổi hái đầy một túi làm phần thưởng cho những đứa nào lập công ném trúng mục tiêu đầu Ngô Tổng Thống. Thằng Vương đứng trên bờ tường tuyên bố luật chơi. Trước mặt lũ trẻ là bù nhìn tổng thống Ngô và tổng thống Mỹ. Chúng háo hức xếp thành hàng đôi chăm chú nghe lời kêu gọi của thằng Vương.

- Chúng ta phải trút căm hờn lên kẻ phản dân hại nước Ngô Đình Diệm và bọn đế quốc Mỹ xâm lược. Hãy ném trúng đầu hãy đâm trúng mặt kẻ thù! Ai có trứng thối dùng trứng thối ai có dao liềm đòn gánh đòn càn hãy đến đây thi tài. Ai đạt thành tích cao sẽ trọng thưởng.

Thằng Vương hô rõ to cúi xuống lấy gạch non kẻ vạch cách mục tiêu năm mét. Ai ném thì đứng chạm vạch ném ai đâm thì bịt mặt tiến đến mục tiêu đâm. Bọn trẻ háo hức chạy về nhà lấy vũ khí.

Nam nhìn thằng Vương chỉ huy bọn trẻ giống như vị tướng ngoài mặt trận. Nó đứng nghiêm đọc dõng dạc tên từng đứa một lên trổ tài. Trò chơi diễn ra chưa đầy nửa tiếng mặt tổng thống Ngô và tổng thống Mỹ nát bươm. Túi ổi làm phần thưởng đã được phân chia hết cho những đứa đâm trúng ném trúng kẻ thù. Hoan hô chiến thắng lẫy lừng. Nam và thằng Vương cùng bọn trẻ lại nối đuôi nhau đi vòng quanh sân kho hát vang bài hát: "Có anh nông dân vác cuốc ra thăm đồng anh cuốc như thế này anh cuốc như thế kia - như thế này là như thế kia. Có anh dân quân vác súng ra thao trường anh bắn như thế này anh bắn như thế kia- như thế này là như thế kia". Lũ trẻ hoà cùng không khí sục sôi của cả nước với phong trào: Tất cả cho tiền tuyến- Tất cả vì Miền Nam ruột thịt- Thóc không thiếu một cân quân không thiếu một người".

More...